YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİ

11. Hukuk Dairesi         2022/7011 E.  ,  2024/3223 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2020/1234 Esas, 2022/1497 Karar
HÜKÜM : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 1. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2019/112 E., 2020/135 K.

Taraflar arasındaki markanın hükümsüzlüğü, markaya tecavüzün tespiti ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkilinin HATAY MEDENİYETLER SOFRASI, HATAY MEDİNE SOFRASI, MEDİNE RESTAURANT (Arapça), MATAML MEDİNE, ALMADİNE RASTAURANT, ALMEDİNE RESTAURANT ibareli markaların sahibi olduğunu, müvekkilinin sahip olduğu markaları,.... Medeniyetler Sofrası Gıda Turizm İnş. San. Tic. Ltd. Şti. ve .... Kardeşler Ltd. Şti. aracılığı ile kullandığını, Etiler ve Taksimdeki işletmelerin bu firmaya ait olduğunu, Aksaray ve Taksim’deki restaurantların müşterilerinin ağırlıklı olarak ortadoğu ülkelerinden gelen müşteriler olduğunu, yapılan kısa bir araştırma sonucunda, davalıya ait işletmenin yine Taksim’de olduğunun, kısa bir süre öncesine kadar .... Restaurant olan tabela ismini değiştirerek, MEDİNE’M RESTAURANT yaptığının, yine Arapça MEDİNE’M RESTAURANT ismini broşürlerinde kullandığının tespit edildiğini, tespit dosyasında alınan bilirkişi raporuna göre; müvekkiline ait markalardan 2015/32790 numaralı markanın, 2014/18014 numaralı markanın, 2017/20757 numaralı markanın, keşif mahallinde değişik ürünlerde basılı evrak olarak yer aldığı benzerliğin tespit edildiğini belirterek ihtiyati tedbir talebinin kabulü ile davalıların “MEDİNE’M RESTAURANT”, “MEDİNEM RESTAURANT” ibaresini tabelasında, işyeri evraklarında, broşürlerinde, kartvizitlerinde, internet ortamında kullanmasının önlenmesini, marka hakkına tecavüzün tespit ve menine karar verilmesini, davalının “MEDİNE’M RESTAURANT, “ MEDİNEM RESTAURANT ibaresini tabelasında, işyeri evraklarında, broşürlerinde, kartvizitlerinde, internet ortamında kullanmasının önlenmesine karar verilmesini, dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte 10.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan tahsilini, davalı ...’a ait 2018/81549 kod nolu “MEDİNE’M RESTAURANT" ibareli marka tescil belgesinin hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalılar vekili cevap dilekçesinde; davacı adına tescilli 2013/85395, 2014/18014, 2015/32790, 2015/32791, 2017/20757, 2017/19540, 2017/19458 numaralı markalara karşı 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (6769 sayılı Kanun) 19 uncu maddesinin ikinci fıkrası kapsamında kullanım ispatı defi ileri sürüldüğünü, her halükarda markaların karışıklığa neden olacak kadar benzer olmadığını, marka hakkına tecavüzün söz konusu olmadığını, taraf markaları arasında iltibas ihtimali bulunmadığını, aksinin belirtildiği tespit dosyasına sunulu rapora itiraz edildiğini, müvekkili ... tarafından 12.09.2018 tarihinde tescilli talep edilen “MEDİNE’M RESTAURANT” markasının özgün ve ayırt edici nitelikte bulunarak tescil edilmesine karar verildiğini, markanın herhangi bir tescil engeli ile karşılamadığını, davacı tarafça da müvekkil tarafından yapılan başvuruya bir itirazda bulunulmadığını, davacı tarafça talep edilen manevi tazminatı koşullarının oluşmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, davacı markalarında yer alan “AL MADİNA”, "AL MADİNE” ibaresi “MEDİNE” ibaresinin Arapça okunuşunu temsil etmekte olup, söz konusu ibareler işitsel benzerlik içerdiği gibi, kavram olarak da MEDİNE şehrini temsil etmekte olup, aynı kavramsal özelliğe sahip olduğu, davacı adına tescilli 2015/32790 numaralı “matam’I medine” ibaresinin Arapçadan Türkçe tercümesi ise, “MEDİNE RESTORAN” şeklinde olduğu, bu kapsamda, davalı tarafından davacı markalarından sonraki tarihte tescili gerçekleştirilen 2018/81549 “MEDİNE’M RESTAURANT” ibareli markasının, 43. sınıfta yer alan ortak “Yiyecek ve içecek sağlanması hizmetleri. Geçici konaklama hizmetleri, geçici konaklama ile ilgili rezervasyon hizmetleri, düğün salonu kiralama hizmetleri, konferans ve çeşitli toplantılar için yer sağlama hizmetleri. Gündüz bakımı (kreş) hizmetleri.” hizmet grupları bakımından ortalama tüketici nezdinde, davacının 2014/18014, 2015/32790, 2017/20757 numaralı markaları ile işitsel ve kavramsal olarak benzer algılanarak iltibas ihtimaline yol açabileceği kanaatine ulaşıldığından kısmı olarak hükümsüzlük şartlarının oluştuğu, 6769 sayılı Kanun'un 155 inci maddesindeki düzenleme ile davalı yanın kullanımlarının, davalı adına tescilli 2018/81549 numaralı marka tescili kapsamında olması halinde dahi, davacının marka hakkına tecavüz iddialarının dinlenmesinin mümkün olduğu, toplanan tüm deliller hükme esas alınan bilirkişi raporu ile birlikte değerlendirildiğinde davacının öncelikli hak sahibi olduğu, davalı eyleminin davacının marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiği gerekçesiyle; davalıların eylemlerinin davacının marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğinin tespitine,durdurulmasına, önlenmesine, marka hakkını ihlal nedeniyle 5.000,00 TL manevi tazminatın, dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline,fazlaya ilişkin istemin reddine, davalı ... adına 2018/81549 no ile tescilli MEDİNE'M RESTAURANT ibareli markanın tescilli olduğu "hayvanlar için geçici barınma sağlanması hizmetleri" sınıfı hariç olmak üzere 43. sınıfta yer alan diğer hizmet sınıfları bakımından kısmı olarak hükümsüzlüğüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalılar vekili istinaf dilekçesinde özetle, müvekkili ... adına kayıtlı olup müvekkili şirket As Restoranın marka lisans sözleşmesi ile kullanım hakkını elde ettiği "MEDİNEM RESTAURANT" markası ile davacıya ait "HATAY MEDENİYETLER SOFRASI" "HATAY MEDİNE SOFRASI", "MEDİNE RESTAURANT" (Arapça kelimeler ile), "Almadine Restaurant", "AL MADINA RESTAURANT" markaları arasında marka hakkına tecavüz oluşturabilecek, ortak bir kelime yahut iltibas yaratabilecek gerek görsel, gerek işitsel gerekse kavramsal açıdan herhangi bir benzerlik bulunmadığını, müvekkilinin MEDİNEM RESTAURANT markasının yazılışının Türkçe sözcüklerden oluştuğunu, davacının 2015/32790 numaralı MEDİNE RESTAURANT markasının ise yazılışının Arapça kelimelerden oluştuğunu, taraf markalarının görsel, işitsel olarak benzer olmadığını, markalarda yer alan sözcüklerin aynı olması, benzer şekil veya objelerin kullanılması durumunda kavramsal benzerliğin söz konusu olduğunu, somut olay açısından ise dava konusu marka ile davacıya ait markalar arasında ortalama tüketicinin fark edemeyeceği herhangi bir benzerlik olmadığını, tüketicilerin karıştırma ihtimali bulunmadığını, müvekkilinin markasının özgün ve ayırt edici nitelikte bulunarak tescil edilmesine karar verildiğini, tescil engeli ile karşılaşmadığı gibi davacı tarafça itiraz da edilmediğini, davacı tarafın hukuki dayanağı olmayan davası sonucu verilen telafisi imkansız zararlara sebebiyet verecek tedbir kararının ivedilikle kaldırılması gerektiğini, tedbir kararı verilmesinin şartlarının oluşmadığını, manevi tazminat koşullarının oluşmadığını, markalar arasında benzerlik bulunmadığını, markanın haksız kullanımından veya davacının itibarının zedelenmesinden bahsedilemeyeceğini, manevi acı ve üzüntünün, ticari itibarın zedelenmesinin söz konusu olmadığını, müvekkilleri tarafından tescilli markanın hukuka uygun olarak kullanıldığını beyanla mahkeme kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, davalılar vekilinin davanın esasına karşı ve 11.02.2020 tarihli tedbir kararına karşı istinaf istemlerinin yerinde görülmediğinden esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirtilen nedenlerle kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, markanın hükümsüzlüğü, marka hakkına tecavüzün tespiti ve meni ile manevi tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6769 sayılı Kanun'un 155 inci maddesi.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalılar vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalılara yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

25.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.