YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİ

11. Hukuk Dairesi         2022/6211 E.  ,  2024/636 K.
"İçtihat Metni"

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/219 Esas, 2022/1156 Karar
vekili Avukat ...
DAVA TARİHİ :
HÜKÜM : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Gaziantep 3. Asliye Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2019/299 E., 2020/331 K.

Taraflar arasındaki tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, Yargıtayca duruşma istemli olarak davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Duruşma için belirlenen 23.01.2024 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp, hazır bulunan davacı vekili Avukat ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin ikinci el makinelerin pazarlanması, satın alınması ve satışı için komple hizmet sunan bir firma olduğunu, Champıon Corrugator 1850 MM (72") -U11940514 isimli makinenin satış ve pazarlaması için müvekkili şirket ile davalı şirket arasında 29.06.2016 tarihinde bir sözleşme yapıldığını, sözleşme gereği müvekkili şirketin makineyi kendi satış ve pazarlama portföyüne eklediğini, müvekkilinin satış ve pazarlama faaliyetlerini gerçekleştirdiğini ve potansiyel alıcılar bulduğunu, müvekkili şirket ile satıcının pazarlıkları sonucunda makineyi 320.000,00 Euro'ya bizzat kendisinin almaya karar verdiğini, müvekkili şirketin makine için Rusya'da ... bir alıcı bulduğunu ve alıcı ile 420.000,00 Euro üzerinden anlaştığını, davalının müvekkili şirketin makineyi Rus alıcıya satacağı fiyatı öğrenmesi ile anlaşmadan döndüğünü ve makineyi satmayacağını bildirdiğini, haricen öğrendikleri kadarı ile de davalının makineyi müvekkilinin bulduğu Rus menşeili alıcıya sattığını ileri sürerek, sözleşmeye aykırılık sebebiyle 100.000,00 Euro munzam zararının tayin ve tespiti ile sözleşmeye ihlalin gerçekleştiği tarihten itibaren ticari faiziyle birlikte tahsiline, bu talebin yerinde görülmemesi halinde hakkaniyete uygun bir meblağın tespiti ile ihlalin gerçekleştiği tarihten itibaren ticari faiziyle birlikte tahsiline ve makinenin müvekkilinin bulduğu portföyde kayıtlı alıcılardan birine satıldığının tespiti halinde davanın ıslahı ile sözleşmede belirtilen cezai şartın talep edileceğine, talep ve dava haklarının saklı olduğuna karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkili şirket ile davacı şirket arasındaki ilişkinin davaya konu makinenin pazarlama ve satışının gerçekleştirilmesi yönünde olduğunu, dava dilekçesinde dayanak yapılan maddi olguların pazarlama işinden farklı olduğunu, müvekkili şirket ile davacı arasında makinenin 320.000 Euro'ya bizzat davacıya satılması hususunda bir anlaşma bulunmadığını, davacı şirketin bulmuş olduğu Rus menşeli firma ile satım ilişkisi de kurulmadığını, davacı şirketin potansiyel alıcı sıfatı bulunmayan kişi ya da firmalara yapılmış satışlardan da bir hak talep edemeyeceğini, davacı tarafın makinenin kendi sistemlerinde kayıtlı olan ve müvekkili şirket tarafından onaylanmış potansiyel alıcı sıfatında bulunan firmaya satıldığını ispat etmesi gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraflar arasında makine satış sözleşmesi yapıldığı ve bu sözleşmenin davalının kusuru ile ihlal edildiğinin ispatlanamadığı, tarafların kabulünde olan sözleşme gereği davaya konu makinenin potansiyel müşteri dışındaki bir şirkete satılmasının sözleşmeye aykırılık teşkil etmeyeceği ve bu durumda davacının yaptığı masrafları talep edemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davayı açarken üç taleplerinin olduğunu, mahkemenin göz önünde bulundurmadığı üçüncü taleplerinin dava konusu makinenin müvekkil şirketin bulduğu alıcılardan birine satıldığının tespit edilmesi halinde davanın ıslahı ile sözleşmede belirtilen cezai şartın talep edileceği yönünde olduğunu, mahkemenin bu taleplerine yönelik tam bir inceleme yapmadığını, mahkemenin, kendilerinin bir kısım taleplerini incelemeden karar verdiğini, mahkemenin davanın genişletilmesine ilişkin değerlendirmesinin ve sözleşme ilişkisinin kurulmadığı tespitinin yerinde olmadığını, maillerin belge olarak değerlendirilip incelemenin buna göre yapılması gerektiğini, tanık dinlenilmemesinin yasaya aykırı olduğunu, makinenin en son kabul edilen fiyata kayıtlı müşteriye satılabileceği gibi müvekkilinin kendisinin de bu makineyi satın alabileceğini ve yine her halükarda makineyi sahibinden satın alacak olan kişinin müvekkili şirket olduğunu, davalının üzerinde anlaşılmış makineyi davacıya satmaktan vazgeçmesinin haklı hiçbir nedeninin bulunmadığını, bu hususun her iki tarafın kabulünde olan ... Agreement Sözleşmesine tamamen aykırı olduğunu, mahkemece, Medeni Kanunu'nun 2 nci maddesinin değerlendirilmediğini, mahkeme kararının dosya kapsamına uygun olmadığını ileri sürerek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf aşamasında duruşma taleplerinin dikkate alınmadığını, cezai şarta ilişkin talebin görülmediğini, karşı oyun isabetli olduğunu, istinaf kararının gerekçesinin bulunmadığını, eksik inceleme ile karar verildiğini, makinenin satıldığı şirket ile müvekkilinin portföyündeki şirket arasında organik bağ bulunduğunu, uzman bilirkişi heyetinden rapor alınması gerekirken alınmadığını, davanın genişletilmesinin söz konusu olmadığını, sözleşme ilişkisinin kurulduğunu, maillerin bu durumu ispatlayan belge mahiyetinde olduğunu, tanık dinlenmesi gerektiğini, taraflar arasındaki sözleşmenin aleyhe yorumlanamayacağını, aynı sözleşmede müvekkilinin alım hakkının da bulunduğunu, bilirkişi raporunun çelişkili olduğunu, masraf talep edilmemesinin şarta bağlı olduğunu, davalının 15.06.2018 tarihli mailinin masraf yapıldığının kabulü mahiyetinde olduğunu, davalının iyiniyetli olmadığını ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, sözleşmeye aykırılık sebebiyle alacak istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 ... maddeleri.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 ... maddesinde yer ... sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve yasaya uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

25.01.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.