YARGITAY 11. HUKUK DAIRESI

11. Hukuk Dairesi         2022/5649 E.  ,  2024/2346 K.
"İçtihat Metni"

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/903 Esas, 2022/948 Karar

HÜKÜM : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 21. Asliye Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2022/149 E., 2022/208 K.

Taraflar arasındaki tespit davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; dava dışı ... İnş. Dekorasyon Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. (... İnşaat) aleyhine ödenmemiş irsaliye numaralı faturalara yönelik başlatılan takibe itiraz üzerine takibin durduğunu, itirazın iptali davası açıldığını, ... İnş. Dekorasyon Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. yetkilisinin ticari ilişkilerle şirketi borçlandırdığını, ancak şirketin sınırlı sorumluluğu düzenlemesinin arkasına sığınarak borçlarını ödemediğini, borçlara itirazlarla alacağın tahsilini kötü niyetle engellediğini, davalı ile anılan şirket arasında organik bağ bulunduğunu, aynı mahalde ve benzer alanlarda faaliyet gösterdiklerini, davalının müdürü olarak tescil edilen kişinin ... İnşaat’te Sosyal Güvenlik Kurumu’na kayıtlı şoför olarak çalıştığını, ... İnşaat yetkilisinin vekaletname ile davalının işlerini yaptığını ileri sürerek şirket arasındaki organik bağın tespiti ile şirketlerin borcun tamamından müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarının tespitini, davanın İstanbul 21. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/143 E. sayılı itirazın iptali davası ile birleştirilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Dosya üzerinden karar verildiğinden davalı cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın ayrı harca tabi, başka bir tüzel kişiye karşı alacağın tespiti davası olduğu, itirazın iptali davasının devamı veya eki niteliği taşımadığı, dava değerinin ihtara rağmen davacı tarafça belirtilmediği, birleştirilmesi istenen dosyanın dava değerinin 737.691,50 TL olduğu bildirilmesine rağmen işbu dosyaya bu miktar üzerinden de harç yatırılmadığı, davacının alacaktan davalı şirketin de sorumlu olduğu iddiasına dayalı bu davayı eda davası olarak açması gerekirken sadece tespit talep ettiği, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 106 ncı maddesi uyarınca sadece tespit davası açanın, hukuken korunması gereken bir yararının bulunması gerektiği, iki şirket arasında organik bağ olduğunun tespiti halinde icrayı kabil bir hüküm olmayacağı, davacının tespit hükmüne dayanarak davalı aleyhine ilamlı takip yapamayacağı, tespit yerine, alacağın tahsiline hükmetmesini istemesi ve bu konuda bir karar alınması gerektiği, alacak ve tazminat davasında zorunlu arabuluculuk dava şartının da yerine getirilmediği, davacının belli bir miktarın tahsilini talep etmediğinden, sadece tespit talep etmesinde hukuki yararının bulunmadığı gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; organik bağın tespiti davasını aynı Mahkemede görülmekte olan itirazın iptali davası ile birleştirme talepli olarak açtıklarından itirazın iptali davasının davalısı ... İnşaat ile davalı şirket arasında organik bağın tespiti halinde tüzel kişilik perdesinin aralanması suretiyle asıl şirket ile organik bağ içinde bulunduğu davalı şirket de sorumlu tutulacağından işbu davanın açılmasında hukuki yararın bulunduğunu, organik bağın tespiti halinde itirazın iptali davasında belirttikleri alacağın elde edilmesi için davalı şirkete başvurma imkanının ortaya çıkacağını ileri sürerek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı tarafından, dava dışı ... İnşaat aleyhine fatura alacağına dayalı takibe yönelik itirazın iptali istemiyle dava açıldığı, işbu davada ise davalı şirket ile itirazın iptali davasının davalısı olan şirket arasındaki organik bağın varlığının tespitinin istendiği, davacının isteminin ancak bir eda davasında ileri sürülebilecek nitelik taşıdığı, görülmekte olan veya açılacak bir davada iddia ve savunma olarak ileri sürülebilecek konular için ayrı bir tespit davası açmakta hukuki yarar bulunmadığı, Mahkemece davanın hukuki yarar yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmediği gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; muhtırada, davanın alacak davası olduğundan bahisle dava değerini belirtmeleri ve peşin harcı yatırmaları için kesin süre verildiğini, 21.03.2022 tarihli dilekçelerinde takip nedeniyle icra dosyasına 3.688,46 TL harç yatırdıklarını, itirazın iptali davasında dava esas değerinin 737.691,50 TL olarak belirtildiğini ve dava harcı hesaplanırken icra takibi için yatırılan peşin harç değeri bu miktardan mahsup edildiğinden mahsup edilen peşin harç miktarı olan 3.688,46 TL'yi tamamlayarak birleştirme kararı verilmesini istediklerini, dava dilekçesinin sonuç kısmında “şirketler arasındaki organik bağın tespiti ile şirketlerin borcun tamamından müştereken ve müteselsilen sorumluluklarına gidilmesi ve işbu dava ile itirazın iptali davasının birleştirilmesini” talep ettiklerini, davanın sadece organik bağın tespiti davası olarak nitelendirilemeyeceğini, birleştirme istediklerinden itirazın iptali davasının davalısı ... İnşaat ile davalı şirket arasında organik bağın tespiti halinde tüzel kişilik perdesinin aralanması suretiyle asıl şirket ile organik bağ içinde bulunduğu davalı şirketin de sorumlu tutulacağını, işbu davanın açılmasında hukuki yarar bulunduğunu, organik bağın tespiti halinde itirazın iptali davasında belirttikleri alacağın elde edilmesi için davalı şirkete başvurma imkanının ortaya çıkacağını, şirketler arasında organik bağın bulunduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, davalı şirket ile dava dışı borçlu arasında organik bağ bulunduğunun ve şirketlerin borcun tamamından müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Kanun'un 106 ncı maddesi, 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

21.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.