YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİ

11. Hukuk Dairesi         2022/5594 E.  ,  2024/1746 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2019/1680 E., 2022/1067 K.
vekili Avukat ...
BİRLEŞEN 2018/183 ESAS-2019/60 KARAR SAYILI DOSYA
vekili Avukat ...
DAVA TARİHİ : 25.07.2018 (asıl)-16.07.2018 (birleşen)
HÜKÜM : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : İzmir Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2018/194 E., 2019/70 K.

Taraflar arasındaki tasarım hükümsüzlüğü (asıl dava) ve tasarıma tecavüzün durdurulması, sonuçlarının ortadan kaldırılması ve maddi ve manevi tazminat ( birleşen dava) davalarından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl davanın kısmen kabulüne, birleşen davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davalı/ birleşen davacı NMA..Ltd. Şti. vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı/ birleşen davacı NMA..Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
1.Davacı/birleşen davalı Şenmar...Ltd. Şti. vekili asıl davaya ilişkin dava dilekçesinde; müvekkili şirketin eski sigortalı çalışanlarının davalı şirkete ortak olduklarını ve kötü niyetle zaten 10 yıldır var olan, üretilip satılan bir barbekünün tasarımını tescillediklerini, müvekkilinin bu ürünü 2008-2009 yıllarında üreterek Almanya'ya gönderdiğini, ürünü gönderdikleri Alman firmasının 2009 yılında Almanya'da tasarım tescil belgesi aldığını, 2010 yılında dava dışı Endülüs Krom Ltd. Şti'nin de çok benzer bir tasarımın tescilini aldığını ileri sürerek davalıya ait 2014/06974 numaralı tasarımın hükümsüz kılınarak sicilden terkinine karar verilmesini talep etmiştir. belgesinin hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine karar verilmesini talep etmiştir.

2. Birleşen dava davacısı NMA..Ltd. Şti. vekili vekili birleşen davaya ilişkin dava dilekçesinde; müvekkiline ait 2014/06974 tescil numaralı barbekü tasarımlarının davalı tarafından kopyalanıp üretildiğini ve satıldığını ileri sürerek tasarıma tecavüzün durdurulmasına, sonuçlarının ortadan kaldırılmasına ve fazlaya ilişkin haklar saklı olmak kaydıyla 10.000,00 TL maddi ve 150.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
1.Davalı/ birleşen davacı NMA..Ltd. Şti. vekili asıl davaya ilişkin dava dilekçesinde; müvekkiline ait tasarımın yeni ve ayırt edici olduğunu savunarak asıl davanın reddini istemiştir.

2.Davacı/birleşen davalı Şenmar...Ltd. Şti. vekili birleşen davaya ilişkin cevap dilekçesinde; karşı tarafın iddiasının gerçeği yansıtmadığını ve tecavüz iddialarına dayanak yapılan tasarımın yeni ve ayırt edici olmadığını savunarak birleşen davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu 2014/06974 numaralı tasarımın davalı-birleşen davada davacı NMA Pas. Çelik Ltd. Şti. adına kayıtlı ve geçerli bulunduğu, tasarımın, başvuru tarihi itibariyle tescili için aranan "yenilik ve ayırt edicilik" şartlarını taşımadığı kanıtlandığı takdirde, verilecek hükümsüzlük kararının geçmişe etkili olarak sonuç doğuracağı, tescilli tasarımın, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun yürürlüğünden önce başvurularak tescillendiğinden, 554 sayılı Endüstriyel Tasarımların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin (554 sayılı KHK) geçici 1 inci maddesi uyarınca, eski mevzuata göre değerlendirilmesi gerektiği, tasarımın tescil edilebilmesi için aranan "yenilik ve ayırt edicilik" unsurlarının, mülga mevzuatta da aynı şekilde olduğu, alınan bilirkişi raporunda davacının dayandığı "yeniliği" kıran belgeler incelenip değerlendirilerek, tasarımın tescil şartlarının incelendiği, dava konusu 2014/06974 numaralı tasarımın başvuru tarihinden önce bilinen tekniğe dahil olan Alman tasarımları karşısında, bu tasarımın "ayırt edicilik" taşımadığı, dava konusu tasarımın temel unsurları ve genel hatlarıyla önceki tasarımlara benzerlik arz ettiğinin ve ayırt edici bir yönünün bulunmadığının belirlendiği, başvuru tarihi itibariyle tasarımın hükümsüz olduğu ve dolayısıyla bu tarihte ileri sürülen ihlal iddialarının dinlenmeyeceği, bilinen tekniğe dahil olan ürün tasarımlarının herkes tarafından serbestçe kullanılmasının mümkün olduğu, dolayısıyla bir taklitten veya iltibastan söz edilemeyeceği gerekçesiyle asıl davanın kabulü ile davalı adına tescilli 2014/06974 numaralı tasarımın hükümsüz kılınarak sicilden terkinine, birleşen davanın ise reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı/ birleşen davacı NMA..Ltd. Şti. vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı/birleşen davacı NMA..Ltd. Şti. vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin Türk Patent Enstitüsü’nce verilen 2014/06974 tescil numaralı resmi bir belge ile bir barbekü tasarımının “endüstriyel tasarım patentine” sahip olduğunu, müvekkiline ait internet sitesindeki ve patent belgesindeki ürünle, davacı şirketin internet sitesindeki ve delil tespitinde davalı işyerinde tespit edilen ürünlerin birebir müvekkilin tasarımından kopyalandığı ve pazarlandığının açıkça görüldüğünü, mahkemece verilen kararın dürüstlük kurallarına aykırı olduğunu, davacı-birleşen davalı tarafça müvekkiline ait tasarımın birebir kopyalanmasına rağmen tasarımın hükümsüzlüğü iddiasında bulunabilmesinin hakkın açıkça kötüye kullanılması teşkil ettiğini, müvekkili şirkete verilen belgenin bu kadar kolay, haksız ve nedensiz bir şekilde ortadan kaldırılabilmesinin, müvekkilinin haklıyken haksız duruma düşürülmesinin bir hukuk devletinde kabul edilebileceyeceğini, kurumun ilgili mevzuat maddesi konusunda Anayasaya aykırılık başvurusu yoluna başvurulması gerektiğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı/ birleşen davacı NMA..Ltd. Şti. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı/birleşen davacı NMA..Ltd. Şti. vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde belirttiği hususları tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir.

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, asıl dava bakımından davalı adına tescilli tasarımının hükümsüz kılınması şartlarının oluşup oluşmadığı, birleşen dava bakımından ise davalı yanca üretilen ürünlerinin davacı adına tescilli tasarıma tecavüz teşkil edip etmediği noktalarında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 554 sayılı KHK'nın 6 ıncı, 7 inci, 43 üncü ve 48 inci maddeleri.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı/ birleşen davacı NMA..Ltd. Şti. vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

05.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.