YARGITAY 11. CEZA DAİRESİ

11. Ceza Dairesi         2022/11393 E.  ,  2023/5561 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi
SAYISI : 2022/898 Değişik iş

Kemalpaşa Cumhuriyet Başsavcılığının yetkili savcılık olarak belirlenmesine ilişkin Karşıyaka 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 29.04.2022 tarihli ve 2022/898 Değişik İş sayılı kararının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 161 inci maddesinin yedinci fıkrası uyarınca kesin nitelikte olması sebebiyle karar tarihi olan 29.04.2022’de kesinleştiği belirlenmiştir.
Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 26.10.2022 tarihli ve 2022/23599 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 09.12.2022 tarihli ve KYB-2022/135843 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 09.12.2022 tarihli ve KYB-2022/135843 sayılı kanun yararına bozma isteminin;
“Benzer bir olayla ilgili olarak Yargıtay 15. Ceza Dairesinin 10/07/2017 tarihli ve 2017/16687 esas, 2017/17889 karar sayılı ilâmında yer alan " Erdemli Cumhuriyet Başsavcılığının ...soruşturma sayılı fezlekesiyle şüphelinin üzerine atılı suçların ağır ceza mahkemesine ait olduğundan bahisle dosyanın gönderildiği Mersin Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen iddianamenin iade edilmesi üzerine belirtilen eksikliklerin basit yazışmayla giderilmeyeceği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verildiği anlaşılmış ise de; dosyanın fezlekeye bağlanarak Mersin Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesi üzerine dosyadaki eksikliklerin ancak mahalline talimat yazılarak giderilebileceği, bu nedenle yetkisizlik kararı verilemeyeceği gözetilmeden, Mersin Cumhuriyet savcılığının yetkisizlik kararının kaldırılması yerine, Erdemli Cumhuriyet Başsavcılığının karşı yetkisizlik kararının kaldırılmasına karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olması nedeniyle kanun yararına bozmaya atfen düzenlenen ihbarnamedeki düşünce yerinde görüldüğünden..." şeklindeki açıklamalar nazara alındığında, Kemalpaşa Cumhuriyet Başsavcılığınca soruşturma dosyasının 25/12/2020 tarihli fezlekeye bağlanarak İzmir Cumhuriyet Başsavcılığına gönderildiğinin anlaşılması karşısında, ilgili soruşturma dosyasının bu aşamadan itibaren İzmir Cumhuriyet Başsavcılığına ait olduğu ve dosya içeriğinden tespit edilecek eksikliklerin ancak mahâlline talimat yazılması suretiyle giderilmesi talep edilebileceğinden, merciince İzmir Cumhuriyet Başsavcılığının yetkisizlik kararının kaldırılması gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiştir.“
Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE
1. 5271 sayılı Kanun’un, “Cumhuriyet savcısının görev ve yetkileri ” başlıklı 161 inci maddesinin yedinci fıkrası;
"(7) (Ek: 31/3/2011-6217/21 md.) Yetkisizlik kararı ile gelen bir soruşturmada Cumhuriyet savcısı, kendisinin de yetkisiz olduğu kanaatine varırsa yetkisizlik kararı verir ve yetkili savcılığın belirlenmesi için soruşturma dosyasını, yargı çevresinde görev yaptığı ağır ceza mahkemesine en yakın ağır ceza mahkemesine gönderir. Mahkemece bu konuda verilen karar kesindir.
..." şeklinde düzenlenmiştir.
2. 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanunun 21 inci maddesinin birinci ve ikinci fıkralarında; "Cumhuriyet savcıları, bulundukları il merkezi veya ilçenin idarî sınırları ile bunlara adlî yönden bağlanan ilçelerin idarî sınırları içerisinde yetkilidirler. Ağır ceza mahkemesi ile özel kanunlarla kurulan diğer ceza mahkemelerinin yargı çevresinde yer alan Cumhuriyet başsavcılıkları, yetki alanları içerisinde yürüttükleri bu mahkemelerin görevine giren suçlarla ilgili soruşturmaları yapar ve ivedi, zorunlu işlerin tamamlanmasından sonra düşünce yazısına soruşturma evrakını ekleyip ağır ceza mahkemesi veya özel kanunlarla kurulan diğer ceza mahkemelerinin Cumhuriyet Başsavcılığına gönderirler.'' hükümlerinin yer aldığı, kanun maddesinde fezleke için düşünce yazısı ifadesinin kullanıldığı, buna göre suç vasfının doğru belirlenmiş olması durumunda asıl yetkili ve görevli soruşturma makamının ağır ceza mahkemesinin bulunduğu yer Cumhuriyet başsavcılığı, suçun ağır ceza mahkemesinin görevine giren vasfa sahip olmaması durumunda ise mülhakat adliyedeki Cumhuriyet başsavcılığının yetkili ve görevli olacağı belirlenmiştir.
3. Bu kapsamda inceleme konusu dosya değerlendirildiğinde; fezlekenin niteliği itibarıyla kanundan kaynaklanan asıl soruşturma yetkisine sahip makama yönelik bir karar olduğu ve fezleke iadesi kurumunun da bulunmaması nedeniyle, verilen yetkisizlik ile karşı yetkisizlik kararları sonucu ortaya çıkan uyuşmazlığın merci tarafından sonuçlandırılabileceği, vasfa yönelik iadeye dayanmayan, ivedi ve zorunlu iş niteliğinde olmayan eksikliklerin mahalline talimat yazılarak giderilebileceği, bu nedenle yetkili yerin İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı olarak belirlenmesinin gerektiği anlaşılmakla; kanun yararına bozma talebi yerinde görülmüştür.

III. KARAR
1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,

2. Karşıyaka 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 29.04.2022 tarihli ve 2022/898 Değişik İş sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin üçüncü fıkrası gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,

5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (a) bendi uyarınca gerekli işlemin yapılması için dava dosyasının, mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 03.07.2023 tarihinde karar verildi.