YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/900 E.  ,  2024/2511 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/2302 E., 2023/2560 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Nazilli İş Mahkemesi
SAYISI : 2021/398 E., 2023/132 K.

Taraflar arasındaki teslim edilen tarımsal ürün bedellerinden yapılan prim tevkifatına istinaden 2926 sayılı Kanun kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı ve davalı vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı ve davalı Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 1993-2004 yılları arasında ... A.Ş.'ye sattığı tütün ürününden yapılan tevkifata istinaden Kuruma yapmış olduğu başvurunun reddildiğini beyanla davacının 01.05.1994 ve 29.06.2020 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II.CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; ... A.Ş. tarafından 1994/04-1997/05, 2003/04 dönemlerinde yapılan tevkifata istinaden 01.05.1994 tarihinde Tarım Bağ-Kur sigortalılık tescilinin yapıldığını, 1996/04, 2001/04, 2002/05, 2004/04, 2005/02 dönemlerine ait tevkifat listesinde davacının adının bulunmadığını; 1999/04 ve 2000/05 dönemine ait tevkifat listesinin Kuruma intikal etmesine rağmen söz konusu dönemlere ait dekont bulunmadığından ilgili dönemler hakkında işlem yapılamadığını belirterek usul ve yasaya aykırı olarak Kurum aleyhine açılmış olan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesi tarafından; davacının tarımsal destekleme ödemesi aldığı, halen devam eden ziraat odası kaydı bulunduğu, davacı adına 1994/Nisan, 1996/Nisan, 1997/Mayıs ve 1999, 2000, 2001, 2002, 2003, 2004, 2005 yıllarında davacının teslim ettiği tütün nedeniyle Bağ-Kur kesintisi yapıldığı, Kurum tarafından Bağ-Kur sigortalılığının kabul edildiği dönemler değerlendirildiğinde, 1995 ve 1998 yıllarında prim tevkifatı olmasa da bu dönemlerin 2 yıldan az olduğu, Yargıtay kararları uyarınca bu dönemlerin makul süreyi aşan uzunlukta olmadığı kabul edilerek davanın kısmen kabulü ile 01.01.1995-30.05.1997, 01.01.1998-30.04.2003, 01.01.2004-31.12.2005 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine, 01.05.1994-31.12.1994, 01.06.1997-31.12.1997, 01.05.2003-31.12.2003, 08.03.2013-09.09.2013, 28.02.2014-06.03.2015 ve 07.09.2018-29.06.2020 tarihleri arası istemin hukuki yarar yokluğundan reddine, 01.01.2006-07.03.2013, 10/09/2013-27/02/2014 ve 07.03.2015-06.09.2018 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğu istemi ispatlanmadığından reddine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı Kurum vekilleri istinaf yoluna başvurmuştur.

B.İstinaf Sebepleri:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının kendisine ait tarım arazisinde ekerek, büyükbaş hayvan yetiştirerek elde ettiği ürünleri kendi nam ve hesabına satarak tarımsal faaliyette bulunduğunu beyanla 01.01.2006-07.03.2013, 10.09.2013-27.02.2014 ve 07.03.2015-06.09.2018 tarihleri arasındaki sigortalılık talebinin reddedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın bu yönü ile kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının Tarım Bağ-Kur sigortalılığının 01.05.1994 tarihli ... A.Ş. tevkifata istinaden başladığını, 1994/04, 1997/05, 2003/04 dönemlerine ait kesintilerin yüklenmiş olduğunu, 1996/04, 2001/04, 2002/05, 2004/04, 2005/02 dönemlerine ait tevkifat listesine rastlanılamadığından ve 1999/04 ve 2000/05 dönemine ait kesintilere ait dekont bulunmadığından ilgili dönemlere ait işlem yapılmadığını, İlk Derece Mahkeme kararında aleyhe yönlerin usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek İlk Derece Mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılacağı, ancak kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde bunun kendiliğinden gözetileceği yönündeki düzenleme çerçevesinde yapılan incelemede, istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların, sıralanan gerekçeler ışığında yerinde olmadığı ayrıca kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından davacı vekili ve davalı Kurum vekilinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili, davacının talep konusu dönemler boyunca kesintisiz bir şekilde tarım faaliyetinde bulunduğunun tanık beyanları ve diğer delillerle ispat edildiği halde reddedilen döneme dair verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğu gerekçesiyle temyiz isteminde bulunmuştur.

Davalı Kurum vekili, eksik araştırma ve inceleme sonucu verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğu gerekçesiyle temyiz isteminde bulunmuştur.

C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, davacının 01.07.1995-31.05.1996 tarihleri arasında devam eden tarımsal faaliyet ile teslim edilen tarımsal ürün bedellerinden yapılan prim kesintisine istinaden 2926 sayılı Kanun kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti davasıdır.

2.İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 2926 sayılı Tarımda Kendi Adına ve Hesabına Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kanunu'nun 2, 7, 9, 10, 36 nci maddeleri ilgili hükümlerdir.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davacı ve davalı Kurum vekillerinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden ilgiliden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

11.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.