YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/90 E.  ,  2024/2711 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/1597 E., 2023/2325 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Aydın 2. İş Mahkemesi
SAYISI : 2021/480 E., 2023/54 K.

Taraflar arasındaki 2926 sayılı Kanun'a tabi Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 01.05.1999 – 31.12.1999 tarihleri arasında 2926 sayılı Kanun kapsamında sigortalı olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; her ne kadar kesinti listesi varsa da dekont olmadığından davanın reddinin gerektiğini beyan etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile

"... Dava dilekçesi, cevap dilekçesi ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafça, Aydın İli .... İlçesi .... Köyünde kendisi ile aile efradı adına kayıtlı taşınmazlarda tarımsal faaliyet yürütüldüğü, tütün üretiminden kaynaklanan Bağ-Kur kesintilerini gösterir belge davalı kurum kayıtlarında bulunduğu halde davalı kurumun işlem yapmamasının açıkça kanuna aykırı olduğu ileri sürülerek, 01.05.1999-31.12.1999 tarihleri arasında zorunlu Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespit ve tescili istemiyle eldeki davanın açıldığı anlaşılmaktadır. Dosyada mevcut 27.12.2021 havale tarihli ... Holding A.Ş. yazı cevabı ekinde sunulan tevkifat listesinde davacı tarafından satılan tütün ürününe ilişkin 20.04.1999 tarihinde bağkur kesintisi yapılmış olduğu görülmektedir. Dosyada mevcut, 21.12.2021 tarihli yazı cevabı ekinde yer alan 21.02.2019 tarih ve 89235231-201.05-E.2996443 sayılı Kurum yazısında; "...1994/04-2000/05 yıllarındaki kesintilere ait dekontlar bulunmadığından..." işlem yapılamadığı belirtilmiştir. Yargılama aşamasında toplanan tüm deliller, tanık beyanları ve özellikle 27.12.2021 havale tarihli ... Holding A.Ş. yazı cevabı ekinde sunulan tevkifat listesinde yer alan, davacı tarafından satılan tütün ürününe ilişkin 20.04.1999 tarihinde bağkur kesintisi yapılmış olduğu hususu da birlikte değerlendirildiğinde, davacının ihtilaf konusu dönemde tarımsal faaliyetinin belirgin olduğu, bu kapsamda 2926 sayılı Kanun kapsamında zorunlu Tarım Bağ-Kur sigortalılığının yasal şartlarının somut olay bakımından oluşmuş olduğu, yerleşik Yargıtay içtihatları da gözetildiğinde tarımsal faaliyetin, ürün satışına ilişkin prim tevkifatının yapıldığı yılın sonuna kadar devam etmiş sayılacağına yönelik kabul de göz önüne alınarak davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." gerekçesine dayalı olarak; "Davanın kabulü ile davacının 01.05.1999–31.12.1999 tarihleri arasında zorunlu Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine" gerekçesiyle davanın kabulüne karar vermiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle, Kurum işleminin usul ve yasaya uygun olduğunu, Kurum kayıtlarının aksinin yazılı belgelerle kanıtlanması gerektiğini beyanla ilk derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında;

"Sonuç itibarıyla, 6100 sayılı Kanun'un 355 inci maddesinde yer alan ve incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılacağı, ancak kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde bunun kendiliğinden gözetileceği yönündeki düzenleme çerçevesinde yapılan incelemede ve özellikle; davacının teslim ettiği ürünlerden 20.04.1999 tarihinde prim kesintisi yapılmış olması, kamu kurumu niteliğinde olan eski TEKEL tarafından tevkifatların davalı Kuruma aktarılmamış olmasından sigortalıların etkilenmeyeceği dikkate alındığında; istinaf kanun yoluna başvuran davalı Kurum vekilinin dilekçesinde yer verdiği itirazların, sıralanan gerekçeler ışığında yerinde olmadığı, ayrıca kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından, " gerekçesiyle davalı Kurum vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili, eksik incelemeye dayalı Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması ile davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Davaya konu uyuşmazlık, Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370, 371 inci, 2926 sayılı Kanun'un 2, 3, 6, 9 ve 10 uncu maddeleri.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

13.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.