YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/872 E.  ,  2024/2572 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
SAYISI : 2023/374 E., 2023/583 K.
KARAR : Ret

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen hizmet tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda,Yargıtay 10. Hukuk Dairesince Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili davacının davalı işveren ...'a ait olan ve Kırşehir ilinde faaliyet gösteren 22061001089.38.01 sicil sayılı işyerinde 01.07.1981 tarihinde işe başlayıp 1984 yılında askere gidene kadar ve Ağustos 1985'ten Şubat 1987'ye kadar çalıştığını, kuruma bildirilmediğini belirterek, hizmetlerinin tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP
1-Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; 22061001089.38.01 sicil numaralı 1977'den 31.12.1984 tarihine kadar faaliyet gösteren ... Ekmek Fırınını işyeri sahibi olarak işlettiğini, fırında işyeri sahibi ve ekmek ustası olarak kendisinin, işçi olarak da Osman Kolverdi’nin işyeri 15.01.1985 tarihinde kapanana kadar beraber çalıştıklarını, davacı ...’nün gerek yaşının küçüklüğü gerekse ustalığının olmaması nedeniyle 15-20 gün kadar zaman zaman gelip iş öğrenmeye çalıştığını, hak düşürücü sürenin geçtiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2-Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; ...'nün davalı işyerinden 20.07.1983-05.08.1983 tarihleri arasında hizmetinin verilmiş olduğunu, hizmet tespit davaları kamu düzenini ilgilendirdiğinden hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek ölçüde ispatlanması gerektiğini, işveren bordrosundan ve gerektiğinde komşu işyeri çalışanlarından belirlenecek tanıkların bilgi ve görgülerine başvurularak çalışma olgusu hiçbir kuşkuya yer vermeyecek şekilde somut ve inandırıcı delillerle ispatlanması gerektiğini beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 01.06.2021 tarihli ve 2020/214 E., 2021/103 K., sayılı kararıyla; davanın kısmen kabul - kısmen reddine; davacının, davalı ...'a ait olan Kırşehir ilinde faaliyet gösteren ... Ekmek Fırın isimli iş yerinde bir hizmet akdine bağlı olarak 01.07.1981-19.07.1983 tarihleri arasında sigortasız olarak çalıştırıldığı anlaşıldığından, 18 yaşını doldurduğu tarih olan 15.05.1982-19.07.1983 tarihleri arasındaki sürenin 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesi gereğince sigortalılık süresi olarak tespitine, bu şekilde sigortaya kayıt ve tesciline, fazlaya ilişkin talebin reddine, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve feri müdahil Kurum vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin 16.02.2023 tarihli ve 2021/1611 E., 2023/334 K., sayılı kararıyla; dinlenen tanık beyanları ve tüm dosya kapsamından davacının, Mahkemece hüküm altına alınan sürede davalı işyerinde çalıştığının sabit olduğu,dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri ve istinaf edenin sıfatı dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı" gerekçeleri ile istinaf istemlerinin reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve feri müdahil Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin, 14.06.2023 tarihli ve 2023/6003 E., 2023/6853 K. sayılı kararıyla; "somut olayda; tespite konu talep edilen 01.07.1981-19.07.1983 arası dönem hak düşürücü süre kapsamında olup, istemin reddine karar verilmesi gerekirken aksini kabul ile karar verilmesi bozma nedenidir. " gerekçesi ile İlk Derece Mahkemesi kararı bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile somut olayda; davacının, davalı işveren yanından 20.07.1983-07.05.1983, 20.04.1987-30.07.1987 tarihleri arasında bildirimlerinin bulunduğu, talebin 01.07.1981-28.02.1987 arası dönem olduğu, bozma ilamından önce Mahkememizce verilen kararın davacı tarafından temyiz edilmediği, eldeki davanın ise 01.08.2016 tarihinde açıldığı, açıklanan nedenlerle tespite konu talep edilen 01.07.1981-19.07.1983 arası dönemin hak düşürücü süre kapsamında kaldığı, diğer dönem talepleri yönünden de hazır edilebilen ve dinlenebilen tanıklarca ispat edilemediği anlaşıldığından davanın reddine kkarar verilmiştir.

VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde; kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, davacının 01.08.1981-07.05.1983 arası çalışmasının ispatlandığını ve 18 yaşını ikmal ettiği tarih itibariyle sigorta başlangıcı sayılması gerektiğini, davalı tarafından dönem bordrolarında 18 yaşından küçük olması sebebiyle davacının adına yer vermeyerek hukuka aykırı tutum sergilediğini belirterek, kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler, Kurum kayıtlarına göre kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin ilgiliden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

12.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.