YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/7603 E.  ,  2024/8656 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/311 E., 2024/163 K.
KARAR : Kısmen Kabul

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen hizmet tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda,Yargıtay 10. Hukuk Dairesince Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 01.07.1989 - 09.02.2013 tarihleri arasında ... Apartmanında apartman görevlisi (kapıcı) olarak fiilen çalıştığı, davalı işveren apartman yönetimi davacının SSK işe giriş bildirgesini vermediği ve SSK primlerini hiç yatırmadığı, davacının davalı işyerindeki mesaisinin sabah saat 06.00'da başlayıp, gece saat 22.00 ye kadar haftanın 7 günü devam ettiği, davalı işyerinde kapıcılık hizmeti yerine getirilirken ilk 4 yıl, kömürlü kaloriferi yaktığı, daha sonra doğalgaza geçildiği, aralıksız her sabah ve öğlenleri düzenli olarak apartmandaki dairelere market servisi yaptığı, her akşam çöpleri aldığı, bina temizliği ve bahçe bakımını yaptığı, ayrıca gün içinde ve akşamları kat maliklerine çağrılmak suretiyle alışveriş, fatura yatırma vs. gibi servisleri kesintisiz ve aralıksız olarak bilfiil yerine getirdiği, bu çalışmalarına karşılık davacıya ücret ödenmediği, yaşadığı kapıcı dairesinin elektrik ve sularının kesilmesi ve faturalarının ödenmemesi, SSK primlerinin ısrarla yatırılmamaya devam edilmesi, kendisine sürekli çık git seni artık istemiyoruz, sana maaş da ödemeyeceğiz, sigortanı da yatırmayacağız denilerek taciz edilmesi sonucunda 09.02.2013 tarihinde davalı işyerinden ayrılmak zorunda kaldığı iddia edilerek; davacının davalı ... Apartmanında kapıcılık görevini yerine getirdiğinin ve 01.07.1989-09.02.2013 tarihleri arasında SSK'lı olarak çalıştığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı davaya cevap vermemiştir.

Fer'i müdahil kurum davaya cevap vermemiş, vekili duruşmalarda davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 09.07.2020 tarihli ve 2016/512 E., 2020/178 K., sayılı kararıyla; davanın kısmen kabul kısmen reddine; davacının, davalı apartman yöneticiliğine ait tescilsiz iş yerinde davalı Apartman Yöneticiliğine bağlı olarak 09.10.2009-05.03.2010 ile 02.06.2010-09.02.2013 tarihleri arasında asgari ücret üzerinden ayda 4 gün kısmi süreli hizmet akdi ile çalıştığının tespitine, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin 23.03.2022 tarihli ve 2020/1323 E., 2022/494 K., sayılı kararıyla apartman gider kayıtları, davacının işine ait hizmet döküm cetveli ve tanık beyanları esas alınarak ve apartmanın 8 daireli olduğu hususu da gözetilerek verilen karar yerinde olmuştur gerekçesi ile istinaf başvurusunun esastan reddine verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin, 14.09.2022 tarihli ve 2022/6952 E., 2022/10153 K. sayılı kararıyla Mahkemece yapılacak iş; yukarıda belirtilen yasal mevzuat uyarınca, davacının eşi ...’in başka işyerlerinde fasılalı olmakla birlikte tam zamanlı çalışmasının bulunduğu gözetilerek, asıl kapıcılık işini kimin yaptığı, davacı eşin çalışmadığı dönemlerde davacının kapıcılık görevini asli olarak mı yoksa eşine yardım şeklinde mi yaptığı, işin kapasitesi, çalışmanın niteliği ve süresi, kısmi ya da tam gün olup olmadığı hususunu belirlemek için re’sen araştırma kapsamında sadece taraf tanıkları ile yetinilmeyip civar kapıcılar ve varsa market çalışanları resen dinlenerek tanık beyanlarının sağlığı denetlenmeli, davacının çalışmasının tam zamanlı olup olmadığı, davacı ve eşinin oturdukları meskenin elektrik ve su aboneliğinin ne zaman başladığı ve aboneliğin kimin adına yapıldığı, Mahkemece davacının eşi ...’in Sigortalı bildirimlerinin yapıldığı tarihlerde davalı apartmanda çalıştığının kabulü ile 28.11.2008 öncesi dönemin hak düşürücü süre nedeniyle reddedildiği anlaşılmakla, hak düşürücü sürenin talebin 01.07.1989 tarihinden itibaren kesintisiz olduğu gözetilerek, hak düşürücü süre irdelemesi yapılmalı uyuşmazlık konusu husus hiç bir kuşku ve tereddüte yer vermeyecek şekilde tespit olunmalı ve tüm deliller toplandıktan elde edilecek sonuca göre karar verilmelidir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabul, kısmen reddine; davacının, davalı ... Yöneticiliğine ait tescilsiz iş yerinde 22.02.1992-09.02.2013 tarihleri arasında 06.08.1992-29.10.1996 tarihleri arası 84 günlük gebelik ve doğum nedeniyle çalışma yasağı dönemi hariç olmak üzere asgari ücret üzerinden ayda 4 gün kısmi süreli hizmet akdi ile çalıştığının tespitine, karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1.Davacı vekili; Mahkeme kabulünün aksine kapıcılık hizmetini tam zamanlı ifa ettiğini, davalı apartmana eşiyle resmi nikah yapmadan evlenerek, 1989 yılında taşındığını ve Apartman Yönetiminde tam gün kapıcılık hizmeti yapmaya başladığını, Mahkemenin aksini kabulünün hatalı olduğunu, kapıcılık hizmetini kesintisiz ve fasılasız olarak 24 yıl süre ile davacının yaptığını, dinlenilen kamu tanıkları da müvekkilinin davalı apartmana kapıcılık hizmeti verdiğini doğruladıklarını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

2.Davalı Apartman Yönetimi vekili; davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddi gerektiğini, dinlenen tanıkların beyanları ile kapıcılık işinin davacının eşi tarafından yapıldığının belirlendiğini, davacının çalışmasını ortaya koyabilecek delil bulunmadığını, aksi tanık beyanlarına itibar edilmesinin hatalı olduğunu belirterek, davanın reddi gerektiğinden bahisle kararı temyiz etmiştir.

3.Fer'i müdahil Kurum vekili; hak düşürücü süre nedeniyle davanın reddi gerektiğini, çalışma olgusunun hiçbir duraksamaya yer vermeyecek şekilde ispatlanması gerektiğini, davanın reddi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler, davalı işverene ait defter ve belgeler, tanıkların beyanlarına göre kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz eden taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

18.09.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.