YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/7048 E.  ,  2024/8412 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Adana Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/1826 E., 2023/1744 K.
KARAR : Kısmen kabul
İLK DERECE MAHKEMESİ : Adana 1. İş Mahkemesi
SAYISI : 2018/40 E., 2019/332 K.

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince fer'i müdahil Kurum vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ...Ş. vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalı ... A.Ş. taşeronu davalı ...'a ait iş yerinde 02.01.1996-15.07.2000 tarihleri arasında asgari ücretle aralıksız olarak çalıştığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın hak düşürücü süreye maruz kaldığını, diğer davalı işverenin alt işveren olduğunu, davacının diğer davalının çalışanı olduğunu, davalı şirkete husumet yöneltilemeyeceğini, asıl iş verenin prim borçlarından yükümlü olmadığını belirterek şirket yönünden açılan davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Fer'i müdahil SGK vekili; davanın hak düşürücü süreye maruz kaldığını, Kuruma bildirilen çalışmalar dışında çalışmasına rastlanılmadığını, davanın yazılı belge ile ispatlanması gerektiğini belirterek davasının reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ...'a usulüne uygun olarak davetiye tebliğ edilmesine rağmen herhangi bir cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile yapılan yargılama, denetime elverişli gerekçeli uzman bilirkişi raporu, tanık beyanları dosyadaki bilgi ve belgeler ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; SGK'nın cevabı yazısında davalı 90786 sicil numaralı iş yerinin ... ... adına işlem gördüğü, 17.03.1993 tarihinde kanun kapsamına alındığı ve 31.07.2000 tarihinde kanun kapsamından çıktığı, iş yerinin mahiyetinin ise fason çuval dikimi olduğu anlaşıldığı, davacının hizmet cetveli incelendiğinde dava dönemine ilişkin 02.01.1996-03.11.1996, 15.06.1997-03.02.1999 ve 01.07.1999-30.09.1999 tarihleri arasında hizmet bildirimi olduğu, teknik şartnamede ... adına sözleşme yapılmış olması, dinlenen davacı tanıklarsa davacının devamlı ve sürekli çalıştığı beyan edilmesi nedeniyle, davacının davalı iş veren ... iş yerinde 02.01.1996-21.02.2000 tarihleri arasında devamlı ve sürekli çalıştığı kanaatine varılarak sigortalıya bildirilen 417 gün harici 1043 eksik gün olduğu tespit edildi, ayrıca her ne kadar ... Plastik A.Ş.'de davalı olarak gösterilmiş ise de, iş sözleşmesinin ... ile davacıların murisi arasında gerçekleşmiş olması nedeniyle ... Plastik A.Ş. yönünden davanın reddine karar verilerek; davanın kısmen kabul, kısmen reddi ile davacının davalı ... iş yerinde 02.01.1996-21.02.2000 tarihleri arasında toplam 1.460 gün süre ile asgari ücret ile çalıştığının tespitine, bu dönemde 1.043 günün Kuruma eksik bildirildiğinin tespitine, davalı ... Plastik San. A.Ş. (... TR. Plastik A.Ş.) yönünden davanın reddine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili istinaf yoluna başvurmuştur.

B.İstinaf Sebepleri:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu talep edilen süresinin tamamının asıl işveren bünyesinde geçtiğinin tespitine karar verilmesi gerekçesiyle verilen kararın kaldırılması talebi ile istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Fer'i müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, iddia ederek davanın tümden reddine karar verilmesini talep etmiştir.

B. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile somut uyuşmazlıkta, davacının hizmet cetveli incelendiğinde dava dönemine ilişkin 02.01.1996 - 03.11.1996 tarihleri arasında 138 gün, 15.06.1997-03.02.1999 tarihleri arasında 189 gün priminin 90786 sicil numaralı iş yerinden yatırıldığı, SGK'nın cevabı yazısında 90786 sicil numaralı iş yerinin ... ... (eski unvan ...) adına işlem gördüğü, iş yerinin 17.03.1993 tarihinde kanun kapsamına alındığı ve 31.07.2000 tarihinde kanun kapsamından çıktığı, iş yerinin mahiyetinin ise fason çuval dikimi olduğunun belirtildiği, davalı ... adına iş yeri gözükmese de, diğer davalı tarafından sunulan 1993 tarihli sözleşmede, ... adına sözleşme yapılmış olması, bu sözleşmede fason çuval dikim işinin de yapılacak işler arasında sayıldığı, dinlenen tanıkların davacının söz konusu iş yerinde çuval dikme işinde çalıştığını belirtmeleri, Adana Yüreğir Vergi dairesi Başkanlığının 27.03.2018 tarihli yazısında davalı ...’ın ... vergi numarası ile 02.03.1993-31.07.2000 tarihleri arasında faaliyette bulunduğu, dosyadaki kayıtlardan asıl işveren ... TR..Şti. (... Plastik San. A.Ş)’nin iş yerindeki fason çuval üretimi de dahil bir kısım işleri alt işverene verdiği, davalılar arasında 4857 sayılı Kanun'un 2 nci maddesindeki asıl işveren - alt işveren ilişkisinin bulunduğu anlaşıldığından davacının, 506 sayılı Kanun'un 79 ve 87 nci maddeleri ve Yargıtay Kararları gereğince sorumlulukları bulunan davalı asıl işveren ... (...) Plastik A.Ş. ve alt işveren ... yanında sigorta bildiriminin yapılmadığı çalışma dönemlerine ilişkin, Mahkeme tarafından 02.01.1996-21.02.2000 tarihleri arasında toplam 1.460 gün süre ile asgari ücret ile çalıştığının tespitine, bu dönemde 1043 günün kuruma eksik bildirildiğinin tespitine karar verilmesi gerekirken sadece davalı ... yönünden kabulüne karar verilmesi hatalı olup hükmün düzeltilmesine ve davalılardan asıl işveren olan ... (... TR .. Şti.) Plastik San A.Ş.'nin sorumluluğunun ödenmeyen prim borçlarıyla sınırlı olacağı yönünde karar vermek gerektiği anlaşılmış, bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b2 nci maddesi gereğince Mahkeme hükmünün kaldırılarak anılan gerekçelerle yeniden hüküm vermek gerekmekle; fer'i müdahil SGK vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-b.2 maddesi gereğince yukarıda Esas ve Karar sayılı Mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın kısmen kabul kısmen reddi ile davacının 02.01.1996-21.02.2000 tarihleri arasında davalılardan asıl işveren ... Pilastik San. A.Ş. (... Tr Plastik A.Ş.)'nin alt işvereni olan ...'a ait iş yerinde devamlı ve sürekli olarak 1.460 gün asgari ücret ile çalıştığının tespiti ile bu dönemde 1.043 günün Kuruma eksik bildirim yapıldığının tespitine, davalı ... Pilastik San. A.Ş. (... Tr Plastik A.Ş.)'nin sorumluluğunun ödenmeyen prim borçları ile sınırlı olduğunun tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı şirket vekili ile fer'i müdahil vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Fer'i müdahil Kurum vekili; istinaf dilekçesinde belirttiği hususlar ile temyiz talebinde bulunmuştur. Davalı şirket vekili; davanın husumetten reddinin gerektiğini belirterek temyiz talebinde bulunmuştur.

C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava; davacının davalı ... A.Ş. taşeronu davalı ...'a ait iş yerinde 02.01.1996-15.07.2000 tarihleri arasında asgari ücretle aralıksız olarak çalıştığının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile

2.506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesinin 10 uncu fıkrası ile 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı maddesinin 9 uncu fıkrası hükümleridir.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı şirket vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

11.09.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.