YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/6879 E.  ,  2024/7664 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 58. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/2159 E., 2024/734 K.
KARAR : Red
İLK DERECE MAHKEMESİ : Bakırköy 4. İş Mahkemesi
SAYISI : 2020/161 E., 2022/138 K.

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından süresinde istinaf edilmemesi üzerine İlk Derece Mahkemesince 19.03.2023 tarihli ek karar ile istinaf dilekçesinin süreden reddine karar verilmiş, söz konusu karar davacı tarafından istinaf edilmiş Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekilinin başvurusunun reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 20.03.2009 tarihinde Kuruma başvurarak tahsis talebinde bulunduğunu ancak davacının talebinin 01.02.2007-18.03.2019 tarihleri arasında ortağı olduğu şirketten 5510 sayılı Kanun'un 4/1-a maddesi kapsamında yapılan sigortalı bildiriminin iptal edilmesi nedeniyle reddedildiğini, oysa davacının kurucusu ve yönetim kurulu üyesi olduğu ... Sağlık A.Ş.’de 01.10.2008 tarihinden önce 01.02.2007 tarihinde "yönetim kurulu üyesi" olarak 4/1-a maddesi kapsamında hizmet akdi ile çalışmaya başladığını, 21.07.2011 tarihinde de iş yerinin yeni adresine taşınması nedeniyle giriş-çıkış yapılmış olduğunu, davacının 4/a sigortalılığının iptal edilerek, 4/b sigortalılığına aktarılmasının hukuka uygun olmadığını belirterek; Kurum işleminin iptaline ve davacının tahsis talebinden itibaren 4/1-a kapsamında yaşlılık aylığı almaya hak kazandığının tespitine, tahsis tarihinden itibaren ödeme tarihine kadar olan maaşlarının yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; 2013/11 sayılı Genelgesiyle kendi kurduğu şirkette başkaca sigortalı çalıştırmayıp kendisini sigortalı gösteren kişilerin 506 sayılı Kanun kapsamında sigortalı olamayacağının belirtildiğini, fiili çalışma olgusunun ispatlanması gerektiğini, Kurum işleminin hukuka uygun olduğunu belirterek; davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflarca yasal süre içerisinde bildirilen ve uyuşmazlığın esasına etki eden tüm delillerin celp edildiği, dosyaya celp edilen 14.10.2021 tarihli bilirkişi raporu ve 15.01.2022 tarihli ek raporda yapılan tespit ve değerlendirmelerin, dosyadaki bilgi ve belgeler ile uyumlu, hükme esas almak için yeterli ve denetime elverişli bulunduğu, buna göre, davacının ilk sigortalılığının 01.05.1991 tarihinde SSK sigortalılığı ile başladığı, 19.01.1993 tarihinde Bağ-Kur tescilinin olduğu, 18.03.2019 tarihinde tahsis talebinde bulunduğu, ... Tüketim Ürünleri Paz. San. A.Ş.unvanlı işyerinden 15.02.2006 - 04.08.2006 tarihleri arasında, ... Sağlık A.Ş. unvanlı kendi işyerinden 01.02.2007- 20.07.2011 tarihleri arasında, başka işyeri sicil numaralı ... Sağlık A.Ş. unvanlı kendi işyerinden 21.07.2011 - 18.03.2019 tarihleri arasında 4/a kapsamında sigortalı bildirimlerinin bulunduğu; celp edilen ticaret sicil kayıtlarına göre, ... Sağlık A.Ş.’nin ana sözleşmesinin tescil tarihinin 07.12.2006, davacının kuruculardan ve ilk yönetim kurulu üyelerinden olduğu, yönetim kurulu başkanı olarak görevlendirildiği, şirketi en geniş şekilde temsil etmeye yetkili kılındığı, şirketin 14.04.2008 tarihli Olağan Genel Kurul toplantısında ... Tüketin Ürünleri Paz. San. ve Tic. A.Ş. unvanlı şirketi bütün aktif ve pasifiyle devir almak suretiyle birleştirilmesine karar verildiği; 30.05.2008, 24.11.2008, 06.07.2011, 12.07.2011, 16.06.2014, 25.02.2016 ve 20.02.2019 tarihli yönetim kurulu kararlarında davacının yönetim kurulu üyeliğine seçildiği ve yönetim kurulu başkanı olduğu anlaşıldığından; yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda, davacının çalışmasının 4/1-a maddesi kapsamında olamayacağı, bu durumda da davacının geçersiz olan 4/1-a maddesi kapsamında geçen çalışmalarının 4/1-b sigortalılığına aktarılması yönündeki Kurum işleminin yerinde olduğu, davacının 4/1-a ve 4/1-b maddesi kapsamında geçen çalışmaları birleştirilmeden sadece 4/1-a maddesi kapsamında geçen çalışmaları esas alınarak yaşlılık aylığı bağlanması talebinin ise 4/1-a kapsamındaki hizmetinin 1476 gün olması, prim ödeme gün sayısı şartının yerine getirilmemesi nedeniyle mümkün olamayacağı, davacının 18.03.2019 tahsis talep tarihi itibariyle yaş şartını yerine getirmediğinden bu tahsis talep tarihi itibariyle 4/1-b maddesi kapsamında da yaşlılık aylığı bağlanmaması yönündeki Kurum işleminin kanuna uygun olduğu anlaşıldığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince 19.03.2023 tarihli ek karar ile davacının istinaf isteminin süreden reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen ek kararına karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili; kararın kaldırılarak, davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile gerekçeli kararın davacı vekiline ve davalı Kurum vekiline 13.07.2022 tarihinde UETS üzerinden usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, davacı vekilinin iki haftalık istinaf başvuru süresinin 28.07.2022 Cuma günü dolduktan ve karar kesinleştikten sonra 13.01.2023 tarihli dilekçe ile kararı istinaf ettiği anlaşılmakla; 6100 sayılı HMK'nın 345 ve 346 ncı maddelerine göre davacı vekilinin istinaf dilekçesinin süre yönünden reddine dair 19.01.2023 tarihli ek kararın usul ve kanuna uygun olduğu anlaşılmakla; istinaf başvurusunda bulunan taraf ve istinaf sebepleri de gözetilerek yapılan istinaf incelemesine göre, davacı vekilinin istinaf isteminin süreden reddine yönelik 19.01.2023 tarihli ek karara ilişkin istinaf isteminin HMK'nın 346/2 ve 353/1-b-1 maddeleri gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili, istinaf dilekçesi aynı sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun'un ilgili hükümleridir.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

04.07.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.