YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/6435 E.  ,  2024/7042 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Adana Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/331 E., 2023/1 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Mersin 6. İş Mahkemesi
SAYISI : 2018/290 E., 2020/157 K.

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının boşandığı eşiyle birlikte yaşadığı gerekçesiyle davalı Kurumca kesilen yetim aylığının kesilme tarihi itibariyle yasal faizi ile birlikte tekrar bağlanarak ödenmesine ve davalı Kuruma borçlu bulunmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı ile dava dışı eski eşi ...'in 1984 yılında evlenip 2001 tarihinde boşandıkları, davacıya nafaka ödenmesine hükmedilmesine karşın Kurum raporunda beyan edildiği üzere ve örnekleri rapor ekinde sunulan banka dökümlerinde dava dışı ... tarafından nafaka adı altında herhangi bir ödeme yapılmadığının görüldüğü, ...'in adres olarak beyan ettiği ... Mah. 32280 ... Apartmanı isimli adresin kız yurdu olduğu, dava dışı ...'in burada ikamet etmesinin fiziken mümkün olmadığı, adresin gerçeğe aykırı bir şekilde beyan edildiğinin sarih olduğu, davacının ikamet ettiği binada girişte aidat ve borç listesinde borçlu olarak boşandığı eşi ...'in isminin bulunduğu, elektrik ve su aboneliklerinin incelenmesinde sadece davacı adına aboneliklerin bulunduğu, dava dışı ... adına herhangi bir aboneliğe rastlanmadığı, mahkemece tanıkların dinlendiği abonelikler için ilgili yerlere yazı yazıldığı, medula bilgilerinin kontrol edildiği, dava dışı ...'in 03.02.2015, 19.07.2015,26.07.2015 tarihlerinde hastane müracaatlarında davacının ikameti olan ... Sk. No:1B/7 adresini beyan ettiği, nüfus müdürlüklerinden alınan belgeye göre 16.04.2012-02.05.2016 tarihleri arasında davalı ve boşandığı eşi ...'in aynı ikamette görüldükleri, davacının oturduğu apartmanda 11.01.2015 tarihinde su sızıntısı meydana geldiği o sırada boşandığı eşi ...'in de evde olduğu, ... ile apartman yönetici arasında çıkan kavgada birbirlerinden şikayetçi oldukları, dava dışı ...'in imzalı olarak emniyette verdiği beyanında Viranşehir Mah. ... sokak ... Sitesi 2/7 sayılı adreste boşandığı eşinin ikamet ettiği, zaman zaman kendisinin de bu evde kaldığını beyan ettiği, diğer bilgi sahibi tanıkların imzalı ifadelerinde ...'in davacıyla birlikte oturduğu aidat borçlarının ...'ten istendiği, tanıklar her ne kadar mahkemede emniyetteki ifadeleriyle çelişen beyanlarda bulunsalar da emniyetteki beyanlarının imzalı olduğu göz önünde bulundurularak davacının eşiyle boşandıktan sonrada fiilen beraber yaşadığı kanaatinin oluştuğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili, kamu tanıklarının beyanının dikkate alınmadığını, emniyet veya zabıta araştırması yapılarak ayrıntılı şekilde komşulardan bilgi toplanmadığını, dava dışı ...'in düzenli ve düzgün bir hayatının olmadığını bu sebeple sürekli şehir ve yurt dışında olduğunu, bu sebeple tebligat ve benzeri şeyler için oğlundan ricada bulunduğunu ve oğlunun yaşadığı yeri ikametgah olarak gösterdiğini, boşanmanın 2001 yılında gerçekleştiğini fakat 2005 yılında maaş için başvurduğunu bu durumun da açık bir şeklide muvazaalı boşanma olmadığını gösterdiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dinlenen tanık beyanları, eski eşin ikamet adresi olarak belirttiği yerin kız yurdu olması, karakol ifadeleri, MEDULA kayıtları birlikte değerlendirildiğinde dosya kapsamı ile davacının tutanağın aksini ispatlayamadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesi içeriğini tekrarla temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacıya bağlanan ölüm aylığının boşandığı eşiyle birlikte yaşadığı gerekçesiyle kesilmesine dair Kurum işleminin iptali, davacının borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun'un 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 56 ncı maddesinin ikinci fıkrası ve 96 ncı madde hükümleridir.

3. Değerlendirme
Dairenin 23.10.2023 tarihli 2023 /8372 Esas 2023/10099 Karar sayılı geri çevirme ilamı sonrası dosyaya eklenen belgelerden 10.01.2024 tarihli SGK Başkanlığı yazısında; Kurum işlemine dayanak 29.12.2017 tarihli denetim raporu sonucu davacıya sadece 25.4.2012-24.5.2016 süresi yersiz ödeme için borç çıkarıldığı, Kurumun sosyal güvenlik denetmenleri tarafından düzenlenen 02.04.2021 tarihli ikinci bir denetim raporu ile davacının 04.01.2001 tarihinden itibaren boşandığı eşiyle birlikte yaşamadığı kanaatine varıldığı tespitinin yapıldığı, buna istinaden davacı hakkında düzenlenen raporların Daire Başkanlığının ilgili servisince yeniden değerlendirildiği ve ilk raporu düzenleyen denetmence de onaylanan 02.04.2021 tarihli denetmen raporuna dayanarak davacı adına 25.04.2012-24.05.2016 süresi için tahakkuk ettirilen borç tutarının terkin edildiği, davacının ölüm aylığının ödenmesine kesintisiz olarak devam edildiğinin bildirildiği anlaşılmakla, Mahkemece, Kurum tarafından ihtilafın sona erdirilmiş olup olmadığı araştırılarak ve Kurum işleminin iptal edilerek davacıya tahakkuk ettirilen yersiz ödeme borcunun terkin edilmiş olması durumuna göre davanın konusuz kalıp kalmadığı değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde temyiz eden ilgiliye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

24.06.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.