YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/64 E.  ,  2024/4793 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/1115 E., 2023/2161 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 37. İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/30 E., 2022/125 K.

Taraflar arasındaki aksine işlemin iptali ile 01.07.1997-30.06.1999 tarihleri arasındaki yurt dışı sürelerini ve vatandaşlıktan izinle çıktığı tarihten sonraki yurt dışı sürelerini borçlanabileceğinin tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkilinin küçüklüğünden beri Almanya'da yaşadığını, 08.12.2016 da 11.09.1992'den itibaren yurt dışı sigortalılık belgelerini vererek 5600 gün borçlanma istediğini, davacıya 11.09.1992-21.06.1996, 31.07.1996- 30.06.1997, 01.07.1999- 24.05.2003, 01.06.2003-13.12.2005 dönemi 4009 gün için tahakkuk gönderildiğini, 01.07.1997- 30.06.1999 dönemi 720 günün yurda giriş çıkış kayıtlarına göre 05.08.1997 de çıkış sonrası girişi saptanamadığından borçlandırılmadığını, emniyet müdürlüğünün sağlıklı kayıt tutmamasının sorumluluğunun davacıya yüklenemeyeceğini, bu işlemin hatalı olduğunu davacının borçlanabilmesi için giriş çıkış kayıtlarının zorunlu evraklardan olmadığını kaldı ki bahsi geçen çıkış tarihinden sonra yurt dışında olduğuna dair Almanya'daki tedavi belgelerinin de sunulduğunu belirterek, bu işlemin iptali ile 01.07.1997-30.06.1999 döneminin borçlandırılması gerektiğinin tespiti, aksi işlemin iptalini istemiş, ayrıca davacının tahakkuka göre borçlanma bedelini ödediğini, 14.12.2015 tarihinde vatandaşlıktan çıktığını, prim ödeme gününün aylığa yetmeyeceğini, bu sebeple Alman vatandaşlığına geçtiği dönemden sonraki dönemler için ek yurt dışı borçlanma talebinde bulunduğunu, bu talebinde reddedildiğini, işlemin hukuka aykırı olduğunu, bunun mülkiyet ... ile bağlantılı olarak ayrımcılık yasağının ihlali anlamına geldiğini, doğuştan Türk vatandaşı olan davacının yurt dışındaki tüm çalışma süreleri için prim borcunu ödeyerek aylık alabilecekken sonradan Türk vatandaşı olan başka bir başvurucunun vatandaş olmadığı dönem için borçlanma imkanından ve aylıktan mahrum bırakılmasına ilişkin Anayasa Mahkemesi kararı bulunduğunu belirterek, davacının vatandaşlıktan çıktıktan sonraki dönem için borçlanma hakkının bulunduğunun tespitini istemiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili, Kurum işlemlerinde iptale konu bir husus bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne, davacının 01.07.1997-30.06.1999 dönemi yurt dışı hizmetinin hamilelik ve annelik süresi üzerinden borçlanılabilecek sürelerden olması dikkate alınarak 3201 sayılı Kanun kapsamında borçlanılabileceğinin tespiti ile aksine Bartın SGK İl Müdürlüğünün 21.01.2019 tarih 1154025 sayılı işleminin iptaline, vatandaşlıktan çıktıktan sonraki dönemlerinde borçlandırılması gerektiğine ilişkin davacı talebi ve buna bağlı olarak Bartın İl Müdürlüğünün 29.09.2021 tarih 32152125 sayılı işleminin iptali isteklerinin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B.İstinaf Sebepleri
Davacı vekili, kararın eksik araştırma ve inceleme sonucu verildiğini belirterek temyiz başvurusunda bulunmuştur.

Davalı Kurum vekili, kararın eksik araştırma ve inceleme sonucu verildiğini belirterek temyiz başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili, kararın eksik araştırma ve inceleme sonucu verildiğini belirterek temyiz başvurusunda bulunmuştur.

Davalı Kurum vekili, kararın eksik araştırma ve inceleme sonucu verildiğini belirterek temyiz başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, aksine işlemin iptali ile 01.07.1997-30.06.1999 tarihleri arasındaki yurt dışı sürelerini ve vatandaşlıktan izinle çıktığı tarihten sonraki yurt dışı sürelerini borçlanabileceğinin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 3201 sayılı Kanun'un ilgili maddeleri.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup taraf vekilleri tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden ilgiliye yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

02.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.