YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/6324 E.  ,  2024/6624 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/2881 E., 2024/971 K.
KARAR : Esastan red
İLK DERECE MAHKEMESİ : Muğla İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/32 E., 2022/325 K.

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali ile yaşlılık aylığı bağlanması davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı SGK Başkanlığı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı SGK Başkanlığı vekili tarafından tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, 30.03.2013 tarihinde 5510 sayılı Kanun'un Ek-5 maddesi hükmüne göre tarımda hizmet akdi ile çalışanlar sigorta dalına geçtiğini, emeklilik için yeterli gün sayısına ulaştığı düşüncesi ile sigortalılığını 04.11.2019 tarihinde durdurmak istediğini, 16.11.2021 tarihinde aylık bağlanması talebi ile Kuruma başvuru yaptığını, Kurum tarafından tarım sigortalılığının durdurulduğunun bildirildiğini ileri sürerek, aksi Kurum işleminin iptali ile 01.12.2021 tarihi itibari ile emeklilik aylığı almaya hak kazandığının tespitine karar verilmesini istemiştir.
II.CEVAP
Davalı SGK Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının Kurum'a başvurarak EK-5 tarım sigorta dosyasını sonlandırmak istediğini, talebinin değerlendirilmesi için prim borcunun olmaması gerektiğini, davacının herhangi bir ödemesinin olmaması üzerine tarım sigortalılığının tescil tarihi itibari ile iptal edildiğini, yapılandırmaya karşı ödemiş olduğu 30.705,30 TL'nin talebi halinde kendisine iade edilebileceğini, davacının talepte bulunduğu tarih olan 01.12.2021 tarihinde aylık almaya hak kazanamadığını ve hiçbir zaman tarım işi ile uğraşmadığını belirterek, davanın reddini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
Yapılan yargılama, toplanan deliller, Kurum kayıtları, celp olunan bilgi ve belgeler ile bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; somut olayda, davacının 16.10.2014 tarihli talebi uyarınca 5510 sayılı Kanun'un Ek-5 maddesi kapsamında sigortalı olarak tescilinin yapıldığı, Kuruma verdiği 04.11.2019 tarihli dilekçesinde sigortalılığının durdurulmasını talep ettiği, prim borcu bulunması sebebiyle talebin reddedilmesi üzerine, 11.12.2020 tarihinde yaptığı başvuru ile 7256 sayılı Kanun kapsamında 16.10.2014-04.11.2019 dönemlerine ait prim borçlarının yapılandırılarak 26.01.2021 tarihinde ödendiği, primi ödenmiş sürelerin 16.10.2014-04.11.2019 tarihleri arasında toplam 1820 gün Ek-5 sigortalısı olarak Kurum kayıtlarına işlendiği, akabinde yaşlılık aylığı tahsis talebinin 2019/9 nolu genelge gereği Ek-5 sigortalılığının iptal edilmesi nedeniyle reddedildiği, ancak davacının sigortalılığını sona erdirme, kapatma yahut silinme işlemli bir talebinin bulunmadığı, yalnızca 14.11.2019 tarihi itibariyle durdurulmasını istediğinden davacının önceki dönemlere ilişkin primlerini ödediğinden 1820 gün Ek-5 kapsamında tarım sigortalısı olduğunun kabulünün gerektiği, bu durumda 16.11.1988 tarihinde ilk işe girişi olan davacının 506 sayılı Kanun kapsamında 03.06.2003-02.01.2006 tarihleri arasında toplam 424 gün hizmetinin bulunduğu, 1479 sayılı Kanun kapsamında ise prim borcu bulunmayan 27.01.1992-28.03.2001 tarihleri arasına ilişkin 3301 gününün bulunduğu, 01.11.2015-30.03.2013 tarihleri arasında gelir vergisi mükellefi olması sebebiyle Bağ-Kur kapsamında kabul edildiği, ancak bu döneme ilişkin hiç prim ödemesi yapmadığı ve 5510 sayılı Kanun'a eklenen geçici 63 üncü madde kapsamında 01.11.2005 tarihi itibariyle başlayan sigortalılığın aynı tarih itibariyle durdurulduğu ve sigortalılık süresinden sayılmadığı anlaşılmakla, ilk sigortalı tescil tarihine göre yaşlılık aylığı bağlanabilmesi için 25 yıl, 51 yaş, 5450 gün prim şartının arandığı, davacının Ek-5 maddesi kapsamında 1820 gün sigortalılığı eklendiği takdirde toplam 5545 prim gününün bulunduğu, 16.11.1970 doğumlu davacının tahsis talep tarihinde 51 yaş şartını da sağladığı gözetildiğinde, Kurum işleminin hukuka uygun olmadığı ve iptalinin gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak, davanın kabulü ile Kurumun 29.11.2021 tarih E-10812765-201.04-35917568 sayılı işleminin iptaline, davacının 01.12.2021 tarihi itibariyle emeklilik aylığı bağlanmasına hak kazandığının tespitine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı SGK Başkanlığı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

B.İstinaf Sebepleri:
Davalı SGK Başkanlığı Vekilinin İstinaf Sebepleri
Davalı SGK Başkanlığı vekili istinaf dilekçesinde; davacının Ek-5 tarım sigortası dosyasını sonlandırmak istediğini, talebinin değerlendirilmesi için prim borcunun olmaması gerektiğini, davacının herhangi bir ödemesinin olmadığının tespit edildiğini ve tarım sigortalılığının tescil tarihi itibariyle iptal edildiğini, davacının talepte bulunduğu 01.12.2021 tarihinde aylık almaya hak kazanamadığını, İlk Derece Mahkemesi tarafından eksik inceleme ile hüküm kurulduğunu belirterek, kararın kaldırılmasını istemiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 6100 sayılı Kanun'un 355 inci maddesinde yer alan, incelemenin, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılacağı, ancak, kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde bunun kendiliğinden gözetileceği yönündeki düzenleme çerçevesinde yapılan incelemede, istinaf yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların, yerinde olmadığı, ayrıca, kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı SGK Başkanlığı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı SGK Başkanlığı Vekilinin Temyiz Sebepleri
Davalı SGK Başkanlığı vekili; istinaf sebepleri doğrultusunda hükmün temyizen bozulmasını istemiştir.

C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, aksi Kurum işleminin iptali ile yaşlılık aylığına hak kazandığının tespitine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3.Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde, davalı Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle,
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

11.06.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.