YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/6304 E.  ,  2024/7625 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/73 E., 2024/621 K.
KARAR : Esastan red
İLK DERECE MAHKEMESİ : İzmir 16. İş Mahkemesi
SAYISI : 2019/108 E., 2021/320 K.

Taraflar arasındaki hizmet ve prime esas kazanç tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne ve duruşmanın düzenlendiği 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinde sayılı ve sınırlı olarak gösterilen hâllerden hiçbirine uymadığından, temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasına ilişkin isteğin reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili, müvekkilinin 1995 yılı Şubat ayından 31.12.2015 tarihine kadar çalıştığının ve prime esas kazancının tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalılar vekili, davacının taleplerinin 5 yıllık hak düşürücü süreye uğradığını, davacının 01.06.1995 - 02.01.2008 tarihleri arasında ... A.Ş.'de, 16.02.2008 - 31.03.2012 tarihleri arasında davacı ... Ltd. Şti.'de çalıştığını, davacının ... A.Ş.'ye geçmek istemesi üzerine kod 16 nedeniyle iş akdinin feshedildiğini ve davacının 01.04.2012 tarihinden itibaren ... A.Ş. 'de çalışmaya devam ettiğini, davacının iş akdinin 30.12.2015 yılında sonlandığını, davacının tüm çalışmalarının Kuruma eksiksiz bildirildiğini, davacının son olarak 1.875,00 TL net ücret ile çalıştığını, davacının tüm primlerinin çalıştığı ücret üzerinden yatırıldığını, davacının taleplerinin haksız ve hukuka aykırı olduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir.

Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle, Kurum kayıtlarının tetkikinde davacının davalıya ait iş yerinde Şubat 1995 - 31.12.2015 tarihleri arasında kesintisiz çalıştığını gösteren hiçbir belgenin mevcut olmadığını, hizmet tespiti davalarının kamu düzenini ilgilendirdiğini ve özel bir duyarlılık ile yürütülmesi gerektiğini, davacının asgari ücretin üzerinde ücret ile çalıştığı iddiasını yazılı deliller ile ispatlaması gerektiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahhkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında; davanın kısmen kabulüne,... T.C. kimlik numaralı, ... sigorta sicil numaralı ...’un, 01.06.1995-30.04.1997 tarihleri arasında Kurumda 1054418 035 sicil sayılı dosyada işlem gören ... Granit ve Mermer San. Tic. A.Ş. unvanlı işyerinde, 01.05.1997-02.01.2008 tarihleri arasnda Kurumda 1052116 035 sicil sayılı dosyada işlem gören ... Granit Mermer ve İnşaat Taah. San ve Tic. A.Ş. unvanlı işyerinde, 16.02.2008-31.03.2012 tarihleri arasında Kurumda 1114631 035 sicil sayılı dosyada işlem gören ... Mermer Mad. San. Tic. Ltd. Şti. unvanlı işyerinde, 01.04.2012-30.12.2015 tarihleri arasında Kurumda 1052116 035 sicil sayılı dosyada işlem gören ... Granit Mermer ve İnşaat Taah. San. ve Tic. A.Ş. unvanlı işyerinde hizmet akdine tabi olarak ... kayıtlarında yer aldığı sürede çalıştığı, ...’na bildirilmeyen çalışmasının bulunmadığının, Davalı işveren ... Granit Mermer ve İnşaat Taah. San. ve Tic. A.Ş.’ne ait 1052116 035 sicil sayılı işyerinden 2014/07.ayda 3.396,65.TL prime esas kazançla çalışmış olmasına rağmen prime esas kazancının ...’na 3.380,87.TL olarak 15,78.TL eksik bildirildiğinin, tespitine fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili, davacının 02/1995 tarihinden 31.12.2015 tarihine kadar davalıya ait iş yerinde elektrikçi olarak çalıştığını, çalıştığı süre boyunca hem günlerinin Kurum'a eksik bildirildiğini hem de primlerinin hizmet süresi boyunca asgari ücret üzerinden yatırdığını, davacı tarafından sunulan delillerde davacının gerçekte ne kadar maaş aldığının kanıtlandığını, ilk yıllar maaşın tamamen elden ödendiğini, davacının 1995 yılında işe başladığını ve banka kayıtlarının 2009 Temmuz ayında başladığını, davacının gerçek ücretinin asgari ücretin 2,3 katına denk geldiğini belirterek kararın kaldırılması ve talepleri doğrultusunda karar verilmesi istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

Davalılar vekili, kararın eksik inceleme ile verildiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

Fer'i müdahil Kurum vekili, İlk Derece Mahkemesi tarafından eksik incelemeye dayanan bilirkişi raporunun hükme esas alındığını, 2014/07 döneminin bildirilen brüt ve net ücret bakımından herhangi bir hesaplama yapılmadığını, bankaya yatırılan ücretin net ücret olarak ele alınması halinde brüt ücretin ne olması gerektiğine dair herhangi bir açıklama yapılmadığını, İlk Derece Mahkemesi tarafından eksik inceleme ile karar verildiğini belirterek kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesi istemiyle istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında; İlk Derece Mahkemesi kararının; dava dosyası kapsamında mevcut maddi delillere uygun, yasal ve hukuksal gerekçelere dayandığı, delillerin takdirinde herhangi bir isabetsizlik ve kamu düzenine aykırı bir halin varlığının tespit edilemediği belirtilerek HMK'nın 353/1-b maddesi gereğince davacı vekili, davalılar vekili ve fer'i müdahil Kurum vekilinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B.Temyiz Sebepleri
Taraf vekilleri istinaf dilekçesi ile birebir aynı sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemişlerdir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının 1995 yılı Şubat ayından 31.12.2015 tarihine kadar çalıştığının ve prime esas kazancının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanun'un 77, 79, 5510 sayılı Kanun'un 80, 86 ncı maddeleridir.

3. Değerlendirme
Dosyadaki bilgi ve belgelere, davacı ve fer'i müdahil Kurum vekillerinin temyiz itirazlarına göre davacı ve fer'i müdahil Kurum vekillerinin temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.

İnceleme konusu dosyada; davalı işverenlerin süresinde İlk Derece Mahhkemesi kararını istinaf etmemeleri nedeniyle Mahkemenin 06.12.2021 tarihli ek kararıyla istinaf talebinin reddine karar verildiği, ek kararın davalılar vekiline 12.12.2021 tarihinde tebliğ edilmesine rağmen davalılar tarafından ek kararın temyiz edilmediği anlaşılmaktadır.

Davalılar tarafından ek kararın istinaf edilmemesi nedeniyle davalıların temyiz isteminin hukuki yarar yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararında davalı işverenlerin geçerli bir istinaf başvuruları varmış gibi değerlendirme yapılarak davalıların istinaf istemlerinin esastan reddine karar verilmesi hatalı olup, Bölge Adliye Mahkemesi kararının 1 inci fıkrasındaki davalılar vekili ibaresinin çıkarılması gerekmektedir.

Yukarıda belirtilen konularda eksik inceleme ile karar verilmesi usul ve kanuna aykırı olup, bozma nedenidir.

Ne var ki; bu aykırılığın giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, karar bozulmamalı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/2 nci maddesi gereğince verilen karar, düzeltilerek onanmalıdır

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1.Davacı ve fer'i müdahil Kurum vekilinin temyiz itirazlarının reddine,

2.Davalılar vekilinin temyiz itirazlarının hukuki yarar yokluğundan REDDİNE,

3.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının 1 inci fıkrasında yer alan "davalılar vekili" ibaresinin silinmesine, hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

03.07.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.