YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/5733 E.  ,  2024/6799 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/2224 E., 2024/692 K.
KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 5. İş Mahkemesi
SAYISI : 2010/888 E., 2022/194 K.

Taraflar arasındaki hizmet tespiti istemli davadan dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin Aygaz Tüp ve Beyaz Eşya Bayiliğinde, son üç yıldan beri ise Aygaz Tüp Bayiliği ve market konusunda faaliyet gösteren davalı iş yerinde 2 ayrı çalışma ilişkisi ile çalıştığını, birinci çalışma ilişkisinin 1 Ağustos 1992-1 Haziran 1993 tarihleri arasında ikinci çalışma ilişkisinin ise; Nisan 1995 tarihinden 1 Şubat 2009 tarihine kadar geçen sürede gerçekleştiğini ancak Kuruma eksik bildirimlerinin olduğunu beyan ederek davacının 01.08.1992-01.06.1993 ve 01.04.1995-01.02.2009 tarihleri arasında eksik bildirilen hizmetlerini tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II.CEVAP
1.Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini talep etmiştir.

2.Davalı ... 03.12.2010 tarihli cevap dilekçesinde özetle, Davanın hak düşürücü süre yönünden reddini talep etmiş, davacının iddiasının doğru olmadığını, işe giriş bildirgelerine göre Aygaz bayiinde çalışma başlangıcının 01.08.1994 ve 01.02.1995 olduğunu, davacının ilk çalışma dönemi iddiasına ilişkin herhangi bir kayıt bulunmadığını, işe giriş bildirgelerinin de tek başına çalışmanın mevcudiyetini göstermeyeceğini, eylemli ve gerçek biçimde sürekli çalışmanın varlığı saptanmadıkça hizmet akdine dayalı sigortalılıktan söz edilemeyeceğini, çalışma olgusunun hiçbir tereddüte yer vermeyecek şekilde tespiti, inandırıcı ve yeterli kanıtların varlığının zorunlu olduğunu, bir kimsenin sigortalı sayılabilmesi için işe giriş bildirgesinin verilmiş olması yanında fiilen çalışması ile işyerinin mevcut ve Yasa kapsamında olması gerektiğini, işe giriş tarihinin, bildirgede gösterilen tarihten önceki bir tarihe götürülemeyeceği gibi davacının çalışmalarının Kuruma kısmi olarak bildirilmiş ve birden fazla işe giriş bildirgesi var ise bu çalışmaların işyerinde kesintili geçtiğinin karinesi olduğunu, karinenin aksinin Kurum belgelerine eşdeğer belgeler ile ispatı gerektiğini, bu halde tanık beyanına itibar edilemeyeceğini, ancak resmi belgelerle ispat edilebileceğini, bu doğrultuda dava konusu talep değerlendirildiğinde şartların oluşmadığını, davacının iddialarının geçersiz olduğunu, inandırıcı delillerin bulunmadığını, salt işe alınmanın yeterli kabul edilemeyeceğini, bu hususun uyuşmazlık konusu dönemde aynı sürelerle çalışma yaptığı tanıklarının dinlenilmesi halinde de netleşeceğini, davacının 01.08.1992-01.06.1993 tarihleri arasında tüp dağıtım ve dolum şoförlüğü yaptığını iddia etmiş ise de davalının doğalgazın yaygınlaşması ile 2004 yılında tüp dağıtımını bıraktığını, market işine başladığını, market işinde çalışana ihtiyaç duymaması ve çalışanı olmaması dolayısıyla 2009 tarihine kadar davacının çalışmasının fiilen mümkün olamayacağını, yine davacının ilk çalışma dönemine ilişkin giriş çıkış kayıtlarını delilleri arasında saydığı ... plakalı aracın trafiğe çıkış tarihinin ve modelinin 1994 olması, yine ... ve ... plaka sayılı araçların 1999 ve 2004 model oluşu dolayısıyla bu iddianın fiilen mümkün olmadığını, yine davacının delilleri arasında saydığı Kayaş Aygaz Dolum Tesisi'nin 1998 yılında hizmete girmiş olması, o dönem tüp tedarikinin Aygaz A.Ş. nakliye araçlarıyla davalı ve bayilere hizmet vermesi, dolayısıyla tüp nakliyatı yapmasının mümkün olmadığını, dava dilekçesinin 8 numaralı delilinde bahsi geçen ..., ... ve ... plaka sayılı araçların davalıya ait olmaması ve hiçbir şekilde ilgisinin bulunmaması nedeniyle çalışma iddiasının gerçek dışı olduğunu, iddia edildiği gibi 1992-2009 tarihleri arasında çalışan bir kişinin dava tarihi olan 2010 Ağustos ayına kadar bu duruma kayıtsız kalmasının ve durumu yeni fark etmiş gibi dava açmasının hakkaniyetle ve objektif iyiniyet ilkesiyle bağdaşmayacağının davacının çelişkili beyanlarının göstergesi olduğunu savunarak, davanın reddini talep etmiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk derece mahkemesince; " Davanını kısmen kabulü ile
Davacının dahili davalıların murisi ...'a ait iş yerinde kuruma bildirilen süreler hariç 01.08.1994-11.10.2007 tarihleri arasında haftada bir gün ayda dört gün olmak üzere çalıştığının tespitine" karar verilmiştir." karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf yoluna başvurmuştur.

B.İstinaf Sebepleri:
1.Davacı vekili dilekçesinde özetle; davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalı ... mirasçıları vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesi tarafından verilen kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

3.Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesi tarafından verilen kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1.Davalı ... mirasçıları vekili dilekçesinde özetle; istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuştur.

2. Davalı Kurum vekili; istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuştur.

C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava; hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davalılar vekilleri tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle,
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

13.06.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.