YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/5402 E.  ,  2024/7618 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/904 E., 2024/374 K.
KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Kayseri 7. İş Mahkemesi
SAYISI : 2021/213 E., 2022/158 K.

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama neticesinde İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının davacı vekilince istinafı üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince verilen karar davacı vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle müvekkilinin 01.12.2016-05.12.2016 tarihleri arasında davalı iş yerinde 5 günlük hizmetinin bulunduğunu, 01.10.2017 tarihinden itibaren davalı Kurumdan emekli aylığı almaya hak kazandığını, davalı Kurumca sahte hizmet kazandırılmak suretiyle aylık bağlanması gerekçesiyle iptal edildiğini ve kendisine yersiz ödenen aylıkların iadesinin istenildiğini, bu işlemin düzeltilmesi maksadıyla 15.04.2019, 03.05.2019, 07.05.2019 tarihlerinde Kuruma başvuru yapıldığını ancak Kurumun bu talebini 14.05.2019 tarih ve 32905871-205,02.01-E.7230553 sayılı cevabi yazısı ile reddedildiğini ve SGK İl Müdürlüğü Denetmenlerince yapılan denetimler neticesinde hazırlanan 31.07.2018 tarih ve 2018/FKR/115 sayılı rapora göre 5510 sayılı Kanun'un 4 üncü maddesinin 1 inci fıkrası a bendi kapsamında tespiti yapılan iş yerinin belirlenen dönemlerde yapılan sigorta bildirimlerinin gerçek çalışmaya dayanmadığını ve dolayısıyla sigortalı olma niteliği taşımadığı belirtildiğinden müvekkilinin belirtilen iş yerindeki sigortalılık sürelerinin iptal edildiğini, bu sebeple yasal şartlarda eksiklik oluşması gerekçesi ile de emeklilik işleminin iptal edildiğini bildirdiğini, denetim raporunu kabul etmediklerini, bir başka kişinin kendisini bağlayan beyanıyla ve varsayımla hareket ederek müvekkilinin hizmetinin iptal edilmesinin kabul edilemez olduğunu, müvekkilinin 5 günlük çalışmasının fiili çalışması olduğunu ileri sürerek Kurumun müvekkili 4/1-(a) kapsamındaki hizmetinin iptal işleminin kaldırılmasının iptalini, böylelikle iptal işlemi nihayetinde müvekkilinin emeklilik hakkının iadesi ile ödeme emirlerinin iptali ve birikmiş maaşların ödenmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle haksız ve mesnedi olmayan davanın Kurum yönünden reddi gerektiğini, davacının dosyasının incelendiğini, ... Turizm Sey. Nak. Mad. İnş. Tar. Ürün. San. Tic. Ltd. Şti. ünvanlı iş yerinde 01.12.2016-05.12.2016 tarihleri arasında 5 gün sigortalılığı olduğunu, 31.07.2018 tarih ve 2018/FKR/115 sayılı rapora göre 5510 sayılı Kanun'un 4 üncü maddesinin 1 inci fıkrası (a) bendi kapsamında tespiti yapılan iş yerinin belirlenen dönemlerde yapılan sigorta bildirimlerinin gerçek çalışmaya dayanmadığı ve dolayısıyla sigortalı olma niteliği taşımadığı belirtildiğinden davacının sigortalılık sürelerinin iptal edildiğini, 5510 sayılı Kanun'un 4 üncü maddesinin a bendine göre yurt dışı borçlanma yapabilmesi içi Kuruma yurt dışı borçlanması müracaatı yaptıkları tarihte son sigortalılık statüsü 4-1/b kapsamında olan sigortalılarla Türkiye de hiç sigortalılığı bulunmayan vatandaşların yurt dışı borçlanmaları ise 3201 sayılı Kanuna ve Kanuna dayanılarak Kurum tarafından çıkarılan 2011/48 sayılı genelgeye göre 4-1/b kapsamında değerlendirildiğini, davacının 4-1/a kapsamında yurt dışı borçlanması yapmasına ve tarafına aylık bağlanmasına imkan bulunmadığını ileri sürerek haksız ve yersiz davanın reddine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B.İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesinde; müvekkilinin emeklilik başvurusu yaptığı dönemde yurt dışında yaşayanların Türkiye'de kısa süreli de olsa fiili çalışmaya dayalı sigortalı çalışmalarının olması halinde borçlanma yolu ile emekli olma imkanı tanındığını, buna dayalı olarak da müvekkilinin bu haktan yararlanmak adına Türkiye'ye geldiğini ve dahili davalı ... Turizm Seyahat Nak. Mad. İnş. Tar. San. Tic. Ltd Şti.'de sigortalı olarak bir süre fiilen çalıştığını, buna bağlı olarak da emekli olduğunu, davalı Kurumca SGK İl Müdürlüğü Denetmenlerince hazırlanan rapora istinaden sigorta bildirimlerinin gerçek çalışmaya dayanmadığı ve dolayısıyla sigortalı olma niteliği taşımadığı gerekçesi ile müvekkilinin davalı iş yerindeki sigortalılık sürelerinin iptal edilerek kendisine yersiz ödenen aylıkların iadesinin istenildiğini, denetmenlerce yapılan tespitin bireysel ve somut değerlendirmeden uzak olduğunu, müvekkiline özel hiçbir somut tespit yok iken Mahkemece denetmenlerce düzenlenen raporun hükme esas alınarak karar verilmiş olmasını kabul etmediklerini, alınan müfettiş raporunun usulüne uygun olmadığını bu nedenle salt bu rapora dayalı olarak iptal işlemi yapılmasının da usulsuz olduğunu beyanla istinaf taleplerinin kabulü ile Mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili, istinaf dilekçesindeki beyanlarını tekrarla kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık davacının davalı şirket tarafından bildirilen çalışmalarının gerçek ve fiili bir çalışmaya dayanıp dayanmadığı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un 86/9 uncu maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme
1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

03.07.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.