YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/5385 E.  ,  2024/6107 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Konya Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/2505 E., 2024/372 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Konya 4. İş Mahkemesi
SAYISI : 2018/516 E., 2021/210 K.

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili, Kurum sigortalılarından davalı ...'nin maluliyetinin devam etmediğinin tespit edildiği ve bu sebeple 25.02.2018- 24.10.2018 tarihleri arasında almış olduğu 10.713,30 TL yersiz ödeme ve 2.030,81 TL bayram ikramiyesinin tahsili için davalıya borç bildirim belgesi gönderildiği ancak davalının herhangi bir ödeme yapmadığını, davalının meslekten kazanma gücünün %40'ın altına düştüğünü belirterek söz konusu ödemelerin davalıdan tahsili ile müvekkili Kuruma ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili, davacının iddialarının gerçeği yansıtmadığını, müvekkilinin yeniden rapor almasını gerektirecek herhangi bir durumunun olmadığını, müvekkilinin malulen emekli olmadığını, vergi indiriminden faydalandığını belirterek davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında; davalıya 01.12.2015 tarihi itibariyle %40 engel oranına göre yaşlılık aylığı bağlandığı, bu oranının %40' ın altına düşmesi nedeniyle almakta olduğu aylığın 25.02.2018 tarihi itibariyle durdurulmasına karar verildiği, bunun üzerine eldeki davanın açıldığı, yargılama sırasında Yüksek Sağlık Kurulundan alınan 03.04.2019 tarihli rapora göre davalının çalışma gücü kaybı oranının %27 olduğuna karar verildiği, Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Kurulunun 04.11.2020 tarihli raporunda davalının çalışma gücü kayıp oranının Özürlülük Ölçütü Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre %41 olduğunun belirlendiği, çelişki üzerine alınan Adli Tıp Kurumu İkinci Üst Kurulunun 11.03.2021 tarihli raporunda davalının çalışma gücü kayıp oranının Özürlülük Ölçütü Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre %41 olduğunun belirlendiği, sonuç olarak davalının çalışma gücü kaybının %40' ın üzerinde olduğu ve aylık bağlama koşullarını kaybetmediği gerekçeleriyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davacı Kurum vekili, 5510 sayılı Kanun'un "Yersiz Ödemeler" başlıklı 96 ncı maddesine göre müvekkili Kurumca davalıya yersiz ödeme yapıldığının tespit edildiği, bu kanun hükmü uyarınca borcun tahsili yoluna gidildiği, Gelir İdaresi Başkanlığının 19.04.2018 tarih 52600 sayılı yazısında davalının çalışma gücü kayıp oranının % 40'ın altına düştüğü tespit edildiği, Mahkemece aldırılan raporların eksik inceleme sonucu aldırıldığı, Kurum işleminin yerinde olduğu gerekçeleriyle, Mahkemece verilen kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesi talebiyle istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında; tüm dosya kapsamına göre; Konya Numune Hastanesinin 24.10.2005 tarih ve 3051/8228 sayılı sağlık kurulu raporuyla davalıya %40 engelli raporu verildiği, Gelir İdaresi Başkanlığının 06.02.2006 tarih ve 6466 sayılı yazısı ile Merkez Sağlık Kurulunca davalının engel oranının %40 olarak belirlendiğinin bildirildiği, Konya Vergi Dairesi Başkanlığının 20.10.2015 tarihli yazısı ile davalının engel oranının %40 olarak belirlendiğinin, 3 üncü derece engelliler için uygulanan engellilik indiriminden faydalandırılması gerektiğinin davacı Kurum'a bildirildiği, davalının tahsis talebine istinaden 01.12.2015 tarihinden geçerli olmak üzere davalıya aylık bağlandığı, sigortalının Kurum tarafından kontrol muayenesine tabi tutularak Selçuk Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesine sevk edildiği, hastane tarafından düzenlenen 26.10.2016 tarih 3871258 sayılı sağlık kurulu raporunda, sigortalının engellilik oranının %34 olduğunun bildirildiği, hakem hastane olarak belirlenen ... Erbakan Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi Hastanesinin 22.02.2018 tarih ve 319 sayılı raporunda davalının engellilik derecesinin %29 olarak bildirildiği, Gelir İdaresi Başkanlığının 19.04.2018 tarih ve 52900 sayılı yazısı gereğince Kurumca 25.02.2018 tarihinde davalının aylığının durdurulduğu ve davalıya yersiz ödeme kapsamında 1169 takip no.lu borç bildirim belgesi ile 10.713,30 TL borç oluşturulduğu, borcun ödenmemesi üzerine eldeki davanın açıldığı, yargılama sırasında Yüksek Sağlık Kurulundan alınan 03.04.2019 tarih ve 2019/6547 sayılı karar ile davalının engel oranının % 27 olduğuna karar verildiği, itiraz üzerine dosyanın Adli Tıp Kurumu Üçüncü İhtisas Kuruluna gönderildiği, Adli Tıp Üçüncü İhtisas Kurulunun 04.10.2019 tarih ve 17061 karar sayılı raporunda, davalının engel durumuna göre tüm vücut fonksiyon kaybı oranının % 33 olduğunun mütalaa edildiği, raporlar arasında oluşan çelişkinin giderilmesi için, Adli Tıp Kurumu İkinci Üst Kurulundan alınan 11.03.2021 tarih 404 karar sayılı raporda, davalının engel durumuna göre tüm vücut fonksiyon kaybı oranının % 41 olduğunun oy birliği ile mütalaa edildiği, davalının engellilik oranının % 41 olarak tespit edilmesi nedeniyle 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 31 inci maddesi uyarınca aylık bağlama koşullarını taşıdığı, davacı Kurumun, davalının yaşlılık aylığının durdurulması ve davalı aleyhine yersiz ödeme nedeniyle borç çıkarma işlemlerinin yerinde olmadığı, sonuç olarak Mahkeme kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından, davacı Kurum vekilinin istinaf başvurusunun, HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B.Temyiz Sebepleri
Davac Kurum vekili istinaf dilekçesi ile birebir aynı sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemişlerdir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davalı tarafa yersiz ödenen aylıkların tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un 24, 25, 95 inci maddeleridir.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde davacı Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

30.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.