YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/5223 E.  ,  2024/4947 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2021/284 E., 2021/281 K.
KARAR : Kabul

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen hizmet tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı ve feri müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA
Davacı vekili, davacının, davalı iş yerinde, 01.03.2006 ila 26.03.2013 tarihleri arasında Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespitini istemiştir.

II.CEVAP
Davalı vekili, davacının Kuruma bildirilenler dışında çalışması olmadığını, hak düşürücü sürenin geçtiğinden bahisle davanın reddini savunmuştur.

Feri müdahil Kurum vekili, hak düşürücü sürenin geçtiğini ve Kurum kayıtlarının esas olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 12.07.2018 tarih ve 2016/360-2018/420 sayılı ilamı ile; davanın kabulü ile, davacının, davalıya ait 639980.34.06 nolu iş yerinde;
01.03.2006-31.12.2006 tarihleri arasında 300 gün ve günlük 17,70 TL kazançla,
01.01.2007-30.06.2007 tarihleri arasında 180 gün ve günlük 18,75 TL kazançla,
01.07.2007-31.12.2007 tarihleri arasında 180 gün ve günlük 19,50 TL kazançla,
01.01.2008-30.06.2008 tarihleri arasında 180 gün ve günlük 20,28 TL kazançla,
01.07.2008-31.12.2008 tarihleri arasında 180 gün ve günlük 21,29 TL kazançla,
01.01.2009-30.06.2009 tarihleri arasında 180 gün ve günlük 22,20 TL kazançla,
01.07.2009-31.12.2009 tarihleri arasında 180 gün ve günlük 23,10 TL kazançla,
01.01.2010-13.05.2010 tarihleri arasında 132 gün ve günlük 24,30 TL kazançla,
01.08.2011-31.12.2011 tarihleri arasında 150 gün ve günlük 27,90 TL kazançla,
01.01.2012-17.01.2012 tarihleri arasında 16 gün ve günlük 29,55 TL kazançla
çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve feri Müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

B.İstinaf Sebepleri:
Davalı ve Feri Müdahil Kurum vekilleri; davanın reddine karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin 19.02.2020 tarih ve 2018/2276-2020/350 sayılı kararı ile; feri müdahil Kurum vekilinin istinaf isteminin esastan reddine karar vermiştir.

V.BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve feri müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 28.03.2022 tarih ve 2022/745-2022/4417 sayılı kararında; Somut olayda, Bölge Adliye Mahkemesince davalı ... vekilinin istinaf başvurusu bulunduğu halde olumlu veya olumsuz bir karar verilmemiş olmasının hatalı olduğu, Bölge Adliye Mahkemesince yapılacak iş, davalı ... vekilinin istinaf başvurusu hakkında değerlendirme yapıp, olumlu veya olumsuz bir karar vermekten ibaret olduğu hususlarına işaret edilerek bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; bozma ilamı doğrultusunda aynı kararın davalının istinaf talebi yönünden de istinaf incelemesinden geçebilmesi adına önceki kararda belirtilen gerekçelerle yeniden aynı hüküm kurulduğu, Yargıtayca esasa ilişkin bir temyiz incelemesi yapılmadığı, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından davalının istinaf talebinin değerlendirilmesi gerektiği belirtildiğinden Kanun yolu olarak Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu belirtildiği" gerekçesiyle davanın kabulüne;
1-Davacının, davalıya ait 639980.34.06 nolu iş yerinde;
01.03.2006-31.12.2006 tarihleri arasında 300 gün ve günlük 17,70 TL kazançla,
01.01.2007-30.06.2007 tarihleri arasında 180 gün ve günlük 18,75 TL kazançla,
01.07.2007-31.12.2007 tarihleri arasında 180 gün ve günlük 19,50 TL kazançla,
01.01.2008-30.06.2008 tarihleri arasında 180 gün ve günlük 20,28 TL kazançla,
01.07.2008-31.12.2008 tarihleri arasında 180 gün ve günlük 21,29 TL kazançla,
01.01.2009-30.06.2009 tarihleri arasında 180 gün ve günlük 22,20 TL kazançla,
01.07.2009-31.12.2009 tarihleri arasında 180 gün ve günlük 23,10 TL kazançla,
01.01.2010-13.05.2010 tarihleri arasında 132 gün ve günlük 24,30 TL kazançla,
01.08.2011-31.12.2011 tarihleri arasında 150 gün ve günlük 27,90 TL kazançla,
01.01.2012-17.01.2012 tarihleri arasında 16 gün ve günlük 29,55 TL kazançla çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

VI.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve feri müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1.Davalı vekili; kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, hükmün temyizen bozulmasını istemiştir.
2.Feri müdahil Kurum vekili; Mahkemece gerekli inceleme ve araştırma yapılmadığını, kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, hükmün temyizen bozulmasını istemiştir.

C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri hükümleridir.

3.Değerlendirme
5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkındaki Kanun'un 25 ve Geçici 2 nci maddeleri uyarınca kurulan ve yargı çevreleri belirlenen Bölge Adliye Mahkemeleri, 20.07.2016 tarihinde göreve başlamıştır. Bu tarihten sonra istinaf yolu, adli yargı sistemi içerisinde yerini almış olup 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun Geçici 3 üncü maddesinin 2 nci fıkrası uyarınca, Bölge Adliye Mahkemelerinin göreve başlama tarihinden sonra verilen kararlar hakkında artık istinaf yoluna başvurulabilir.

6100 sayılı HMK'nın 341 inci vd. maddelerinde istinaf yoluna başvurulabilen kararlar, 361 ve 362 nci maddelerinde de temyiz edilebilen ve temyiz edilemeyen kararlar belirlenmiştir.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353 üncü maddesinde de, Bölge Adliye Mahkemesince duruşma yapılmadan verilecek kararlar belirtilmiş ve maddenin ilk fıkrasının “b” bendinin 2 nci alt bendinde;
“….b) Aşağıdaki durumlarda davanın esasıyla ilgili olarak;

1)İncelenen Mahkeme kararının usul veya esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığı takdirde başvurunun esastan reddine,

2)Yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, Kanun'un olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında,

3)Yargılamada bulunan eksiklikler duruşma yapılmaksızın tamamlanacak nitelikte ise bunların tamamlanmasından sonra yeniden esas hakkında, duruşma yapılmadan karar verilir.” hükümleri mevcuttur.

Diğer taraftan, Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 373 üncü maddesinin ikinci fıkrasına göre Bölge Adliye Mahkemesinin düzelterek veya yeniden esas hakkında verdiği karar Yargıtay’ca tamamen veya kısmen bozulduğu takdirde dosya, kararı veren Bölge Adliye Mahkemesi veya uygun görülen diğer bir Bölge Adliye Mahkemesine gönderilir. Aynı maddenin üçüncü fıkrasına göre de Bölge Adliye Mahkemesi, peşin alınmış olan gideri kullanmak suretiyle, kendiliğinden tarafları duruşmaya davet edip dinledikten sonra Yargıtay’ın bozma kararına uyulup uyulmayacağına karar verir.

İnceleme konusu davada, davacının davalı ... nezdinde 01.03.2006 ile 26.03.2013 tarihleri arasında çalıştığının tespitini istediği, İlk Derece Mahkemesince, davanın kabulüne dair verilen karara karşı davalı işveren ... ve davalı Kurum vekillerince istinaf yoluna başvurulması üzerine, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesince davalı Kurum vekilinin istinaf isteminin esastan reddine karar verildiği, ancak davalı ... vekilinin istinaf istemi hakkında hüküm kurulmadığı, bu kararın temyizi sonrasında, Dairemizin 28.03.2022 tarih ve 2022/745-2022/441 sayılı ilamı ile kararın bozulduğu, ne var ki, dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine karar verildiği halde, bozma ilamının sonuç kısmında zuhulen dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesi yazılmış olduğu anlaşılmaktadır.

Hal böyle olunca, İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak işin esasına girilmiş ve yazılı şekilde karar verilmiş ise de İlk Derece Mahkemesince yazılı şekilde verilen 07.10.2021 tarihli kararının yok hükmünde olduğu, Dairenin bozma ilamı sonrası yargılama ve hüküm tesis etme yetkisinin Bölge Adliye Mahkemesine ait olacağı açık olmakla, İlk Derece Mahkemesince yazılı şekilde verilen 07.10.2021 tarihli 2021/284 - 2021/281 sayılı kararın ve İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesinin 19.02.2020 tarih ve 2018/2276-2020/350 sayılı kararının kaldırılarak, bozma ilamı sonrasında yargılama yapmak ve bir karar vermek üzere, dosyanın ilgili Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesi gerekmektedir.

VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan İstanbul 21. İş Mahkemesinin 07.10.2021 tarih 2021/284 - 2021/281 sayılı kararın ve İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesinin 19.02.2020 tarih ve 2018/2276-2020/350 sayılı kararının yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA,

Bozma ilamı sonrasında yargılama yapmak ve bir karar vermek üzere, dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

Peşin alınan temyiz harcının temyiz eden ilgiliye iadesine,

07.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.