YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/5210 E.  ,  2024/5597 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2021/31 E., 2023/332 K.
KARAR : Kısmen Kabul

Taraflar arasında görülen hizmet tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davacı, davalı Kurum vekili, davalılardan ... ve ... tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 2006 yılı Nisan ayı ile 02.10.2013 tarihleri arasında bakıcı olarak geçen çalışmasının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı cevap dilekçesinde; davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI
Mahkemenin 15.12.2015 tarihli 2014/17 Esas 2015/722 Karar sayılı kararıyla; davacının davalılar hakkında açmış olduğu hizmet tespiti davasının sübut bulmadığından reddine karar verilmiştir.

IV.BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. (Kapatılan) 21. Hukuk Dairesinin 2016/3278 Esas 2017/5342 Karar sayılı ilamı ile " muris ...'nun vasi dosyasından bir kısım davalıların dilekçelerinde davacının murisin bakıcısı olduğunu kabul ettikleri, ayrıca sosyal ve ekonomik durum incelemesinde de bakıcısının olduğunun tespit edildiği, sağlık kurulu raporu ile demans hastası olup bakıma muhtaç olduğu sabit olduğuna göre bu hususlar dikkate alınmaksızın davanın tümden reddine karar verilmesi isabetsiz olmuştur.

Mahkemece yapılacak iş; davalılar murislerinin oturduğu adrese komşu özellikle ikametgah sahipleri, gerekirse iş yeri sahip ve çalışanlarını zabıta araştırması ile tespit ederek davacının davalılar murislerinin bakıcısı olup olmadığı, bakıcılıklarını yapıyor ise çalışmanın ne şekilde olduğu, kesintisiz olarak devam edip etmediği hususunda beyanlarına başvurmak suretiyle araştırma genişletilerek tüm deliller birlikte değerlendirilip, sonucuna göre karar vermekten ibarettir. " gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile her ne kadar ... kısıtlanana kadar davacının hizmet akdi ile ... yanında tam zamanlı olarak çalıştığı ispatlanamamış ise de taraf vekillerinin beyanları, tanık beyanları ve tüm dosya kapsamına göre davacının ...'nun kısıtlandığı ve bakıma muhtaç olduğu 27.12.2012 tarihinden vefat ettiği 02.09.2013 tarihine kadar hizmet akdi ile ve asgari ücretle çalıştığının kanaatine varıldığı gerekçesiyle davacının davasının kısmen kabulü ile davacının davalıların murisi ... nezdinde 27.12.2012 - 02.09.2013 tarihleri arasında hizmet akdine dayalı olarak asgari ücretle çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

Mahkemenin 15.09.2023 tarihli ek kararı ile eksik harcın tamamlatılması konusunda muhtıra düzenlenerek davalılar vekili Av....'a tebliğ edildiği, bir haftalık kesin sürenin 05.09.2023 tarihinde dolmasına rağmen eksikliğin tamamlanmadığı gerekçesiyle HMK'nın 344 üncü maddesi gereğince davalılar vekilinin temyiz isteminden vazgeçmiş sayılmasına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı, davalı Kurum vekili, davalılardan ... ve ... temyiz isteminde bulunmuştur.

Dairenin Avukat ...'ın temyiz harcının tamamlanması için gönderilen muhtıra süresi içinde vekillik görevinden istifa ettiğinin anlaşılması karşısında, gerekçeli kararın ve temyiz harcının tamamlanmasına dair muhtıranın davalı asıllara tebliğ edilmesi yönündeki geri çevirme ilamı üzerine ... ve ... tarafından temyiz yoluna başvurulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1.Davacı vekili, davanın tüm dönem yönünden kabulü gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

2. SGK Başkanlığı vekili, eksik inceleme ile karar verildiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

3.Davalı ... ve ..., davacının iddiasını ispat edemediğini belirterek temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) Geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 439 uncu maddesi.

3. Değerlendirme
1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre tarafların aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Eldeki dava dosyası incelendiğinde, 27.12.2012 tarihinde bakım hizmeti alan kişi vesayet altına alındığından bu tarih esas alınarak karar verilmişse de, talebe konu dönemde 2006/4 ile 27.12.2012 tarihleri arasındaki süre yönünden Mahkemece yeterli araştırma yapılmadan karar verildiği anlaşılmaktadır.

Davalılar murisi olan ...'nun 13.01.2009 tarihinde vefat ettiği; eşi ...'nun vesayet altına alınması için açılan vasi tayini davasında 14.09.2012 tarihli dava dilekçelerinde davalıların babalarının vesayet altına alınmasına dair talep gerekçelerini açıklarken ...'nun bankadaki parasından 20.000 TL çekerek ücretli çalışan bakıcısı olan ...'a verdiğini belirttikleri, 19.09.2012 tarihli davalılar murisi ... hakkındaki sosyal ve ekonomik durum incelemesinde murisin yalnız yaşadığı, bakıcısının mevcut olduğunun belirlendiği, 18.09.2012 tarihli sağlık kurulu raporu ile muris ...' nun demans hastası olup kendi işlerini yapamayacağı, bakıma muhtaç olduğuna dair rapor düzenlendiği, Dairenin bozma ilamından sonra yapılan araştırmada Gebze Kaymakamlığı İlçe Nüfus Müdürlüğü, seçmen kayıtları, emniyet ve muhtarlık vasıtasıyla aynı sokakta ikamet edenler ile adreste komşu ikametgah ve iş yeri sahipleri ve çalışanların araştırıldığı, 26.2.2019 tarihli araştırma tutanağında davacının 2007 ile 2009 arası ... ... Mah. 1115 Sok. No:3 adresinde 2009 ile 2014 arası 1116 Sokak No:2 adresinde ikamet ettiği, yaşlı bir dedeye bakıcılık ettiğinin belirtildiği, vergi kayıtları ve ikamet kayıtları ile adrese komşu olduğu belirlenen bir kısım tanıkların davacının bakıcı olarak çalıştığını beyan ettiği anlaşılmaktadır.

Mahkemece, davacının çalıştığını iddia ettiği adreste emniyet, zabıta, muhtar vasıtasıyla araştırma yapılarak, tespite konu dönemde apartmanda davalıya yakın oturan komşuları, apartman görevlisi, bina altında veya yakın çevrede bulunan komşu işyerlerinin kayıtlı çalışanları ve iş yeri sahipleri tespit edilerek davacının çalışmasının niteliği, haftada kaç gün, kaç saat geldiği çalışmaya ara verdiği dönem bulunup bulunmadığı konusunda beyanları alınmalı ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, yazılı şekilde karar tesisi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle,
Temyiz olunan Mahkeme kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının ilgililere iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

20.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.