YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/5208 E.  ,  2024/5595 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2023/358 E., 2024/59 K.
KARAR : Kısmen Kabul

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen hizmet tespiti ve prime esas kazanç tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 15.02.2011 ile 31.12.2013 tarihleri arasında bahşiş dahil net 3.272,73 TL ücretle çalıştığını belirterek eksik bildirilen hizmetinin ve sigorta primine esas kazancının tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Arjantin Et Ürünleri vekili cevap dilekçesinde, davacının çalıştığı tüm sürelerin kuruma bildirildiğini, davacının 1.272,73 TL net ücret ve aylık 2.000,00 TL ile 3.000,00 TL arası bahşiş aldığı iddiasının gerçek dışı olduğunu, davacının garsonluk yaptığını, ücretlerin bankaya yatırıldığını, davacıya maaş haricinde herhangi bir ücret ödenmediğini, davanın reddini talep etmiştir.

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde, hak düşürücü sürenin geçtiğini, davanın açılmasına sebebiyet vermeyen SGK 'nın yargılama gideri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmaması gerektiğini, davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 07.12.2021 tarihli 2020/5 E., 2021/353 K. karar sayılı kararıyla; tanık beyanları ve dosyadaki delillerle iddianın kanıtlandığı gerekçesi ile davanın kabulüne, davacının, davalı işyerinde 15.02.2011-30.09.2011 tarihleri arasında hizmet akdiyle ve 2011 yılı Şubat ayı 1.540,49 TL, 2011 yılı Mart ayı 3.080,98 TL, 2011 yılı Nisan ayı 3.080,98 TL, 2011 yılı Mayıs ayı 3.080,98 TL, 2011 yılı Haziran ayı 3.080,98 TL, 2011 yılı Temmuz ayı 3.121,48 TL, 2011 yılı Ağustos ayı 3.121,48 TL, 2011 yılı Eylül ayı 3.121,48 TL, 2011 yılı Ekim ayı 3.164,49 TL, 2011 yılı Kasım ayı 3.122,59 TL, 2011 yılı Aralık ayı 3.122,59 TL, 2012 yılı Ocak ayı 4.114,85 TL, 2012 yılı Şubat ayı 4.091,58 TL, 2012 yılı Mart ayı 4.091,58 TL, 2012 yılı Nisan ayı 4.184,70 TL, 2012 yılı Mayıs ayı 4.277,82 TL, 2012 yılı Haziran ayı 4.091,58 TL, 2012 yılı Temmuz ayı 4.231,25 TL, 2012 yılı Ağustos ayı 4.725,47 TL, 2012 yılı Eylül ayı 4.337,04 TL, 2012 yılı Ekim ayı 4.985,05 TL, 2012 yılı Kasım ayı 4.337,04 TL, 2012 yılı Aralık ayı 4.337,04 TL, 2013 yılı Ocak ayı 4.874,52 TL, 2013 yılı Şubat ayı 4.755,83 TL, 2013 yılı Mart ayı 4.755,83 TL, 2013 yılı Nisan ayı 4.874,52 TL, 2013 yılı Mayıs ayı 4.993,22 TL, 2013 yılı Haziran ayı 4.755,83 TL, 2013 yılı Temmuz ayı 4.856,62 TL, 2013 yılı Ağustos ayı 5.384,36 TL, 2013 yılı Eylül ayı 4.879,61 TL, 2013 yılı Ekim ayı 5.510,54 TL, 2013 yılı Kasım ayı 4.879,61 TL, 2013 yılı Aralık ayı 4.786,35 TL SPEK ile çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin 08.12.2022 tarihli 2022/558 E., 2022/2308 K. sayılı kararıyla; davalı Kurum vekilinin istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairece, " Mahkemenin hizmet tespitine yönelik istemin kabulüne dair kararında isabetsizlik bulunmadığı, sigorta primine esas kazançların tespiti istemi bakımından ise davacının sigorta primine esas kazançlarının davalı işverence asgari ücretin üzerinde Kuruma bildirildiğinin, dosyada bulunan 2011/10-2012/12 ve 2013/8-2013/12 aylar arasına ait ücret hesap pusulalarında davacının imzası bulunduğunun ve bordroların Kuruma bildirilen sigorta primine esas kazanç tutarları ile uyumlu olduğunun, 01.10.2011 tarihli belirsiz süreli imzalı hizmet sözleşmesinde davacının işe başladığı tarih itibariyle net ücretinin aylık 1.091,91 TL olarak belirtildiğinin, davacı tarafından dava dilekçesine eklenen "...... ... haftalık 500 TL tip almaktadır" şeklindeki belgenin davacı adına düzenlenmediği gibi, davalı işverenden sadır olduğunun da ispata muhtaç bulunduğunun anlaşılması karşısında; prime esas kazanç tespitine ilişkin araştırma yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiği " belirtilerek karar bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı tarafa süre verilerek prime esas kazancı yazılı belge veya işverenden sadır olup davacı ile ilgili olan yazılı delil başlangıcı sayılabilecek evraklar ile ispat etmesinin istenildiği, bu kapsamda yazılı delil veya yazılı delil başlangıcı bulunmadığından, davacının tespiti kabul edilen sürelerde asgari ücretle çalıştığı sonuç ve kanaatine varıldığı gerekçesiyle ,davanın kısmen kabulüne davacının, 1162863.06 sicil sayılı davalı işyerinde 15.02.2011-30.09.2011 tarihleri arasında hizmet akdiyle ve asgari ücretle çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve fer'i müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili; davacının bahşiş gelirini gösterir e-posta yazışmalarının 12.12.2023 tarihli beyan dilekçe ekinde sunulduğunu, Mahkemece bu dilekçe ve ekindeki belgelerin hiç değerlendirilmediğini belirterek temyiz yoluna başvurmuştur.

SGK vekili; eylemli ve gerçek bir biçimde çalışmanın varlığı hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak şekilde belirlenemediğinden sigortalılıktan söz edilemeyeceğini belirterek temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, hizmet tespiti ve sigorta primine esas kazanç tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un 80 ve 86 ncı maddeleridir.

3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı vekili ve fer'i müdahil Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

20.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.