YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/5144 E.  ,  2024/6030 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/2967 E., 2024/3 K.
KARAR : Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : İzmir 1. İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/47 E., 2023/324 K.

Taraflar arasındaki sigorta başlangıcının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, 01.11.1983 tarihinde işe başladığına ilişkin işe giriş bildirgesinin Kuruma verildiğini ancak bordroda adının bulunmaması ve primlerin ödenmemiş olması nedeniyle sigortalılık başlangıcı olarak kabul edilmediğini belirterek 01.11.1983 tarihinin sigorta başlangıç tarihi sayılmasını talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili; davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesince; "Davanın kabulüne; 10481612418 T.C kimlik numaralı davacının 01.11.1983 tarihli işe giriş bildirgesi ile 4.4001159793.33.18 iş yeri sicil numaralı iş yerinde işe başladığının, (1) gün süre ile asgari ücret ve hizmet akdi ile çalıştığının ve bu sürenin maluliyet-yaşlılık-ölüm sigortalı prim ödeme gün sayısına dahil edilmesine, ancak; 506 sayılı Kanun'un 60/G maddesi gereğince sigortalılık başlangıç tarihinin 18 yaşını ikmal ettiği tarih olan 20.08.1990 tarihi olarak tespitine; " dair karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı Kurum vekili, dinlenilen tanıkların davacı tanıkları olduklarını ve kendilerinin de sigortalarının Kurum'a bildirilmediğini beyan ettiklerini, davacı ile aynı konumda yer alan tanıkların beyanlarına itibar edilemeyeceğini, eksik inceleme ve araştırma ile karar verildiğini belirterek kararın kaldırılması istemiyle istinaf yasa yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Eldeki davanın sigortalılık başlangıcının tespiti talebine ilişkin olması nedeniyle Kanunda istisna tutulan hizmet akdine tabi zorunlu sigortalılık sürelerinin tespitine ilişkin davalardan farklıdır. Bu tür sigortalılık başlangıcının tespiti talepli davalarda işverene husumet yöneltilmesine de gerek bulunmamaktadır. Davalı Kurum hizmet tespiti davaları açısından fer'i müdahil konumunda iken bu tür sigortalılık başlangıcının tespiti davalarında yasal hasım konumundadır. Bu itibarla, eldeki davada, dava açılmadan önce Kuruma başvuru yapılması dava şartlarındandır. Davacı vekiline gönderilen muhtıra ile verilen kesin süre içerisinde Kuruma başvuru yapılması istenmiş olmasına rağmen davacı vekili tarafından başvurunun aranmaması gerektiği ileri sürülerek başvuru yapılmamıştır. Dava şartı olan Kuruma başvuru şartı yerine getirilmediğinden davanın usulden reddi gerekmektedir. Açıklanan gerekçelerden ötürü, ilk derece mahkemesi tarafından dava şartlarına aykırılık bulunup bulunmadığı re'sen dikkate alınması gerekirken bu hususa riayet edilmeksizin işin esasına girilerek karar verilmesi yerinde olmamıştır. ..." gerekçesiyle

"A) Davalı Kurum vekilinin istinaf talebinin kabulü ile İzmir 1. İş Mahkemesince verilen 21.09.2023 tarih, 2022/47 Esas ve 2023/324 Karar sayılı kararının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.2 maddesi uyarınca kaldırılmasına,
B) 1-Davanın verilen kesin süreye rağmen Kuruma başvuru şartının yerine getirilmemiş olması nedeniyle 6100 sayılı HMK'nin 114/2 maddesi ile 115/2 maddesi ve 7036 sayılı Kanun'un 4 üncü maddesi gereğince dava şartı yokluğundan usulden reddine," karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili özetle; eksik incelemeye dayalı karar verildiğini, davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, işbu davada Kuruma başvurunun gerekip gerekmediğine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun)114 ve 115 nci maddeleri, 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5521 sayılı Kanun'un 7 nci maddesi, 7036 sayılı Kanun'un 4 üncü maddesi.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

29.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.