YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/504 E.  ,  2024/2966 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2020/125 E., 2023/629 K.
KARAR : Kısmen Kabul

Taraflar arasında Mahkemesinde görülen hizmet tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davacı vekili ile davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne ve duruşmanın düzenlendiği 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinde sayılı ve sınırlı olarak gösterilen hâllerden hiçbirine uymadığından, temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasına ilişkin isteğin reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı dava dilekçesinde özetle; davacının 25.11.1998 - 05.01.2005 tarihleri arasında sigortalı olarak davalı şirket yanında çalıştığının tesbitine karar verilmesini talep ve etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili verdiği cevap dilekçesinde özetle; davacının iddiasının hak düşürücü süreye uğradığını, davacının çalıştığını iddia ettiği 08.1124142.34 sicil sayılı işyerinin 17.07.2009 tarihinde kanun kapsamına alındığını, Kurum kayıtları karşısında davacının dava konusu yıllarda dava konusu işyerinde çalışma iddiasının tanık beyanlarıyla ispat edilmesine muafakatları olmadığını, haksız ve dayanaksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı şirket vekili verdiği cevap dilekçesi ile özetle; davacının davasının haksız ve kötü niyetli olduğunu, davacının davalı şirkette çalışmadığını, davalı şirketin 07.05.2009 tarihinde kurulduğunu, şirketin hukuken kurulu olmadığı dönemde davacının çalışmasının mümkün bulunmadığını, 5 yıllık zamanaşımı süresinin geçtiğini haksız ve kötü niyetli davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI
Mahkemenin 09.09.2014 tarihli ve 2013/221 Esas, 2014/542 Karar sayılı kararıyla; davanın kısmen kabulüne, davacının 03.11.2002-31.03.2003 tarihleri arasında 147 gün, 01.04.2003-30.06.2003 tarihleri arasında 90 gün, 01.07.2003-31.12.2003 tarihleri arasında 180 gün, 01.01.2004-30.06.2004 tarihleri arasında 180 gün, 01.07.2004-31.12.2004 tarihleri arasında 180 gün, 01.01.2005-04.01.2005 tarihleri arasında 4 gün, süre ile Kurum taban ücreti üzerinden davalı iş yerinde çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine
karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. 1. Bozma Kararı
1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekilince temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 19.01.2015 tarih, 2014/25224 Esas, 2015/749 Karar sayılı bozma kararında; Mahkemece; talep edilen çalışma dönemindeki gerçek işverenler belirlenmeli, işverenlerin sorumluluğu ve süresi ayrıştırılmalı, HMK'nın 124 üncü maddesi dikkate alınmak suretiyle davacıya, taşıma irsaliyelerinde görünen ... ve ... Nakliyat Metal İnş. Gıda Elektronik San. Tic. Ltd. Şirketine karşı husumet yöneltmesi için mehil verilmeli, husumet yöneltildiğinde, gösterecekleri bütün deliller toplandıktan sonra, yapılacak değerlendirme sonucuna göre bir karar verilmesi gerektiğinden bahisle sair hususlar incelenmeksizin karar bozulmuştur.

B.Mahkemenin Bozma ilamına uyarak verdiği 24.10.2018 tarihli ve 2015/193 Esas, 2018/712 Karar sayılı kararıyla; davanın kısmen kabulü ile davacının 03.11.2002 - 07.04.2004 tarihleri arasında aralıksız kurum taban ücreti üzerinden dahili davalı ..., 08.04.2004 - 13.08.2004 tarihleri arasında aralıksız Kurum taban ücreti üzerinden dahili davalı ..., 14.08.2004 - 04.01.2005 tarihleri arasında aralıksız Kurum taban ücreti üzerinden dahili davalı ... Nakliyat Metal İnş. Gıda Elektronik San. Tic. Ltd. Şti.'de çalıştığının tespitine, ... Lojistik Taşıma Metal Tic. Ltd. Şti. açısından açılan davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir.

C. 2. Bozma Kararı
1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı SGK vekili ve davalı ... tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 03.02.2020 tarih, 2019/573 Esas, 2020/1153 Karar sayılı bozma kararında;Hizmet tespiti davalarının amacı hizmetlerin karşılığı olan sosyal güvenlik haklarının korunmasıdır.Hizmet akdine dayalı çalışma olgusunun ispatında delil sınırlandırması yoksa da davacının Kurum sicil dosyası, işyeri özlük dosyası temin edilip işyerinin Kanunun kapsamında veya kapsama alınacak nitelikte bulunup bulunmadığı eksiksiz bir şekilde belirlendikten sonra iddia edilen çalışmanın başlangıç ve bitiş tarihleri, hangi işyerinde ne iş yapıldığı, işyerinin kapsam, kapasite ve niteliği, prime esas kazanca tabi ücretin ne olduğu, çalışmanın sürekli, kesintili, mevsimlik olup olmadığı eksiksiz bir şekilde açıklığa kavuşturulmalıdır. Taraf tanıklarının sözleri değerlendirilirken bunların inandırıcılığı üzerinde durulmalı, verdikleri bilgilere nasıl vakıf oldukları, işveren ve işçiyle, işyeriyle ilişkileri, bazen uzun yılları kapsayan bilgilerin insan hafızasında yıllarca eksiksiz nasıl taşınabileceği düşünülmeli ve tanıklar buna göre dinlenilmeli, re’sen araştırma kapsamında sadece taraf tanıkları ile yetinilmeyip mümkün oldukça işyerinin bodro tanıkları ile o işyerine komşu ve yakın işyerlerinde bu yeri bilen ve tanıyanlar dahi dinlenerek tanık beyanlarının sağlığı denetlenmeli ve çalışma olgusu böylece hiç bir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde karar verilmesi gerektiğinden bahisle karar bozulmuştıur.

D. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Son Karar
Dosya kapsamında dinlenen tanık anlatımları, kesinleşen işçilik alacağı dava dosyası, bozmadan sonra dinlenilen bordro tanıkları, taşıma irsaliyeleri bir arada değerlendirildiğinde; davacının 03.11.2002 tarihinden davalı ... adına son olarak düzenlenen taşıma irsaleyesi tarihi olan 07.04.2004 tarihine kadar ... yanında, bu tarihten sonra düzenlenen taşıma irsaliyelerinin davalı ... adına olduğu ve bozmadan sonra dinlenilen tanık D.Ç' nin beyanında ...' ın patron olarak bildiği şeklinde ki beyanı dikkate alındığında davacının davalı ... yanında 08.04.2004-13.08.2004 tarihleri arasında çalıştığı, bu tarihten sonra düzenlenen taşıma irsaliyelerinin dahili davalı şirket adına olduğu olduğu dikkate alındığında 14.08.2004 - 04.01.2005 tarihleri arasında ise dahili davalı şirket nezdinde çalıştığı anlaşılmış, davalı SGK lehine oluşan usulü kazanılmış hakka riayet edilerek; davanın kısmen kabulü ile davacının 03.11.2002 - 07.04.2004 tarihleri arasında aralıksız Kurum taban ücreti üzerinden dahili davalı ..., 08.04.2004 - 13.08.2004 tarihleri arasında aralıksız kurum taban ücreti üzerinden dahili davalı ..., 14.08.2004 - 04.01.2005 tarihleri arasında aralıksız Kurum taban ücreti üzerinden dahili davalı ... Nakliyat Metal İnş. Gıda Elektronik San. Tic. Ltd. Şti.' de çalıştığının tespitine, ... Lojistik Taşıma Metal Tic. Ltd. Şti. açısından açılan davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ile davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili; davanın tam kabulünün gerektiğini belirterek kararı temyiz etmiştir.

Davalı Kurum vekili; davanın tümden reddinin gerektiğini belirterek kararı temyiz etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının 25.11.1998 - 05.01.2005 tarihleri arasında sigortalı olarak davalı şirket yanında çalıştığının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 32 nci maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesinin 10 uncu fıkrası

3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanunun geçici 3'üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı vekili ile davalı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden ilgiliye yükletilmesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

20.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.