YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/5017 E.  ,  2024/7090 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/233 E., 2023/177 K.
KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Muğla İş Mahkemesi
SAYISI : 2021/83 E., 2021/100 K.

Taraflar arasındaki sahte sigortalılık nedeniyle 06.03.2009 - 31.05.2009 tarihleri arasındaki çalışmaların iptaline dair Kurum işleminin iptali ile hizmetlerin gerçek ve fiili olduğu, borçlu olmadığının tespiti ve emekli maaşından yapılan kesintilerin durdurulması ile 01.01.2012 tarihi itibariyle yaşlılık aylığının yeniden bağlanması davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili tarafından tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacıya 01.01.2012 tarihi itibariyle yaşlılık aylığı bağlandığını, Kurumun 26.12.2018 tarihli yazısı ile ... Tur. İnş. ve Tic. Ltd. Şti.’de geçen çalışmalarının fiili olmadığı tespit edildiğinden, aylık bağlama şartlarını kaybetmesi nedeniyle aylığının başlangıç tarihi ile durdurulduğunu ve yersiz ödenen tutarların iadesinin talep edildiğini, davacının bahsi geçen iş yerinde 2009 yılında 3 ay süreyle kağıt toplama işi yaptığını ve şirketin muhasebecisi tarafından kendisine elden ödeme yapıldığını, çalışmalarının fiili ve gerçek olduğunu ileri sürerek, aksi Kurum işleminin iptali ile hizmetlerin geçerli olduğunun tespitine, yaşlılık aylığının 01.01.2012 tarihi itibariyle yeniden bağlanmasına ve borç tahakkukuna ilişkin işlemin iptaline karar verilmesini istemiştir.

II.CEVAP
Davalı SGK Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının ... Tur. Ltd. Şti.'ye ait iş yerinde geçen çalışmalarının fiili olmadığının denetmen raporuyla tespit edildiğini, iş yerinin sahte iş yeri olduğunun ve ... Oluklu Mukavva San. Tic. Ltd. Şti.'de çalışanların sigortalılığının bildirilmesinde paravan şirket olduğunun tespit edilmesi üzerine yaşlılık aylığı koşullarını kaybeden davacının yaşlılık aylığının kesildiğini belirterek, davanın reddini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
Yapılan yargılama, toplanan deliller, Kurum denetmen raporu, dinlenen davacı tanıklarının ifadeleri ile resen beyanı alınan dönem bordro tanığının beyanı birlikte değerlendirildiğinde, davacının iptal edilen 06.03.2009-31.05.2019 tarihleri arasındaki çalışmalarının fiili olmadığı, denetim raporunun aksinin ispat edilemediği, Kurum işleminin usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından, davanın reddine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

B.İstinaf Sebepleri:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde; İlk Derece Mahkemesi kararının hatalı ve hakkaniyete aykırı olduğunu, İş ve Sosyal Güvenlik Hukukunda kuşkulu hallerin sigortalı işçinin lehine yorumlanması gerektiğini, dinlenen tanık beyanları ile fiili çalışma olgusunun ispatlandığını belirterek, usul ve yasaya aykırı verilen kararın kaldırılmasını istemiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 6100 sayılı Kanun'un 355 inci maddesinde yer alan, incelemenin, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılacağı, ancak, kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde bunun kendiliğinden gözetileceği yönündeki düzenleme çerçevesinde yapılan incelemede, istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların, yerinde olmadığı, ayrıca, kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili; istinaf sebepleri doğrultusunda hükmün temyizen bozulmasını istemiştir.
C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, fiili olmadığı gerekçesiyle iptal edilen 06.03.2009 - 31.05.2009 tarihleri arasındaki hizmetlerin geçerli olduğuna, yaşlılık aylığının yeniden bağlanmasına ve borçlu olmadığının tespitine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un 86/9 uncu maddesi.

3.Değerlendirme
1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle,
Temyiz olunan bölge adliye mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

25.06.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.