YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/4693 E.  ,  2024/5775 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
SAYISI : 2022/197 E., 2024/32 K.
KARAR : Kabul

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasında İlk Derece Mahkemesince verilen davanın kabulüne dair karara karşı süresi içinde davalı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması ve Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi üzerine davalı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekilinin temyiz istemleri hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne ve duruşmanın düzenlendiği 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinde sayılı ve sınırlı olarak gösterilen hâllerden hiçbirine uymadığından, temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasına ilişkin isteğin reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 01.02.1986 tarihinde Türkiye Emlak Kredi Bankası Çeşme Şubesi bünyesindeki Dinlenme Tesislerinde teknik eleman olarak işbaşı yaptığını, kesintisiz olarak 01.02.1990 tarihine kadar işçi statüsünde çalıştığını, bu tarihte aynı işyerinde göreve devam ederken kadrosunun Genel Müdürlük bünyesindeki Sosyal İşler Müdürlüğüne bağlandığını ve 5434 sayılı Kanun kapsamına alındığını, 02.10.2013 tarihinde emekli olduğunu, davacının emeklilik öncesi işlemlerine dair yazışmalar yapılırken sadece 1986 yılı için SSK primlerinin ödendiğinin görüldüğünü, 31.12.1986 ile 01.02.1990 tarihleri arasındaki hizmetleri için bordro, prim ödeme belgeleri gibi işverene ait işlemlere dair evrakın kayıtlara işlenmediğinin, davacının anılan tarihler arasındaki 3 yıl 1 aylık hizmetinin dikkate alınmadığının anlaşıldığını beyanla, davacının 31.02.1986-01.02.1990 tarihleri arasında davalı Ziraat Bankasına devredilen T. Emlak Bankası Çeşme Şubesine bağlı işyerindeki kesintisiz hizmetinin tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP
1.Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın zamanaşımı yönünden reddi gerektiğini, davacının zamanaşımı dolduktan sonra bu davayı açtığını, davacının 01.02.1986 tarihi ile 01.02.1990 tarihleri arasındaki çalışmalarının tespit edilmesini talep etmiş olmasına rağmen davacının SGK dosyası incelendiğinde 1986 yılında işçi olarak sigorta bildiriminin yapıldığının görüldüğünü, bu nedenle bu yönde bir talepte bulunmasının hukuken mümkün olmadığını, davacının müvekkili banka çalışanı olmadığı için SGK kayıtları kapsamından doğrudan müvekkili Banka çalışanı gözükmesinin mümkün olmadığını beyanla davanın reddini istemiştir.

2.Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde; dava edilen dönemlere ilişkin olarak Kurum kayıtlarında yapılan incelemeye göre 01.02.1986 olarak işe başlangıcının görülmekte olduğunu, işe girişinin 50012.35 işyeri sicil sayılı dosyada işlem gören işveren tarafından yapıldığını, 1986/1-2-3.dönemde toplam 330 günlük çalışmasının bildirildiğini ve Kurum kayıtlarına geçtiğinin tespit edildiğini, ancak davacının 1987, 1988, 1989, 1990 yıllarına ait 50012.35 sicil sayısı ile Kurumlarında tescilli işyerinden verilen dönem bordrolarının incelendiğini, bu yıllara ait dönem bordrolarında davacının kaydına rastlanmadığını, bu nedenle 31.12.1986'dan sonraki dönemlerde davacının davalı işverene tabi çalışmasının kabulünün mümkün olmadığını, 1986 yılı çalışma bildirimini yapan işverenin T. Emlak Kredi Bankası A.O. olarak 50012.35 işyeri tescilli işveren olduğunu, davacının iddiasına dayanak olacak kayıt ve bilgi iddia edilen dönemlerde çalıştığının kabulünün mümkün olmadığını, davanın hak düşürücü süreden reddi gerektiğini beyanla davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 29.05.2019 tarihli ve 2016/269 Esas, 2019/341 Karar sayılı kararı ile davanın kabulü ile davacı İzmir ili, Çeşme ilçesi, ... Mahallesi, 7 cilt, 241aile sıra no, 1 sıra no da nüfusa kayıtlı, baba adı ..., ana adı Keser, doğum tarihi 03.06.1959, doğum yeri Seyhan olan 28474976300 TC kimlik numaralı davacı ...'ın davalı işveren Ziraat Bankası A.Ş'de hizmet akdine dayalı olarak;
-01.01.1987-31.12.1987 tarihleri arasında 360 gün SPEK/brüt 2.475,00 TL,
-01.01.1988-31.12.1988 tarihleri arasında 360 gün SPEK/brüt 4.200,00 TL,
-01.01.1989-31.12.1989 tarihleri arasında 360 gün SPEK/brüt 7.500,00 TL,
-01.01.1990-01.02.1990 tarihleri arasında 30gün SPEK/brüt 13.800,00 TL günlük prime esas kazancı üzerinden olmak üzere toplam 1110 gün çalıştığının tespitine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin 23.03.2021 tarihli ve 2019/1817 Esas, 2021/556 Karar sayılı kararıyla; Çeşme Asliye Hukuk (İş) Mahkemesinin 29.05.2019 tarih, 2016/269 Esas ve 2019/341 Karar sayılı kararına yönelik davalı vekili ile fer'i müdahil SGK Başkanlığı vekilinin istinaf başvurularının Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

2. Dairenin 29.11.2021 tarihli 2021/6762 Esas, 2021/14997 Karar sayılı kararında; "...Resen araştırma ilkesi gereğince Mahkemece, banka sosyal hizmetler dairesi veya ilgili birimlerinden, davaya konu dönemde davacıyla birlikte çalışan tesis müdürü, çalışanları gibi bordro tanıkları sorulmalı, tesislerde çalışanların tüm ücret ve çalışmalarına dair kayıtlar getirtilmeli, gerekirse birlikte çalıştığı kişiler davacıdan sorularak belirlenmeli, belirlenen bu kişiler tanık olarak dinlenip hizmet cetvelleri getirtilerek beyanları denetlenmeli, bu eksiklikler tamamlandıktan sonra elde edilecek sonuca göre bir karar verilmelidir." gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, davacının 50012 işyeri numaralı Emlak Kredi Bankası A.Ş unvanlı iş yerinde;
01.01.1987-31.12.1987 tarihleri aralığında, 360 gün, günlük 2.475,00 ETL brüt ücret ile
01.01.1988-31.12.1988 tarihleri aralığında, 360 gün, günlük 4.200,00 ETL brüt ücret ile
01.01.1989-31.12.1989 tarihleri aralığında, 360 gün, günlük 7.500,00 ETL brüt ücret ile
01.01.1990-01.02.1990 tarihleri aralığında, 30 gün, günlük 13.800,00 ETL brüt ücret ile çalışması olduğu halde kuruma bildirilmeyen 1110 günlük hizmet süresinin olduğunun tespitine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ve fer'i müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri
1. Davalı vekili temyizi; hak düşürücü süre itirazlarının değerlendirilmediğini, davacının davasını kesin ve yazılı delillerle ispatlayamadığını, yetersiz tanık anlatımlarına göre karar verildiğini, davacı tarafın prime esas ücretinin belirlenmesinde asgari ücret tutarını aşan kısımlara itiraz ettiklerini, çalışma olgusunun hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde belirlenmesi gerektiğini beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir.

2. Fer'i müdahil Kurum vekili temyizi; dosya kapsamında çalışma olgusu hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde belirlenmesi gerektiğini, çelişkili tanık beyanları ve eksik inceleme sonucu karar verildiğini, davacının davasını ispatlayamadığını, davacı tarafın prime esas ücretinin belirlenmesinde asgari ücret tutarını aşan kısımlara itiraz ettiklerini, bu hususta herhangi bir yazılı delil bulunmadığını beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının 31.02.1986 - 01.02.1990 tarihleri arasında davalı işyerinde geçen çalışmalarına ilişkin hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 69 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 344 üncü maddesi, 370 ve 371 inci maddeleri, mülga 506 sayılı Kanun'un 79/10 ve 5510 sayılı Kanun’un 86/9 uncu maddeleri.

3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı vekilinin ve fer'i müdahil Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

23.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.