YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/4410 E.  ,  2024/4829 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/490 E., 2024/43 K.
HÜKÜM/KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Kayseri 7. İş Mahkemesi
SAYISI : 2021/126 E., 2022/38 K.

Taraflar arasındaki iş kazasının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili ve davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalı ... Yapı Dekerasyon isimli taşeron firmanın sigortalı işçisi olarak, ... İnşaat Yapı Sanayi ve Ticaret Limited Şirketine ait inşaatın dış cephe yalıtım işi yapıldığı sırada 22.09.2018 günü inşaat iskelesinin 2. katından düşerek yaralandığını, inşaat yetkililerinin davacıyı Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesine götürdüklerini ve ağaçtan düştü şeklinde olayı göstererek, yaralamaya sebep olan kişi veya kişiler hakkında yapılması gereken adli ve idari tahkikata engel olduklarını beyanla davalılar iş yerinde 22.09.2018 tarihinde yaşanın kazanın iş kazası olduğunun tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP
1. Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; davacının iş kazasının tespiti için Kuruma başvuruda bulunduğunu, yapılan araştırmada iş kazasını kanatlayacak her hangi bilgi ve belge bulunmadığından, 04.12.2018 tarih ve 808 sayılı Ünite Komisyon kararı ile olayın 5510 sayılı Kanun'un 13 üncü maddesi kapsamında iş kazası sayılmadığını, davacının davasının haksız olduğunu beyanla davanın reddini istemiştir.

2. Davalılar ... Yapı Dekerasyon ve ... tarafından davaya cevap verilmemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dinlenen davacı ve bordro tanıklarının davacının kaza tarihinde iskeleden düşme ânına görgü tanığı değil iseler de, olayın meydana geldiği ânı müteakip olay yerine geldikleri, düşme sonrasına tanık oldukları, 22.09.2018 tarihinde yaşanan yaralanma olayının davacının halen iş yerinde bulunduğu sırada meydana geldiği, meydana gelen olayın 5510 sayılı Kanun'un 13/1-a maddesinde yer alan düzenleme kapsamında olduğu değerlendirilerek davanın kabulü ile davacının 22.09.2018 tarihinde meydana gelen yaralanma olayının iş kazası olduğunun tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili ve davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepler
1. Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde; söz konusu olayın iş kazası olduğunu ispatlayacak işverence düzenlenen iş kazası bildirim formu, tahkikat evrakı, kolluk kuvvetlerince olay ile ilgili düzenlenmiş ifade tutanakları, bir bilirkişi raporu vs. bilgi ve belge bulunmadığını, 5510 sayılı Kanun'un 13 üncü maddesindeki şartların oluşmadığını, olayın iş kazası olarak değerlendirilmesinin mümkün olmadığını, beyanına başvurulan tanıkların görgüye dayalı tanıklığının söz konusu olmadığını, tanıkların davacının kıyafetini değiştirmek için yukarı kata merdiven yerine iskele ile çıkmaya çalıştığını ve düştüğünü, bu bilgiyi sonradan duyduklarını beyan ettiklerini ileri sürmüştür.

2. Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde; öncelikle davanın müvekkili şirket yönünden husumetten reddinin gerektiğini, diğer davalı firma tarafından dış cephe yalıtım işinin kabala usulü yapımının üstlenildiğini, kendi işçileri ve kendi dış cephe malzemesi ile çalıştığını, müvekkilinin yaşanan bu olayda herhangi bir sorumluluğunun olmadığını, davacı tarafın kendi kusuru ile iskeleden düştüğünü, davacının dikkat ve özen yükümlülüklerine aykırı davranışı sonucu iş bu kazanın gerçekleştiğini ileri sürmüştür.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalılar SGK ve ... Yapı Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti'nin istinaf başvurularının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b/1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili ve davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili ve davalı ... vekili, istinaf dilekçeleri ile benzer sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemişlerdir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının yaralanması ile sonuçlanan olayın iş kazası olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. Davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Kanun'un 13 ve devamı maddeleridir. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 13 üncü maddesinin birinci fıkrasında iş kazası,

"a) Sigortalının işyerinde bulunduğu sırada,

B) İşveren tarafından yürütülmekte olan iş nedeniyle sigortalı kendi adına ve hesabına bağımsız çalışıyorsa yürütmekte olduğu iş nedeniyle,

c) Bir işverene bağlı olarak çalışan sigortalının, görevli olarak işyeri dışında başka bir yere gönderilmesi nedeniyle asıl işini yapmaksızın geçen zamanlarda,

d) Bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındaki emziren kadın sigortalının, iş mevzuatı gereğince çocuğuna süt vermek için ayrılan zamanlarda,

e) Sigortalıların, işverence sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere gidiş gelişi sırasında, meydana gelen ve sigortalıyı hemen veya sonradan bedenen ya da ruhen özüre uğratan olaydır." şeklinde belirlenmiştir.

3. İş kazası nedeniyle sosyal sigorta yardımlarının yapılabilmesi öncelikle Kurumun zararlandırıcı sigorta olayının iş kazası olduğunu kabul etmesine bağlıdır. İş kazası olgusu Kurumca kabul edilmezse somut olayda olduğu gibi sigortalının ya da hak sahiplerinin olayın iş kazası olduğunu dava yolu ile tespit ettirmesi gerekmektedir.
3. Değerlendirme
1. Dosya kapsamı incelendiğinde, davacı, 22.09.2018 günü davalılardan ... Yapı Dekerasyon isimli taşeron firma nezdinde diğer davalı ... İnşaat Yapı Sanayi ve Ticaret Limited Şirketine ait inşaatın dış cephe yalıtım işi yapıldığı sırada inşaat iskelesinin 2. katından düşmesi sonucu gerçekleşen kazada yaralanmış olup, kaza tarihinde davacının 1112143 sicil no.lu ... unvanlı işyerinden sigortalı çalışmasının bulunulduğu, 1112143 sicil no.lu işyerinin "İnşaat Yalıtım- Mantolama" mahiyeti ile 01.03.2016 tarihinde kapsama alındığı, Kurumun 04.12.2018 tarih ve 808 sayılı Komisyon Kararı ile olayın iş kazası olarak kabul edilmediği, bu defa huzurdaki davada davacı tarafından yaşanan olayın iş kazası olduğunun tespiti isteminde bulunulduğu, Mahkemece yapılan yargılama kapsamında her iki davalı yönünden davanın kabulüne karar verilmiş ise de hüküm eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır.

2. Somut uyuşmazlıkta, davalı Kurumdan celp olunan 1112143 sicil numaralı işyeri sicil dosyası incelendiğinde anılan işyerinin dava dışı ... adına tescilli olduğu, diğer davalı ... adına Kurumda 1137089 sicil numarası ile "İkamet amaçlı diğer binaların inşaatı" mahiyetinde işyerinin 27.12.2018 tarihinde kapsama alındığı anlaşılmaktadır. Davacının talebi bakımından davalı Kurum kayıtlarında işveren olarak "..." isminin geçtiği, oysa davada hükmün "..." aleyhine kurulduğu, söz konusu işyerinin ...'a ait şahıs firması olduğu belirgin olup, HMK'nın 124 üncü maddesi kapsamında gerçek kişi işverene usulüne uygun şekilde husumet yöneltilerek gösterilecek bütün deliller toplandıktan sonra, tüm deliller birlikte değerlendirilerek varılacak sonuca göre hüküm kurulmalıdır.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının sair yönler incelenmeksizin BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

02.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.