YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/4392 E.  ,  2024/5609 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/3263 E., 2024/29 K.
KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Sivas 2. İş Mahkemesi
SAYISI : 2023/119 E., 2023/211 K.

Taraflar arasındaki hizmet ve prime esas kazanç tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalılar ... ve ... Teks. Tic. San. Ltd. Şti. ile SGK Başkanlığı vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalılar ... ve ... Teks. Tic. San. Ltd. Şti. ile SGK Başkanlığı vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, 20.06.1998 tarihinde ...'ın işlettiği ... Butik'te çalışmaya başladığını, sigortasının 04.10.1999 tarihinde başlatıldığını, ...'ın daha sonra şirketleştiğini ve bu kere çalışmalarının ... Tekstil San. Tic. Ltd. Şti' de devam ettiğini, ... Tekstil San. Tic. Ltd. Şti ile ... Giyim A.Ş. arasında imzalanan protokol ile 31.03.2017 tarihi itibariyle 30.03.2018 tarihine kadar ... Giyim A.Ş'de çalıştığını ileri sürerek, davacının davalılar yanında 20.06.1998 – 30.03.2018 tarihleri arasında Kuruma bildirilmeyen sürelerde kesintisiz ve sürekli çalıştığının tespiti ile prime esas gerçek ücretlerinin tespitine karar verilmesini istemiştir.

II.CEVAP
1.Davalılar ... ve ... Teks. Tic. San. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının çalışmalarının eksiksiz Kuruma bildirildiğini, davanın kötü niyetle açıldığını belirterek, reddini istemiştir.

2.Davalı ... San. ve Tic. A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; husumet ve zaman aşımı itirazında bulunduklarını, davacının iş akdinin tüm haklarının ödenerek feshedildiğini, sigorta primlerinin eksik yatırıldığı iddia edilen ...-Butik ... ile davalı şirketin hiçbir bağlantısının bulunmadığını, davanın haksız ve hukuka aykırı olduğunu belirterek, reddini istemiştir.

3.Fer’i Müdahil SGK Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
Yapılan yargılama, toplanan deliller, tanıkların müşterek ve çelişkisiz beyanları, istinaf kaldırma ilamı uyarınca ikmal olunan eksiklikler, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Davacının davasının kabulü ile
1-Davacının 20.06.1998- 03.10.1999 tarihleri arasında 471 gün davalılar ... ve ... Tekstil Tic. San. Ltd. Şti'ye ait iş yerinde sigortalı olarak asgari ücretle çalıştığının tespitine,

2-Davacının 01.03.2001-12.08.2004 tarihleri arasında 1261 gün davalılar ... ve ... Tekstil Tic. San. Ltd. Şti' ye ait iş yerinde sigortalı olarak asgari ücretle çalıştığının tespitine,

3-SGK tarafından kabul edilen 04.10.1999-28.02.2001 tarihleri ve 13.08.2004-30.03.2018 tarihleri arasındaki döneme ilişkin talebinin hukuki yarar yokluğundan reddine,

4-Davacının 20.06.1998-30.03.2018 tarihleri arasında prime esas fazla çalışma ücretinin 26.08.2023 tarihli bilirkişi raporunun son sayfasında bulunan tabloda tarih aralıkları belirtildiği şekilde ve miktarlarda olduğunun tespitine, 26.08.2023 tarihli raporun iş bu kararın eki niteliğinde sayılmasına, tashih şerhi ile gerekçeli kararın hüküm başlığının sehven yazılan kısmının "Davacının davasının kısmen kabulü ile kısmen reddine " şeklinde düzeltilmesine " karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar ... ve ... Teks. Tic. San. Ltd. Şti. ile SGK Başkanlığı vekilleri tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

B.İstinaf Sebepleri
1.Davalılar ... ve ... Teks. Tic. San. Ltd. Şti. Vekilinin İstinaf Sebepleri
Davalılar vekili istinaf dilekçesinde; yerleşik Yargıtay içtihatları uyarınca davacının 23 yıl çalıştığı iddiasını somut ve inandırıcı deliller ile ispat etmesinin zorunlu olduğunu, sadece tek bir tanığın (...) başka delillerle desteklenmeyen beyanlarının nazara alınamayacağını, davacının fazla mesai yaptığı dönemlerin SSK bordrolarına yansıtıldığını, fazla çalışma yapılmayan günler için fazla çalışma sütununun boş bırakıldığını, davacının imzasını içerir bordrolara rağmen fazla mesai tahakkuk ettirilen bilirkişi raporuna itibar edilerek davanın kabulüne karar verilmesinin hakkaniyete aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasını istemiştir.

2.Davalı SGK Başkanlığı Vekilinin İstinaf Sebepleri
Davalı SGK Başkanlığı vekili istinaf dilekçesinde; Kurumun yokluğunda yapılan işlemler yönünden açıkça hak kaybına uğradığını, davacının 04.10.1999-28.02.2001 tarihleri ve 13.08.2004-30.03.2018 tarihleri arasındaki döneme ilişkin talebinin Kurumun kabulünde olduğunu, Mahkemece davanın kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasını istemiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme ilişkin mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar ... ve ... Teks. Tic. San. Ltd. Şti. ile SGK Başkanlığı vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B.Temyiz Sebepleri
1.Davalılar ... ve ... Teks. Tic. San. Ltd. Şti. Vekilinin Temyiz Sebepleri Davalılar vekili; istinaf sebepleri doğrultusunda hükmün temyizen bozulmasını istemiştir.

2.Davalı SGK Başkanlığı Vekilinin Temyiz Sebepleri
Davalı SGK Başkanlığı vekili; istinaf sebepleri doğrultusunda hükmün temyiz incelemesi sonucu bozulmasını istemiştir.

C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, hizmet ve prime esas kazanç tespitine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanunun 79/10 uncu, 5510 sayılı Kanunun 80 inci ve 86/9 uncu maddeleri.

3.Değerlendirme
Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 381 inci (HMK’nun 294.) maddesi gereğince Mahkeme, hazır olan tarafları iddia ve savunmalarını dinledikten sonra yargılamanın sona erdiğini bildirerek kararını tefhim eder. Kararın tefhimi aynı Kanun'un 388 inci (HMK’nun 297 inci) maddesinde belirtilen hüküm sonucunun tutanağa geçirilerek okunması suretiyle olur.

1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 388/1-3 üncü maddesi ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 297/1-c. maddesinde, bir mahkeme hükmünün kapsamının ne şekilde olması gerektiği açıklanmıştır.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun “Hükmün Kapsamı” başlıklı 297 nci maddesinde :

“(1) Hüküm "Türk Milleti adına" verilir ve bu ibareden sonra aşağıdaki hususları kapsar:

a)Hükmü veren Mahkeme ile hâkim veya hâkimlerin ve zabıt kâtibinin ad ve soyadları ile sicil numaraları, mahkeme çeşitli sıfatlarla görev yapıyorsa hükmün hangi sıfatla verildiğini.

b)Tarafların ve davaya katılanların kimlikleri ile Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, varsa kanuni temsilci ve vekillerinin ad ve soyadları ile adreslerini.

c)Tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesini, ... görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri.

ç)Hüküm sonucu, yargılama giderleri ile taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının iadesi, varsa kanun yolları ve süresini.

d)Hükmün verildiği tarih ve hâkim veya hâkimlerin ve zabıt kâtibinin imzalarını.

e)Gerekçeli kararın yazıldığı tarihi.

(2)Hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir.” şeklinde düzenleme getirilmiştir.

Yukarıda yapılan açıklamalar gereğince, hükümde taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde, infaza elverişli olarak gösterilmesi zorunlu olup, Mahkemece bilirkişi raporuna atıf yapılarak hüküm kurulması usul ve Kanun'a aykırı olup, bozma nedenidir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurularının esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının sair yönler incelenmeksizin BOZULMASINA,

Temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

21.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.