YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/4380 E.  ,  2024/4949 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2023/120 E., 2024/41 K.
KARAR : Davanın Kabulüne

Taraflar arasında Mahkemece görülen hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın, davacı vekili tarafından temyizi neticesinde ilk kararın bozulması üzerine bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde davanın kabulüne karar verilmiş; bu kararın da bozulması üzerine Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir. Davanın kabulüne dair verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir. Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 01.11.1998-11.11.2011 tarihleri arasında askerlik dönemi hariç sürekli olarak çalıştığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI
Uşak 2. İş Mahkemesinin 08.07.2014 tarihli ve 2013/477-2014/282 sayılı kararı ile; davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. İlk Bozma Kararı
1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay 21. Hukuk Dairesi'nin 11.06.2015 tarih ve 2014/17751-2015/13308 sayılı kararında; Yapılacak iş; davacının istirahatli olduğu dönemlere ilişkin tüm kayıtlar getirtilmeli ve eksik bildirim nedeni ortaya konulduktan sonra, nizalı dönemin tamamına ilişkin bordrolar Kurumdan celbediltikten sonra kayıtlara geçen ve davacının çalışmasını bilebilecek tanıklar res'en saptanarak dinlenmeli ve yazılı belgeler dışında ve imzası inkar edilmiş ve ispatlanmış belgelerde belirtilen sürelerde geçen çalışmaların ancak tanık beyanı ile ispatı mümkün olduğundan nizalı dönemin tamamında çalışması olan kişilerin beyanları alınmalı, gerekirse bu tanıkların hizmet cetvelleri alınarak davalı işyerinde çalışması olup olmadığı tespit edilmeli, bordolarda adı geçen kişilerin adreslerinin tespit edilememesi veya beyanları ile yetinilmediği takdirde, Sosyal Güvenlik Kurumu, zabıta, maliye, meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinde uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu işyeri çalışanları; yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarını almak ve gerçek çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde ortaya koyduktan sonra sonucuna göre karar vermekten ibaret olduğu gerekçesiyle söz konusu karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin 24.10.2017 tarihli ve 2015/283-2017/187 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne, davacının Kuruma bildirimi hiç yapılmayan askerlik öncesi 01.01.1998-07.05.2001 ve askerlik sonrası 05.09.2003-11.06.2004 tarihleri arasında davalı işveren nezdinde asgari ücretle çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

C. 2'nci Bozma Kararı
1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay 21.Hukuk Dairesi'nin 18.12.2018 tarih ve 2018/312 -2018/9407 Karar sayılı kararında; Yapılacak iş; 1998-2001 yılları arasında davacının çalışmasını bilebilecek kayıtlara geçmiş tanıklar res'en saptanarak dinlenmeli, giderek bu tanıkların beyanları ile yetinilmediği takdirde Sosyal Güvenlik Kurumu, zabıta, maliye, meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinde uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu işyeri çalışanları; yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarını almak ve davacının yaşı itibari ile eğitiminin devam edip etmediği araştırılmalı, okula gitmediğinin tespiti halinde ve çalışma olgusu somut olarak ortaya konulması durumunda da 506 sayılı Kanun'un 60-G maddesi dikkate alınmak suretiyle karar vermekten ibaret olduğu gerekçesiyle Mahkemece verilen karar bozulmuştur.

D. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin 21.04.2022 tarih 2019/28-2022/198 sayılı kararı ile; davanın kabulüne, davacıların murisi ...'ın kuruma bildirimi hiç yapılmayan askerlik öncesi 01.01.1998-07.05.2001 ve askerlik sonrası 05.09.2003-11.06.2004 tarihleri arasında davalı iş yerinde hizmet akdine bağlı olarak asgari ücretle çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

E. 3 üncü Bozma Kararı
1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Dairenin 17.11.2021 tarih ve 2022/12442-2022/14478 sayılı kararında, Mahkemece bozma sonrası yapılan araştırma hüküm kurmaya yeterli değildir. Davacının işe başlama tarihi ve çalışma süresi konusunda her ne kadar tanık beyanlarına atıfla hüküm kurulmuş ise de tanık beyanlarının resmi kayıtlarla çeliştiği ve bu hususun mahkemece denetlenmediği açıktır. Mahkemece tanıklara ait sicil dosyaları da celbedilmek ve beyanlarına başvurulmak suretiyle, davacının işe başlama tarihi, çalışmaların kesintili olup olmadığı somut olarak ortaya konulmalı, oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerektiği gerekçesi ile Mahkemece verilen karar bozulmuştur.

F. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, davacıların murisi ...'ın kuruma bildirimi hiç yapılmayan askerlik öncesi 01.01.1998-07.05.2001 ve askerlik sonrası 05.09.2003-11.06.2004 tarihleri arasında davalı iş yerinde hizmet akdine bağlı olarak asgari ücretle çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı şirket vekili; davacının davasını ispat edemediğini, Mahkemece tutarsız tanık beyanları ile hüküm kurulduğunu, yeterli araştırma ve inceleme yapılmadan verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, davanın reddi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

Davalı Kurum vekili; davacının davasını ispat edemediğini, davanın reddi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) Geçici 3 üncü maddesi yollamasıyla 1086 sayılı Hukuk Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 427 ve devamı maddeleri ile 506 sayılı Kanunu'nun 26 ncı maddesi ilgili hükümlerdir.

3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle,
Davalı şirket vekili ve davalı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

07.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.