YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/4368 E.  ,  2024/5270 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/2419 E., 2024/166 K.
KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ayvacık Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
SAYISI : 2020/36 E., 2022/144 K.

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili ve fer'i müdahil SGK Başkanlığı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı vekili ve fer'i müdahil SGK Başkanlığı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA
Davacı asil dava dilekçesinde özetle; davalı nezdinde 18.08.1992-03.09.1992 tarihleri arasında geçen ve Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.

II.CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın yersiz olduğunu belirterek, reddini istemiştir.

Fer'i müdahil SGK Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
Toplanan deliller, yapılan yargılama, dinlenen tanık beyanları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davanın kabulü ile davacının, davalı ... Turizm Bakanlığı adına işlem gören 0015435 sicil sayılı işyerinde 18.08.1992-03.09.1992 tarihleri arasında 17 gün hizmet akdine dayalı olarak, asgari ücretle çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ve fer'i müdahil SGK Başkanlığı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

B.İstinaf Sebepleri:
1.Davalı Vekilinin İstinaf Sebepleri
Davalı vekili istinaf dilekçesinde; 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel sağlık Sigortası Kanunu'nun 86/8. maddesi uyarınca hak düşürücü süre yönünden Mahkemece değerlendirme yapılmadığını, Kültür ve Tabiat Varlıklarıyla İlgili Yapılacak Yüzey Araştırması, Sondaj ve Kazı Çalışmalarının Yürütülmesi Hakkında Yönerge kapsamında davacının çalıştığına ilişkin herhangi bir bilgi belge bulunmadığını, tanıkların beyanlarının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, bilirkişi raporu alınmaksızın hüküm kurulmasının yerinde olmadığını belirterek, usul ve yasaya aykırı verilen kararın kaldırılmasını istemiştir.

2.Fer'i Müdahil SGK Başkanlığı Vekilinin İstinaf Sebepleri
Fer'i müdahil SGK Başkanlığı vekili istinaf dilekçesinde; davanın hak düşürücü süre içerisinde açılmadığını, dinlenen tanık beyanlarının hüküm kurmaya elverişli olmadığını, davanın reddi gerektiğini belirterek, kararın kaldırılmasını istemiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dosya içeriğinden, davacının, davalı Bakanlığa ait 0015435.017 sicil numaralı iş yerinde 18.08.1992 tarihinde çalışmaya başladığına ilişkin işe giriş bildirgesinin düzenlenerek 03.09.1992 tarihinde Kuruma intikal ettirildiği, davalı Kurumun da bunun üzerine davacıya 1701199200709 SSK sigorta sicil numarası verdiği, kazı-araştırma-onarım işlerinin yapıldığı işyerinin 09.01.1981 tarihinden itibaren kanun kapsamında olduğu, Assos Kazı Başkanı tarafından imzalı 10.03.2020 tarihli cevabi yazıda; davacının çalışmasına ilişkin hiçbir belge bulunmadığının, Çanakkale Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünün cevabi yazısında; dava konusu dönemi kapsar dönem bordrolarının bulunmadığının, Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğünün cevabi yazısında ise; dava konusu dönemi kapsar bordrolara ulaşılamadığının bildirildiği, davacı adına verilen işe giriş bildirgesinde işveren olarak imzası bulunan Assos Kazı ve Onarımı Başkanı Prof. Dr. ... ...’nun vefat ettiğinin anlaşıldığı, somut olayda, davacının 18.08.1992 tarihinde 0015435.017 sicil numaralı iş yerinde çalışmaya başladığına ilişkin işe giriş bildirgesinin varlığı ve İlk Derece Mahkemesince hüküm altına alınan dönemin 18.08.1992-03.09.1992 tarihleri arasını kapsaması karşısında, hak düşürücü sürenin geçmediğinin belirgin bulunması; davacının, hüküm altına alınan tarihler arasında Çanakkale ili, Ayvacık ilçesinde bulunan Assos Antik Kentinde/Örenyerinde kazı ve onarım işinde tam zamanlı, fiili ve kesintisiz olarak çalıştığının; başta ... olmak üzere dinlenen tanıkların beyanları ve dosyada mevcut diğer deliller ile doğrulanması; dosya kapsamı, mevcut delil durumu, İlk Derece Mahkemesinin gerekçesi hep birlikte değerlendirildiğinde; davacının, hüküm altına alınan tarihler arasında davalı T.C. Kültür Bakanlığına ait 0015435.017 sicil numaralı iş yerinde hizmet akdi ilişkisine dayalı olarak ve sigortalı sayılmasını gerektirir nitelikte çalıştığının kanıtlandığı gerekçeleriyle yerinde görülmeyen istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ve fer'i müdahil SGK Başkanlığı vekili tarafından temyiz yoluna başvurulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1.Davalı Vekilinin Temyiz Sebepleri
Davalı vekili, istinaf sebepleri doğrultusunda hükmün temyiz incelemesi sonucu bozulmasını istemiştir.

2.Fer'i Müdahil SGK Başkanlığı Vekilinin Temyiz Sebepleri
Fer'i müdahil SGK Başkanlığı vekili, istinaf sebepleri doğrultusunda hükmün temyizen bozulmasını istemiştir.

C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık; hizmet tespitine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'nun 79/10 uncu maddesi.

3.Değerlendirme
1.5510 sayılı Kanun'un Geçici 7 nci maddesi yollamasıyla uygulanan mülga 506 sayılı Kanun'un 60/G maddesinde "Bu maddenin uygulanmasında; 18 yaşından önce malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tabi olanların sigortalılık süresi, 18 yaşını doldurdukları tarihte başlamış kabul edilir. Ancak bu tarihten önceki süreler için ödenen malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primleri prim ödeme gün sayılarının hesabına dahil edilir" hükmü öngörülmüştür.

2.İnceleme konusu eldeki davada, Mahkemece verilen kabul kararı yerinde olmakla birlikte, 01.05.1975 doğumlu davacı yönünden sigortalılık başlangıç tarihinin 18 yaşını doldurduğu 01.05.1993 tarihi olduğu ve bu tarihten önceki hizmet süresinin de prim ödeme gün sayısına dahil edilmesi gerektiğinin gözetilmemesi doğru olmamıştır.

Ne var ki bu konunun düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 370 inci maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurularının esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2.Davalı vekili ve fer'i müdahil SGK Başkanlığı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmünün 1 no'lu bendine " ...506 sayılı Kanun'un 60/G maddesi uyarınca davacının sigortalılık başlangıç tarihinin 18 yaşını ikmal ettiği tarih olan 01.05.1993 tarihi olduğunun ve bu tarihden önceki çalışmasının prim ödeme gün sayısına eklenmesi gerektiğinin tespitine" ibaresinin eklenmesine ve hükmün bu biçimiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

14.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.