YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/3872 E.  ,  2024/5002 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/1836 E., 2024/216 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Kayseri 1. İş Mahkemesi
SAYISI : 2020/456 E., 2022/255 K.

Taraflar arasındaki aksi Kurum işleminin iptali, maluliyet oranının ve maluliyet aylığı bağlanması gerektiğinin tespiti istemli davadan dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili, dava dilekçesinde; müvekkilinin 31.12.2003 tarihli 2727 sayılı Kayseri Devlet Hastanesinin vermiş olduğu raporda %51 oranında çalışma gücünde kayıp olduğunun belirtildiğini, bu rapor doğrultusunda ödeme almaya başladığını, müvekkilinin raporunun düzenli olarak yenilendiğini, 2019 yılı içerisinde SGK ’nın denetimleri sırasında yeniden rapor alınmasının istendiğini, müvekkilinin sevk edildiği Kayseri Şehir Hastanesinin 01.11.2019 tarih ve 2019111152414930b8e08 sayılı raporunda çalışma gücü kaybının %34 olarak yazılması üzerine müvekkilinin gitmiş olduğu Yozgat Şehir Hastanesinden 15.11.2019 tarih ve 2019111512953071ab11 sayılı Erişkin Engelliler için Sağlık Kurulu Raporu aldığını, söz konusu raporda müvekkilinin çalışma gücü kaybının %54 olarak belirtildiğini, söz konusu raporlardan sadece Kayseri Şehir Hastanesinin eksik düzenlediği rapor dikkate alınarak müvekkiline yapılan ödemenin sonlandırıldığını, önceden yapılan ödemelerin de iadesinin istendiğini, müvekkiline yapılan ödemenin kesildiği ve yersiz ödendiği iddia edilen miktarın iadesinin istendiğine dair idari işlemin iptali talebiyle 13.07.2020 tarihinde ilgili Kuruma itirazı yazı gönderdiklerini, Melikgazi Sosyal Güvenlik Merkezinin itirazlarını 24.07.2020 tarihinde tebliğ edilen 75162903-205.99-E.8324720 sayılı yazı ile reddedildiğini, müvekkilinin aldığı raporlar arasındaki süreler göz önüne alındığında %51 iş gücü kaybının bu kadar kısa sürede ve kendiliğinden %37’ye düşmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, bir kişinin bu kadar kısa sürede iyileşme göstermesinin beklenemeyeceğini, Kurum işleminin tümüyle usul ve yasaya aykırı olduğunu beyanla, Sosyal Güvelik Kurumu Başkanlığı Kayseri Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü Melikgazi Sosyal Güvenlik Merkezi 29.06.2020 tarihli 1 sayılı yazısı ile yersiz ödeme konulu işlemin iptaline, kesilen ödemenin ve engellilik indiriminin kesildiği tarihten itibaren tekrar müvekkilinin yararlanmasına karar verilmesine,müvekkiline kesintiden itibaren ödenmeyen aylıklara ilişkin kesintinin yapıldığı tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000 TL nin müvekkile ödenmesine, Kurumca borçlu gösterilen müvekkilinin Kuruma bir borcu bulunmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; davacıya vergi indirimi uygulanarak yaşlılık aylığı bağlandığını, kontrol muayenesine tabi tutulduğunu, Kayseri Şehir Hastanesinin 01.11.2019 tarih 2019e08 sayılı raporunda çalışma gücünün %34 oranında kaybettiğinin tespit edildiğini, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 31 inci maddesi uyarınca engellilik indiriminden faydalanılabilmesi için çalışma gücünün en az %40'ının kaybedilmesi gerektiğini, bu nedenle davacının indiriminin iptali gerektiğini, maluliyeti %34 olarak tespit edildiğinden ödenen aylıkların yersiz ödeme olarak borç tahakkuk ettirildiğini, Kurum işlemlerinin usul ve yasaya uygun olduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile alınan ATK raporları ile davanın kısmen kabulüne, Kurumun 29.06.2020 tarihli 1 sayılı yazısı ile yersiz ödeme konulu işlemin iptaline, kesilen ödemeden ve engellilik indiriminden kesildiği tarihten itibaren davacının yararlanması gerektiğinin tespitine, davacının Kuruma borcu bulunmadığının tespitine, kesintiden itibaren davacıya ödenmeyen aylıklara ilişkin dava tarihine kadar olan 14.193,95 TL'nin, kesintinin yapıldığı tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davacıya ödenmesine, ödenmesi talep edilen 34.012,63 TL talep yönünden davanın reddine, ödenmesi talep edilen 5.300,00 TL talep yönünden açılmış bir dava bulunmadığı anlaşıldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı Kurum Başkanlığı istinaf dilekçesinde: Kurum işleminin hukuka uygun olduğunu, davacının kontrol muayenesinde, maluliyet oranının yüzde 34 olarak tespiti sebebiyle davacının emeklilik (yaşlılık) aylığının kesildiğini ve Kurumun yersiz ödeme talebinde bulunduğunu ileri sürerek davanın reddi gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile alınan rapor ile verilen İlk Derece Mahkemesi kararının yerinde olduğu gerekçesi ile istinaf isteminin esastan reddine karar vermiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde; istinaf gerekçeleri ile aynı gerekçeler ile kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, aksi Kurum işleminin iptali, maluliyet oranının ve maluliyet aylığı bağlanması gerektiğinin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davalı Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler, ATK raporu ile dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

08.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.