YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/3538 E.  ,  2024/5770 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/1805 E., 2024/62 K.
KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Kayseri 1. İş Mahkemesi
SAYISI : 2019/444 E., 2023/114 K.

Taraflar arasındaki iş kazasının tespiti ile sürekli iş göremezlik derecesinin tespiti istemli davadan dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalı ... Plastik Ambalaj Gıda ve Teks. Tic. Ltd. Şti.'ye ait işyerinde 18.03.2010 tarihinde iş kazası geçirdiğini ve bu iş kazası nedeniyle %46 oranında engelli haline geldiğini, 18.02.2009 tarihinde aynı işyerinden emekli olduğu için, kaza tarihinde işveren, ek sigorta primi ve vergi ödememek için müvekkilini sigortasız olarak çalıştırdığını, davacının işten çıkarıldıktan sonra 19.12.2014 tarihinde SGK'ya başvurduğunu, ancak 15.02.2017 tarihli cevap ile başvurusunun reddedildiğini, Kayseri 3. İş Mahkemesinin 2016/99 Esas numaralı dosyasıyla müvekkili için maddi manevi tazminat davası açıldığını, Mahkemece kazanın iş kazası olduğunun tespiti için iş kazası tespit davası açılması için önel verildiğini, bu nedenlerle davacı ...'nin 18.10.2010 tarihinde davalı işyerinde iş kazası geçirdiğinin, bu kazanın iş kazası olduğunun ve iş kazası nedeni ile kesin rapordaki gibi %46 engelli hale geldiğinin tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı ... Plastik Ambalaj Gıda ve Tekstil Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde; iş bu davanın süresinde açılmadığını ve kanunda belirlenen hak düşürücü sürenin geçtiğini, süre itirazlarıyla birlikte husumet itirazlarının da bulunduğunu, davacının açmış olduğu davada müvekkili firmanın davalı olarak gösterildiğini, zira müvekkili işyerinde kazanın gerçekleşmiş olduğu tarihte ... isimli bir şahsın çalışmadığını, bu husunun SGK kayıtları incelendiğinde ortaya çıkacağını, davacının çalışma süresine ilişkin beyan ve iddialarının gerçek durumu yansıtmadığını, davacının ileri sürdüğü iddianın mesnetsiz ve haksız çıkar sağlamaya yönelik olduğunu, zira davacının iş kazasının meydana geldiği tarihte müvekkili şirkette çalışmadığını ve müvekkili şirkette de böyle bir kazanın meydana gelmediğini, iddia edilen kazanın nasıl ve nerede olduğunun da müvekkili şirketin bilgisi dahilinde olmadığını, hal böyle iken ilgili kaza nedeniyle müvekkilinin işveren sıfatında olduğunu ileri sürmek ve meydana gelen kazadan dolayı sorumlu tutmanın hukuken mümkün olmadığını, bir olayın iş kazası sayılabilmesi için sigortalı olması gerektiğini, davacının müvekkili işyerinin işçisi olarak kaza tarihinde çalışmadığını beyanla davanın reddini istemiştir.

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; davacının 19.12.2014 tarihli dilekçeyle Kuruma yaptığı başvuru üzerine olayın iş kazası olup olmadığına ilişkin tahkikat yapıldığını ve 15.02.2017 tarihli Kurum cevabına göre iş kazası sayılamayacağının cevabı verildiğini, davacının yaptığı başvuru sonrası Kurumca inleme yapıldığını ve denetmen ... ... Yarar'ın 30.04.2014 tarih ve 39 sayılı raporu ile işyeri kayıtlarında davacıya ait herhangi bir ücret ödemesine rastlanılmadığının belirtildiğini, buna göre davacının iş kazası yaptığının tespiti için öncelikle o işyerinde sigortalı olarak çalışan olması gerektiğini, davalı işyeri kayıtlarında davacı adına kayıt bilgi belge ve yapılan bir ücret ödemesine rastlanılmadığını, aynı zamanda işveren tarafından verilen beyanda davacının 2009 yılında emekli olduğu ve daha sonra çalışmadığının söylendiğini beyanla davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulü ile davacının 18.03.2010 tarihinde davalı işyerinde çalışması esnasında geçirmiş olduğu kazanın iş kazası olduğunun tespitine, davacının 18.03.2010 tarihinden itibaren 4 ayın bitimi itibariyle %12,2 oranında meslekte kazanma gücünü kaybettiğinin tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri
Davacılar vekili istinaf dilekçesinde; maluliyet oranının dava dilekçesinden daha düşük tespitine karar verilmiş olmasının davalı lehine vekalet ücreti takdirini gerektirmediğini, davacının sürekli iş göremezlik derecesinin ilk rapor olan 06.01.2016 tarihli Kayseri Eğitim ve Araştırma Hastanesi Engelli Sağlık Kurulunun raporu doğrultusunda % 46 olarak belirlenmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde; davacının iş kazası iddiasının ispatlanamadığını, iş kazası iddiasını kabul etmemekle birlikte dosya kapsamında alınan sürekli iş göremezlik oranının tespitine ilişkin raporlar arasındaki çelişkinin giderilmediğini ileri sürmüştür.

Davalı şirket vekili istinaf dilekçesinde; davacının iş kazası geçirdiği tarih itibari ile müvekkili işyerinde çalışmadığının sabit olduğunu, olayın iş kazası olarak kabulünün mümkün olmadığını, davalı Kurum tarafından yapılan tahkikat neticesinde, 15.02.2017 tarihinde de davacının geçirdiğini iddia ettiği kazanın iş kazası olmadığının tespit edildiğini, davacının iş kazası iddiasının ispatlanamadığını, ayrıca belirlenen maluliyet oranlarına itirazlarının değerlendirilmediğini, çelişkilerin giderilmediği ileri sürülmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacılar vekili, davalı şirket vekili ve davalı Kurum vekilinin istinaf istemlerinin 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı şirket vekili, istinaf dilekçesi ile benzer sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemiştir.

Davalı Kurum vekili, istinaf dilekçesi ile benzer sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacılar murisinin yaralanması ile sonuçlanan olayın iş kazası olduğunun tespiti ile iş kazası sebebiyle sürekli iş göremezlik oranının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 13 üncü ve 95 inci maddeleri.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde davalılar vekillerinin temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

23.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi. Başkan