YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/3502 E.  ,  2024/4191 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/2684 E., 2024/55 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Eşme Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
SAYISI : 2022/597 E., 2023/172 K.

Taraflar arasındaki 2926 sayılı Kanun kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalılığına esas tevkifatlar ile ilgili kayıtların aidiyetinin tespiti davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 1995 ürün yılında ürettiği ve Türkiye Tütünleri A.Ş.'ye satmış olduğu tütün dolayısıyla SGK Başkanlığının 2009-35 sayılı genelgesi doğrultusunda sigortalının tescili için ilgili Kuruma başvurulduğu, fakat davacının Türkiye Tütünleri A.Ş'.ye başvurduğunda kayıtlarda davacının doğum tarihi olan 1968 doğumlu ve baba adı olan ... olan ... ismine rastlamadığını ancak 1947 doğumlu baba adı ... olan bir kayıt bulunduğunu belirttikleri, davacının ilgili kaydı incelediğinde bu kaydın kendisine ait olduğunu fakat doğum tarihinin ve baba adının sehven yanlış yazıldığını fark ettiği, ilgili belgelerden de anlaşılacağı üzere baba adı ... olarak ve 1947 doğumlu olarak yazılan ... şeklindeki bilgilerin davacıya ait olduğu, ayrıca Karaahmetli Köyünde ... adında başka bir kişinin de bulunmadığı iddiasıyla davacının 1995 yılında ürettiği tütün ürünlerinin davalı ... Tütünlerine tütüm sattığının tespiti ile Kurum kayıtlarında yer alan baba adı ... ve 1947 doğumlu Adile isminin davacı ... olarak tashihine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II.CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; açılan davaya ilişkin olarak husumet itirazlarının olduğu, iddia edildiği gibi Türkiye Tütünleri A.Ş. kayıtlarında bir yanlışlık var ise de davacı tarafın davasını bu Kuruma yöneltmesi gerektiği, Kurumun bu hususlarda bir müdahalesi ve dahli söz konusu olmadığı, bu nedenle Kurum açısından davanın husumet yönü ile reddinin gerektiği, ... ile ilgili olarak Türkiye Tütünleri A.Ş 1996 yılına ait kesintisi İzmir Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü Tevkifat Servisince kesinti makbuzlarındaki kimlik uyuşmazlığı gerekçesiyle yüklenmediği, davacı tarafın tütün teslimine ilişkin kayıtlarda yanlışlık yapıldığını ve kayıtlarda ... kızı 1947 doğumlu adile olarak geçen kişinin kendisi olduğunu iddia ettiği, bu kişinin ... adlı kişi olup olmadığının araştırılması, tarımsal faaliyette bulunup bulunmadığının ve hangi tarım ürünleri ürettiği, nereye ne zaman teslim ettiği hususlarının resen araştırılması gerektiği savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Tütün Anonim Şirketi davaya cevap vermemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesi tarafından; dinlenen tanıkların davacının tarımsal faaliyetinin varlığını yakından bilebilecek durumda bulunan tanıklar olduğu, sigortalılık olgusunun varlığı hiçbir duraksamaya yer vermeyecek şekilde açıklığa kavuşturdukları, davacının 1995 yılında tütün ürettiği, sattığı fakat tütün üretip sattığının SGK 'ya bildiriminin kimlik bilgilerinin uyuşmaması nedeni ile yapılmadığı, 1995 yılında tütün alınan ... kızı 1947 doğumlu ...'ün davacı olduğu, tanık anlatımları, yapılan kolluk araştırması ve Nüfus Müdürlüğü yazıları ile davacı ile 1995 yılı kayıtlarındaki kişinin aynı kişi olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne, 1995 yılında davacının davalı ...Ş.'ye tütün sattığının tespiti ile davalı ... Şirketinin ve SGK'nın 1996 yılı kayıtlarındaki 1947 doğumlu ... kızı Adile olarak tescil edilen kaydın 1968 doğumlu ... kızı ... TC numaralı ...'e aidiyetinin tespitine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf yoluna başvurmuştur.

B.İstinaf Sebepleri:
Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; eksik inceleme ve delillerin yanlış değerlendirilmesi sonucunda karar verildiği, öncelikle vekalet ücreti ve yargılama giderinden Kurumun müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulmasının usul ve yasaya aykırı olduğu, husumet itirazlarının bulunduğu, davacı tarafça Kuruma müracaat edilmeksizin açılan davanın dava ön şartı yokluğundan dolayı reddi gerektiği, hak düşürücü süre ve zamanaşımı itirazlarının bulunduğu, prim tevkifatına dayalı tespit davasında, salt ziraat odası ve kooperatif kaydı gibi belgelerin bulunmasının davanın kabulü için yeterli olmadığı, davacının, ... kızı 1947 doğumlu ... isimli kişi olup olmadığı hususları ve davacının tarımsal faaliyette bulunup bulunmadığı, hangi tarım ürünleri ürettiği, nereye ne zaman teslim ettiği hususları araştırılmaksızın karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu, Kurum dava açılmasına sebebiyet vermediğinden Kurum aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiği iddiasıyla İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının teslim ettiği tütün ürünü nedeniyle düzenlenen kayıtlarda yer alan 1947 doğumlu ... kızı ... adında bir kişinin bulunmadığı Nüfus Müdürlüğü kayıtları, dinlenen tanık anlatımları ve tüm araştırıma ve inceleme sonucunda anlaşılmakla, 1996/5 dönemine ait kayıtlarda geçen 1947 doğumlu ... kızı ...'ün davacı 1968 doğumlu ... kızı ... olduğunu tespit ederek davayı kabul eden mahkeme kararının yerinde olduğu, tespit hükmü nedeniyle oluşturulacak sigortalılık süresinin hükmün infazı sırasında Kurumca gözetileceği, bu nedenle mahkeme kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz isteminde bulunmuştur.

C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, 2926 sayılı Kanun kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalılığına esas tevkifatlar ile ilgili kayıtların aidiyetinin tespiti davasıdır.

2.İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 2926 sayılı Tarımda Kendi Adına ve Hesabına Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kanunu'nun 2, 7, 9, 10 ve 36 ncı maddeleri ilgili hükümlerdir.

3. Değerlendirme
1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davalı Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

22.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.