YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/3491 E.  ,  2024/4366 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/2845 E., 2023/3023 K.
KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Nazilli İş Mahkemesi
SAYISI : 2023/17 E., 2023/234 K.

Taraflar arasındak Tarım Bağ-Kur sigortalılık tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davalı ...Ş. yönünden pasif husumet yokluğundan reddine, davalı Kurum yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı dava dilekçesinde; müvekkilinin sigortalılığın tespiti ile tevkifat yapılan tarihi takip eden aybaşı tarihinden itibaren Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
1.Davalı ...Ş. vekili; hak düşürücü süre itirazında bulunduklarını, çalışma iddiasına konu olayda müvekkilin hukuki anlamda taraf veya işverenlik gibi bir durumu, konumu ve sıfatının bulunmadığını, 2926 sayılı Kanun uyarınca, davacı ve benzeri konumdaki sigortalıların sigortalılık kayıtlarının yapılmasında sorumluluğun, sigortalının kendisi, Sosyal Güvenlik kuruluşları ve muhtarlıkta olduğunun göründüğünü, müvekkilinin davacının sigortalılık kaydının yapılması hususunda herhangi bir sorumluluğunun da bulunmadığını, müvekkili açısından davanın husumet nedeni ile reddi gerektiğini, davacının müvekkili Kuruma ürün satışı olmadığı gibi Bağ-Kur prim kesintisi ve diğer hususlardan da müvekkilinin sorumluluğu bulunmadığından müvekkilinin işveren sıfatı yokluğu nedeniyle hakkındaki davanın husumet açısından reddi gerektiğini beyanla, davanın reddini talep etmiştir.

2.Davalı SGK Başkanlığı vekili; hak düşürücü süre ve zamanaşımı itirazında bulunduklarını, davacının 1998/04 dönem tevkifat listelerinde ismine rastlandığını, ancak bu listelere ait banka dekontu Kurum kayıtları olmadığından sigortalılık tescilinin yapılamadığını, Kurum kayıtları resmi ve yazılı belge niteliğinde olup, aksini kanıt aynı nitelikte yazılı delillerle olması gerektiğini beyanla, davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile adına kesinti yapılanların, prim tevkifatının yapıldığı tarihi izleyen aybaşından itibaren sigortalı olarak kabulü gerekeceğinden, ilk kesinti tarihi olan 03.04.1998 tarihini takip eden aybaşı olan 01.05.1998 tarihi itibari ile davacının zorunlu tarım sigortalısı sayılması gerektiği, dosya arasına aldırılan ve yukarıda ayrıntılı dökümü yazılan tevkifat listesinden, kolluk araştırmasından, kamu tanıklarının anlatımlarından ve tüm dosya içeriğinden davacının tarımsal faaliyetinin 01.05.1998-31.12.1998 tarihleri arasında kesintisiz sürdüğü anlaşılmış olup 01.05.1998-31.12.1998 tarihleri arası için kabul kararı verilmesi gerektiği kanaatine varılmış olup ... Holding A.Ş. yönünden; pasif husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine, ... Başkanlığı yönünden; davanın kabulü ile ... T.C. kimlik numaralı ...’un 01.05.1998-31.12.1998 tarihleri arasında 2926 sayılı Kanun kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı Kurum vekili, zamanaşımı ve hak düşürücü sürenin geçtiğini, Kurum kayıtları resmi ve yazılı belge niteliğinde olup aksini kanıt aynı nitelikte yazılı delillerle olması gerektiğini, gerek kolluk araştırması gerek çelişkili tanık beyanlarının hüküm kurmaya elverişli olmadığını, davacının kesintisiz tarım yaptığının somut olarak net bir şekilde aydınlatılmadığını beyanla, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının, 03.04.1998 tarihinde Tekel'e teslim ettiği tütün ürün bedelinden prim kesintisi bulunması nedeniyle 01.05.1998-31.12.1998 tarihleri arasında 2926 sayılı Kanun'a tabi sigortalı olduğunu tespit eden mahkeme kararının yerinde olduğu, tevkifat kamu kuruluşu niteliğinde bulunan Tekel tarafından gerçekleştirilmiş olmakla, prim tutarının Kuruma aktarılması koşulunun aranmayacağı anlaşılmaktadır gerekçesine dayalı olarak istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili, istinaf gerekçeleri ile birebir aynı gerekçeler ile kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, 2926 sayılı Kanun kapsamında sigortalılık tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun geçici 7 nci maddesi delaletiyle mülga 2926 sayılı Kanun'un 2, 3, 6, 9 ve 10 uncu maddeleri.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler ve tevkifat, tarımsal faaliyetin devam ettiğine dair yapılan tarımsal faaliyet araştırması ile dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

24.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.