YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/3485 E.  ,  2024/8029 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/1636 E., 2024/87 K.
HÜKÜM/KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : İzmir 1. İş Mahkemesi
SAYISI : 2020/194 E., 2022/42 K.

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; 1997 yılında ölen babası üzerinden, 2004 yılında boşanma nedeniyle aylığa hak kazanan davacının yurt dışında yaşaması ve hatalı bilgi verilmesi nedeniyle 2019 yılında yapabildiği ölüm aylığı başvurusuna dayalı olarak "maaşa hak kazandığı başvuru tarihinden itibaren Bağ-Kur maaşı bağlanmasına ve birikmiş aylıklarının faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; yurt dışından aylık almakta olan davacıya babası üzerinden ölüm aylığı bağlanması olanağı bulunmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının ilk yetim aylığı talebinde bulunduğu 06.11.2018 tarihinden önce yurt dışındaki çalışmalarına göre 01.10.2012 tarihi itibariyle Alman Sigorta Mercii tarafından bağlanan malullük aylığını alıyor olduğu, diğer bir ifade ile 06.11.2018 tahsis talep tarihinde aylık geliri olduğu anlaşıldığından davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesinde, hakkı doğuran olay tarihindeki yasal düzenleme esas alınarak karar verilmesi gerektiğini, 1479 sayılı Kanun'un 2004 yılındaki düzenlemesinin davacının aylık almasına engel olmadığını, yurt dışında olduğu için daha önce aylık başvurusu yapamamış olmasının, o tarihteki mevzuata tabi olması gereğini değiştirmeyeceğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile babası üzerinden ölüm aylığı bağlanmasına yönelik ilk başvurunun 06.11.2018 tarihinde gerçekleştirilmiş olmasına ve 01.10.2012 tarihi öncesine ilişkin talepler 506 sayılı Kanun'un 99/1 ve 5510 sayılı Kanun'un 97/1 maddeleri uyarınca zamanaşımına uğramış olduğundan ve 01.10.2012 tarihi sonrası dönem yönünden ise aylık koşullarına sahip bulunmayan davacının isteminin reddine yönelik kararda usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı değerlendirilerek İzmir 1. İş Mahkemesinin, 05.04.2022 tarihli, 2020/194 E, 2022/42 K. sayılı kararına yönelik davacı vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili, istinaf dilekçesi ile benzer nedenlerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemişlerdir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, 506 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalılığı üzerinden aylık almakta iken vefat eden babası üzerinden, 06.11.2018 tarihli başvurusuna dayalı olarak davacıya ölüm aylığı bağlanması gerektiğinin tespiti ile aksine Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanun'un ve 5510 sayılı Kanun'un ilgili maddeleri.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

11.07.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.