YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/3412 E.  ,  2024/7156 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2023/128 E., 2023/1009 K.
KARAR : Ret

Taraflar arasında Mahkemesinde görülen Kurum işleminin iptali davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı adına 24.12.2012-30.06.2013 tarihleri arasında 1055740.043 sicil numaralı inşaat iş yerinin sahibi ... ile 1056462.43 sicil numaralı inşaat iş yerinin sahibi ... tarafından yapılan bildirimlerin Kurumca geçersiz sayıldığını ve yaşlılık aylığının iptal edilerek ödenen aylıkların da geri istendiğini, davacının Kurum işlemine karşı yaptığı itirazının reddedildiğini, ancak davacının anılan tarihler arasında davalılar ... ile ...'a ait inşaat iş yerlerinde fiilen çalıştığını belirterek Kurum tarafından yapılan işlemlerin iptaline ve davacının 07.02.2013-30.06.2013 tarihleri arasında davalılar ... ile ...'a ait inşaat iş yerlerinde çalıştığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalılardan ... ile ... cevap dilekçelerinde özetle; davayı kabul ettiklerini beyan etmişlerdir.

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davalılar ... ile ...'a ait iş yerlerinden davacı adına yapılan bildirimlerin fiili çalışmaya dayanmadığının belirlenmesi üzerine davacı hakkında yapılan işlemlerin yerinde olduğunu belirtmek sureti ile davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 03.06.2021 tarihli, 2020/465 Esas, 2021/504 Karar sayılı kararıyla davanın reddine karar vermiştir.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde, kararın bozulmasını talep etmişlerdir.

Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi 16.06.2022 tarihli, 2021/1184 Esas, 2022/1063 Karar sayılı kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekilince temyiz isteminde bulunulmuştur.
2. Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 14.11.2022 tarihli ve 2022/10962 Esas, 2022/14099 Karar sayılı bozma kararında; eldeki davada davacının, davalı ...'a ait 1055740.043 sicil numaralı iş yerinden 24.12.2012-02.05.2013 tarihleri arasında, davalı ...'a ait 1056462.043 sicil numaralı iş yerinden ise 07.02.2013-30.06.2013 tarihleri arasında davacı adına hizmet bildirimleri yapıldığı, 10.09.2019 tarih ve 2019/SE/076 sayılı Sosyal Güvenlik Denetmen Raporunda özetle; "davalı ...'a ait 1055740.043 sicil numaralı bina inşaatı iş yerinden, inşaatın tamamlandığı 2009 yılı Ağustos ayından sonra yapılan bildirimlerin fiili çalışmaya dayanmadığının", 11.09.2019 tarih ve 2019/SE/078 sayılı Sosyal Güvenlik Denetmen Raporunda ise özetle; "...'a ait 1056462.043 sicil numaralı bina inşaatı iş yerinden inşaatın tamamlandığı 2010 yılı Temmuz ayından sonra yapılan bildirimlerin fiili çalışmaya dayanmadığının" belirtilmesi üzerine anılan iş yerlerinden davacı adına yapılan bildirimlerin geçersiz sayıldığı, buna bağlı olarak koşullarını sağlamadığı için bağlanan yaşlılık aylığının da iptal edildiği ve ödenmiş yaşlılık aylıklarının da geri istendiği; Mahkemece davanın reddine karar verilmiş ise de verilen karar eksik incelemeye dayalı olup sigortalılığın tespiti istemini içeren bu tür davalarda yukarıda belirtilen ilkelere göre araştırma yapılması gerektiği, bu bağlamda davalıların Belediye müracaatı ile ruhsat alıp işyeri kaydı açtırmaları gözetilerek tadilata ilişkin Belediye tarafından herhangi bir işlem yapılıp yapılmadığı, sorulmalı, iptale konu dönemde gerek binalarda ikamet eden kişiler gerekse çevrede bulunan komşuların beyanları alınmalı toplanan deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerektiğinden bahisle karar bozulmuştur.

B. Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraf iddia ve savunmaları, davalı Kurum cevabı, diğer davalıların cevapları, Yargıtay bozma ilamı öncesi ve sonrası yazılan müzekkere ve cevapları, Yargıtay bozma ilamı öncesi ve sonrası dinelenen tanıkların vermiş oldukları beyanlar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde davacının davalılar ... ve ...'a ait işyerlerindeki sigortalılık bildirimlerinin fiili çalışmaya dayanmadığı, bu sebeple Kurum tarafından yapılan iptal işleminin yerinde olduğu kanaati hasıl olduğundan davacının Kurum işleminin iptali ve bununla bağlantılı tüm taleplerine ilişkin davasının reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili, Kurum işleminin hukuka ve kanuna uygun olmadığını belirterek kararı temyiz etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 200 ve 202 nci maddeleri,

2- 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 86 ncı maddesi

3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; kararın bozulmasını gerektirecek bir husus görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı vekillinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

26.06.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.