YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/33 E.  ,  2024/1272 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/657 E., 2023/1737 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 13. İş Mahkemesi
SAYISI : 2014/3009 E., 2021/590 K.

Taraflar arasındaki hizmet tespiti istemli davadan dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 01.11.2009 tarihinden 04.11.2014 tarihine kadar Murat Apartmanı, Aşık Veysel Mah. 347, Sok.No:5 adresinde konut işçisi olarak çalışmalarının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP
1.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili apartman yönetiminin, davacının eşi ...'ın ailesiyle birlikte kapıcı konutunda oturmaları karşılığı, haftada bir kez apartmanın temizliği ve çöplerin toplanması hususunda anlaştığını, apartman yönetiminin karar defterine bu hususun işlendiğini, davacının kötü niyetli olarak çalışmadığı halde sosyal güvenlik hakkına sahip olmak amacıyla dava açtığını, davalı apartmanın 29 daireden oluşan 10 katlı bir bina olduğunu, dairelerin kombi ile ısındığını, apartmanın özel bir bakım gerektiren bir bahçesi ya da eklentisi bulunmadığını, davacının eşiyle apartman arasında yapılan anlaşma gereği, davacının eşinin haftanın 6 günü akşamları 15 dakikalık çöp toplama işlerini ve haftada bir gün de toplam 1 saatlik apartman temizliği yaptığını, yapılan işin davacının eşinin kendi işini bitirdikten sonra kolaylıkla yapacağı, devamlı surette apartmanda bulunmasını gerektirecek bir iş olmadığını, davacının sadece arızi olarak ve nadiren eşine yardımcı olduğunu, davacı ile müvekkili apartman arasında hiç bir sözleşme bulunmadığını beyanla, davanın reddini istemiştir.

2.Fer'i müdahil SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın esasına ilişkin cevap verme hakkını saklı tuttuklarını beyanla, görev, yetki derdestlik, husumet ve hak düşürücü süre gibi ilk itirazları ile zamanaşımı defi yapılmış sayılmalarını, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının davasının kısmen kabulü ile davacının davalı nezdinde 01.11.2009 ile 20.03.2014 tarihleri arasında kısmı zamanlı olarak her ay 8 gün üzerinden olmak üzere toplam 422 gün çalıştığının tespitine, davacının 21.03.2014 ile 04.11.2014 tarihleri arasındaki talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Mahkemece verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, Mahkemece tam süreli çalışma yerine kısmi süreli çalışma yönündeki tespitinin bozulmasının gerektiği, davacının apartman kapıcı dairesinde oturduğunun tanık ifadeleri ile ortada olduğunu, kısmi süreli çalışma yaptırılan bir görevlinin kapıcı dairesinde oturmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu ileri sürerek davanın tam kabulüne karar verilmesini istemiştir.

2.Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davanın tümden reddine karar verilmesi gerektiğini, tanıkların görgüye dayalı olmayan beyanlarına göre davacının çalışmasının tespit edilmesinin hukuka aykırı olduğunu, davacının iddialarını destekleyecek delil bulunmadığını, Mahkemece resen tanık araştırması yapılmadığını, yeterli ve tarafsız tanıkların dinlenmediğini belirterek davanın tümden reddine karar verilmesini istemiştir.

3.Fer'i müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; Mahkemece verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, davanın açılmasına kurumun sebebiyet vermediğini, Kurum aleyhine vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmemesi gerektiğini, Yerel Mahkeme kararının hatalı ve hukuka aykırı olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1.Davacı vekili; istinaf dilekçesindeki beyanlarını tekrarla kararın bozulmasını istemiştir.

2. Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; eksik inceleme sonucu karar verildiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

3.Fer'i müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesindeki beyanlarını tekrarla kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Kanun'un 79/10 uncu ve 5510 sayılı Kanun'un 86 ıncı madde hükümleridir.

3. Değerlendirme
Dosyanın incelenmesinde davacının talebine konu dönem içerisinde, 22.09.2013-15.01.2014 tarihleri arasında dava dışı 1160303 sicil sayılı dosyada işlem gören dava dışı Leta Grup Elektrik Ltd. Şti.'den sigortalı çalışmalarının bildirildiği, yine davacının davalıya ait iş yerinden 21.03.2014-10.11.2014 tarihleri arasında sigortalı bildirimlerinin yapıldığı, davalıya ait iş yerinin kapıcılık faaliyetinden dolayı 21.03.2014 tarihinden itibaren Murat Apartman Yöneticiliği adına kanun kapsamına alındığı, davacının 06.12.2010 tarihinden itibaren, davalı apartman yönetime ait binanın 30 numaralı dairesinde ikamet kaydının mevcut olduğu, MERNİS kayıtlarında anılan dairenin yapı kullanım amacının kapıcı dairesi olduğunun belirtildiği, davalı apartman yönetimi tarafından, davacının eşi ... ile kapıcılık hizmetlerinin yapılması karşılığında kapıcı dairesinde ailesi ile birlikte oturulması hususunda anlaşma yapıldığının ifade edildiği, bu kapsamda 29 daireden ibaret olan apartmanın çöp toplama, apartman temizliği işlerinin yapıldığı, yine dosya kapsamında dinlenen bir kısım tanık beyanlarında da davacının kocasına kapıcılık hizmetlerinde yardım ettiğinin belirtilmesine rağmen, Mahkemece bu konu üzerinde durulmaksızın, eksik inceleme sonucu karar verildiği anlaşılmaktadır. Bu kapsamda davacının çalışmasının eşe yardım niteliğinde olup olmadığının belirlenmesi ile işyerinde çalışanın kim olduğu hususunda tanık beyanları arasındaki çelişkinin giderilmesi amacıyla komşu işyeri ve kat maliki olmayan apartman sakinleri yöntemince saptanarak tanık sıfatıyla dinlenmelidir.

Diğer yandan davacının dava dilekçesinde, uyuşmazlık konusu dönemde davacı adına dava dışı iş yerinden yapılan sigortalı bildirimleri ile ilgili olarak primleri kendisinin yatırdığını ifade etmesi karşısında, Mahkemece bu dönem yönünden araştırma ve irdeleme yapılmaksızın sonuca gidilmesi isabetsiz bulunmuştur. Mahkemece davacının beyanı alınmak suretiyle, talebine konu dönemde dava dışı işverenlikten bildirilen sürelerin iptalini isteyip istemediği sorulmalı, iptalinin talep edilmesi halinde, dava dışı işverenliğin davaya katılımı sağlanarak, deliller toplanmalı, fiili çalışma olgusu hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip; varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmelidir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

3. Peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz eden ilgililere iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

14.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.