YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/3178 E.  ,  2024/4242 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/1409 E., 2023/2449 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Karabük İş Mahkemesi
SAYISI : 2017/362 E., 2021/272 K.

Taraflar arasındaki iş kazası tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince hükümde belirtilen gerekçelerle; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; miras bırakan ...'ın, merdivenleri yıkarken çalıştığı davalı apartman içerisinde 22.11.2016 tarihinde geçirdiği kazanın iş kazası olduğunun tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacıların iddia, beyan ve taleplerinin haksız, usul ve yasalara aykırı olup reddi gerektiğini, davacıların murisi ...’ın merdiven yıkarken ayağının kayıp düşmesi ve kafasını çarparak beyin kanaması geçirmesi gibi bir durumun söz konusu olmadığını, apartman merdivenlerinin yıkanmasının söz konusu olmadığını, sadece paspas yapılarak temizlik yapıldığını, müteveffanın kalıtsal bir hastalık olan hipertansiyon (yüksek tansiyon) sebebi ile beyin kanaması geçirdiğini, hastaneye kaldırılarak hastanede vefat ettiğini (mütevvafının babasının da genç yaşta bu hastalık sebebi ile vefat ettiğini), müteveffanın baygın vaziyette bulunmadan önce apartman temizliğini bitirdiğini, evde ailesi ile kahvaltısını yaptığını, sonrasında beyin kanaması geçirdiğini, bu apartmanın normal giriş kapısından değil depo tabir edilen yerin kapısından girdiğini ve apartman deposunun kapısının olduğu yerdeki merdiven boşluğunda oturur halde bulunduğunu, mütevvaffayı bulan apartman sakini onu oturur şekilde görünce seslendiğini, ses vermeyince yanına giderek müdahale ettiğini, müteveffanın beyin kanaması geçirdiği sırada merdiven temizliği yapmadığını, dolayısıyla ayağının kayıp düşmesi ve başını çarpmasının asla söz konusu olmadığını beyanla davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulü ile sigortalı ...'ın 22.12.2016 tarihinde geçirmiş olduğu kazanın iş kazası olduğunun tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B.İstinaf Sebepleri
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacıların murisi ...’ın merdiven yıkarken ayağının kayıp düşmesi ve kafasını çarparak beyin kanaması geçirmesi gibi bir durumun söz konusu olmadığını, sitede apartman merdivenlerinin yıkanması söz konusu olmayıp sadece paspas yapılarak temizlik yapıldığını, müteveffanın apartman temizliği sırasında düşüp kafasını çarpıp vefat etmediğini, kalıtsal bir hastalık olan hipertansiyon (yüksek tansiyon) sebebi ile beyin kanaması geçirdiğini, hastaneye kaldırılarak hastanede vefat ettiğini, müteveffanın beyin kanaması geçirdiğinde herhangi bir iş yapmadığını, müteveffanın baygın vaziyette bulunmadan önce apartman temizliğini bitirdiğini, evine giderek ailesiyle kahvaltı yaptığını, sonrasında beyin kanaması geçirdiği apartmana gittiğini, ancak bu apartmanın normal giriş kapısından değil depo tabir edilen yerin kapısından girdiğini ve apartman deposunun kapısının olduğu yerdeki merdiven boşluğunda oturur halde bulunduğunu, ... beyin kanaması geçirdiği sırada merdiven temizliği yapmadığını, dolayısı ile ayağının kayıp düşmesi ve başını çarpmasının söz konusu olmadığını, mütevveffanın son altı aydır sürekli başının ağrıdığı ve sürekli olarak ağrı kesici kullandığını, söz konusu olayın iş kazası olmadığını beyanla kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile iş kazasının tespiti istemine ilişkin bu tür davalar 5510 sayılı Kanun'un 13 üncü maddesinden kaynaklanmak olduğu, zararlandırıcı sigorta olayının iş kazası sayılması için, sigorta olayına maruz kalan kişinin sigortalı olması, sigorta olayının maddede sayılı sınırlı olarak belirtilen hal ve durumlardan birinde meydana gelmesi koşul olduğu, davacının dava açmadan önce kuruma başvurarak iş kazası geçirdiğini belirttiği, dava devam ederken kurumuca 04.09.2020 tarihli denetmen raporu ile olayın iş kazası olduğuna karar verildiği, apartman görevlisi olarak çalışan müteveffanın 22.12.2016 tarihinde davalı işyerinde sigortalı olarak çalıştığı esnada apartman içerisindeki depo olarak kullanılan sığınak kapısı önünde bayıldığı ve akabinde vefat ettiğinin sabit olduğu, davacılar murisinin ölüm olayının mesai saatleri içinde ve işveren tarafından verilen bir işin yapılması sırasında meydana geldiğinden iş kazası sayılayacağı anlaşılmakla istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf sebeplerini tekrarla temyiz talebinde bulunmuştur.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacılar miras bırakanı ...'ın geçirmiş olduğu 22.12.2016 tarihli kazanın iş kazası olduğu tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
31.05.2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 13 üncü maddesinin ilgili 1 inci fıkrası şöyledir:
"İş kazası;
a) Sigortalının işyerinde bulunduğu sırada,
b) (Değişik: 17.04.2008-5754/8 md.) İşveren tarafından yürütülmekte olan iş nedeniyle sigortalı kendi adına ve hesabına bağımsız çalışıyorsa yürütmekte olduğu iş nedeniyle,
c) Bir işverene bağlı olarak çalışan sigortalının, görevli olarak işyeri dışında başka bir yere gönderilmesi nedeniyle asıl işini yapmaksızın geçen zamanlarda,
d) (Değişik: 17.04.2008-5754/8 md.) Bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındaki emziren kadın sigortalının, iş mevzuatı gereğince çocuğuna süt vermek için ayrılan zamanlarda,
e) Sigortalıların, işverence sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere gidiş gelişi sırasında, meydana gelen ve sigortalıyı hemen veya sonradan bedenen ya da ruhen engelli hâle getiren olaydır."

3. Değerlendirme
Dava iş kazası tespiti davasıdır. İş kazası tespit davası 5510 sayılı Kanun'un 13 üncü maddesine dayanmaktadır. Bu davada, Sosyal Güvenlik Kurumu yasal hasım olup, elde edilecek hükmün sigortalılık hakları yönünden uygulayıcısı konumundadır. Zira, davanın niteliği itibariyle alınacak ilam, sonuçta SGK tarafından infaza ve böylece sigortalının bu hakkının tescili gerçekleştirileceğinden husumetin Kuruma da yöneltilmesi gerekmektedir. Bu haliyle Sosyal Güvenlik Kurumunun davalı işveren yanında davalı konumunda bulunmasının gözetilmemesi hatalı olmuş ve bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

3. Peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz eden ilgiliye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

22.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.