YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/3105 E.  ,  2024/4618 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/1215 E., 2023/2203 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 27. İş Mahkemesi
SAYISI : 2020/275 E., 2022/78 K.

Taraflar arasındaki hizmet tespiti ve prime esas kazanç davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf taleplerinin esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davacının davalı iş yerinde 02.01.2007 - 31.01.2016 tarihleri arasındaki hizmetlerinin tespiti ile prime esas kazançlarının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II.CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının başkanlıkları Atina Basın Müşavirliğinde hizmet akdi ile çalıştırılmasının söz konusu olmadığını, yalnızca davacıdan tercüme işi satın alındığını ve tercüme işi kapsamında çeviri ücretinin davacıya ödendiğini, davacıyla yapılmış bir hizmet akdi olmamasının yanı sıra davacının Başkanlık Basın Müşavirliğinde bağımlılık ilişkisi içinde çalışmadığının da sabit olduğunu, dava dilekçesindeki SGK'ya işe giriş bildirgelerinin verilmediği, sigorta primlerinin ödenmediği iddialarının da geçerliliği bulunmadığını, dava dilekçesindeki, davacının SGK'ya işe giriş bildirgesinin verilmemesi ve primlerinin ödenmemesi nedeniyle Dışişleri Bakanlığınca yapılan sözleşmeli personel sınavına katılarak başarılı olduğu ve basın müşavirliği görevinden ayrıldığı iddiası gerçek olmadığı gibi bu iddia hayatın olağan akışına da aykırı olduğunu beyanla davanın reddini istemiştir.

Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurum işleminin usul ve yasaya uygun olduğunu beyanla davanın reddini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen karar ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

B.İstinaf Sebepleri:
1.Davalı vekilinin İstinaf Sebepleri
Kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, kararda bahsedilenin aksine davaya konu olayda, hizmet akdi söz konusu olmayıp eser sözleşmesi ile iş ve işlemler yürütüldüğünü beyanla kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Fer'i Müdahil Kurum vekilinin İstinaf Sebepleri
Kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, davanın hak düşürücü süre yönünden reddi gerektiğini, davaya konu işlemde Kurumun hukuka aykırı bir işlemi ve Kuruma yüklenecek bir kusur bulunmadığını beyanla kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya içindeki kayıt ve belgelerden, 1968 doğumlu davacının davalıya ait işyerinde 09.01.2018 tarihinden itibaren çalışmalarının Kurum kayıtlarında gözüktüğü, Kurum denetmenleri tarafından davalı işyerinde yapılan inceleme sonucu düzenlenen 28.12.2021 tarihli raporda; davacının 04.02.2010 tarihinden itibaren çalışmalarının tespit edildiği ve işveren tarafından bildirim yapıldığı, bu dönem yönünden talebinin konusuz kaldığı, 04.02.2010 tarihinden önceki döneme ilişkin olarak da istinaf edenin sıfatına göre Mahkemece verilen kararın yerinde olduğu anlaşılmakla istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili; istinaf talepleri doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuştur.

Fer'i müdahil Kurum vekili; istinaf talepleri doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuştur.

C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava; davacının davalı iş yerinde 02.01.2007 - 31.01.2016 tarihleri arasındaki hizmetlerinin tespiti ile prime esas kazançlarının tespiti istemine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk
506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesi ile 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı maddesi,

506 sayılı Kanun'un 77 nci maddesi ile 5510 sayılı Kanun'un 80 inci maddesinin 1 inci fıkrası,

5510 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin l inci bendi,

3.Değerlendirme
Dava hizmet tespiti ve prime esas kazanç tespiti davasıdır. Davacı 02.01.2007 tarihinde Atina'da Başbakanlık Basın Yayın Enformasyon Genel Müdürlüğü nezdinde Atina Basın Müşavirliği'nde çalışmaya başladığını, daha sonra kurumunun ... olduğunu beyanla, 02.01.2007 - 31.01.2016 tarihleri arasında hizmet akdiyle çalıştığının tespiti ile prime esas kazançlarının tespitini talep etmiştir. Davacının hizmetleri 01.02.2016 - 24.04.2020 tarihleri arasında Dışişleri Bakanlığı Yurtdışı Temsilciliği iş yerinden bildirilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dışişleri Bakanlığı Konsolosluk İşleri Genel Müdür Yardımcılığının 21.06.2021 tarihli yazısında davacının Türk vatandaşlığına haiz olmadığı ve Yunanistan vatandaşı olduğu belirtilmektedir.

5510 sayılı Kanun'un "Sigortalı Sayılmayanlar" başlıklı 6 ncı maddesinin l inci bendi; dış temsilciliklerde istihdam edilen, temsilciliğin bulunduğu ülkede ikamet eden, bu devletin vatandaşlığına da haiz Türk uyruklu sözleşmeli personelin; bu ülkenin Sosyal Güvenlik Kurumuna kayıtlı olması halinde sigortalı sayılmayacaklarını düzenlemektedir. Mahkemece bu husus araştırılıp değerlendirilmeden verilen karar hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

VI.KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı davalı vekili ile feri müdahil Kurum vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

29.04.2024 gününde oybirliğiyle karar verildi.