YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/3103 E.  ,  2024/4093 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/1236 E., 2023/2188 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 8. İş Mahkemesi
SAYISI : 2019/297 E., 2022/140 K.

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili ve feri müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 03.10.2003 tarihinde M.E.B. Ahi Evran Mesleki Eğitim Merkezine kaydını yaptırarak aşçılık mesleği için çıraklık eğitimine başladığını, “Usta Eğitici” nin yanında çalışmak zorunlu olduğundan 10.07.2003 tarihinde davalıya ait işyerinde ...'ın denetim ve gözetiminde çırak olarak çalışmaya başladığını, müvekkilinin üç yıllık çıraklık eğitim süresinin sonunda 27.02.2007 tarihinde sınava girerek kalfalık belgesini almaya hak kazandığını, Şubat 2007 ayında askere gidene kadar davalıya ait iş yerinde çalıştığını, eğitimine devam ettiği Bakanlık tarafından bu süre içerisinde iş kazaları ve meslek hastalıkları ile hastalık sigortasının karşılandığını, malullük yaşlılık ve ölüm sigortasının davalı işveren tarafından ödenmesi gerekirken Kuruma ödenmediğini, askerden döndükten sonra 01.06.2008 tarihinde tekrar davalıya ait işyerinde çalışmaya devam ettiğini, 01.05.2009 tarihine kadar sigortasız çalıştırıldığını belirterek, müvekkilinin 10.07.2003- 24.02.2007 tarihleri arasında davalıya ait işyerinde çırak olarak çalıştığı dönem için malullük yaşlılık ve ölüm sigortası priminin davalı işverence ödenmesinin gerektiğinin tespitine, 01.06.2008- 30.04.2009 tarihleri arası dönem için ise tüm sigorta primlerinin davalı işverence ödenmesi gerektiğinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı şirket yetkilisi cevap dilekçesinde; davacının 10.07.2003-24.02.2007 tarihlerindeki çalışmasının çıraklık kapsamında olduğunu, 5510 ile 3308 sayılı Kanunlar çerçevesinde işverence malullük yaşlılık ve ölüm sigortası primlerinin ödenmesinin hukuki dayanağının bulunmadığını, davacının çıraklık dönemi sonrasında firmalarında ilk olarak 01.05.2009 tarihinde işe başladığını, bu tarihten itibaren tüm sigorta primlerinin ödendiğini beyan ederek davanın reddini istemiştir.

Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde; Kurum kayıtlarında davacının 0174586.006.01 sicil sayılı Ahi Evran Mesleki Eğitim Merkezi işyerinde 01.05.2004-30.02.2007 tarihleri arasında çıraklık eğitimi kapsamında bildirimlerinin bulunduğunu, bu dönem için çırağı olarak çalıştığı davalı işverence malullük yaşlılık ve ölüm sigortası primlerinin ödenmesinin 506 sayılı Kanun'un 3 üncü maddesi gereği mevzuata uygun olmadığını, davacının davalı işverene ait işyerinden 01.05.2009 tarihinden itibaren sigortalı çalışmalarının Kuruma bildirildiğini, 01.06.2008-30.04.2009 tarihleri arasında bildirimin bulunmadığı gibi bu süreler ile ilgili ihbar, şikâyet, tahkikat raporu ve benzeri kaydın da olmadığını bildirerek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne, davacının, davalıya ait iş yerinde 25.04.2005 - 24.02.2007 ve 01.06.2008 - 30.04.2009 tarihleri arasında hizmet akdi ile çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesinde; davanın tüm talepler yönünden kabulünün gerektiğini ileri sürmüştür.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde; kararda davacının 25.04.2005 - 24.02.2007 ve 01.06.2008-30.04.2009 tarihleri arasında hizmet akdi çalıştığı kanaatine nasıl ulaşıldığının açıklanmadığını, gerekçesi belirtilmeden davacının kararda belirtilen tarihler arasında davalı müvekkile ait işyerinde çalıştığına dair hüküm kurmasının hatalı olduğunu, hem davacının çalışmasının üretime yönelik olduğunu, hem de meslek ve sanat eğitiminin arka planda tutulmadığının anlaşıldığı belirtilerek kendi içinde çelişkiye düşüldüğünü ileri sürmüştür.

Fer'i müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesinde; davanın 5 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılmadığını, Mahkemenin eksik inceleme ve araştırma ile karar verdiğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraf vekillerinin istinaf başvurularının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ve feri müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili; istinaf dilekçesi ile benzer nedenlerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemiştir.

Fer'i müdahil Kurum vekili; istinaf dilekçesi ile benzer nedenlerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının 10.07.2003-24.02.2007 tarihleri arasında davalıya ait işyerinde uzun vadeli sigorta kollarına tabi olarak çalıştığının ve 01.06.2008-30.04.2009 tarihleri arası dönemde yine davalı işyerinde geçen çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 69 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 344 üncü maddesi, 370 ve 371 inci maddeleri, mülga 506 sayılı Kanunun 79/10 ve 5510 sayılı Kanun’un 86/9 uncu maddeleri.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dinlenilen taraf ve kamu tanıklarının beyanları ile dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde davalı vekili ve feri müdahil Kurum vekilinin temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden ilgiliye yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

18.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.