YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/3067 E.  ,  2024/4087 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/2083 E., 2023/2080 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Samsun 3. İş Mahkemesi
SAYISI : 2021/263 E., 2022/355 K.

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 28.10.2015-30.10.2015 tarihlerinde ... Eğitim ve Danışmanlık Ltd. Şti isimli faaliyet alanı eğitim, danışmanlık ve tercümanlık olan işyerinde 3 günlük fiili çalışması olduğunu, davacının 3 günlük çalışmasındaki amacının yurt dışında yaşamasından dolayı kendi ülkesinde emekli olmak olduğunu, ... Eğitim Kurumlarında 3 günlük fiili tercümanlık yaptığını, davacıya davalı Kurum tarafından 01.01.2016 tarihinde yaşlılık aylığı bağlandığını, ancak hiçbir bildirimde bulunmadan 16.08.2019 yılında yaşlılık aylığının kesildiğini, davacının Samsun SGK İl Müdürlüğü'ne 31.03.2021 tarihli dilekçesi ile müracaat ederek Kurum işleminin iptali ile yaşlılık aylığının tekrar bağlanmasını talep ettiğini, 05.04.2021 tarihinde davalı Kurum tarafından olumlu cevap alınamadığını belirterek davalı Kurumca 16.08.2019 tarihinde kesilen yaşlılık aylığının tekrar bağlanmasını, kesinti süresince ödenmeyen yaşlılık aylıklarının davacıya iadesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; davanın hukuka aykırı ve mesnetsiz olduğunu, bu yönüyle davanın reddi gerektiğini, dava konusu ile ilgili olarak gerekli araştırma ve incelemeyi yapmak üzere Sosyal Güvenlik denetmeni görevlendirildiğini, yapılan inceleme neticesinde 30.12.2016 tarih 40524/189 sayılı rapor düzenlenerek davacının ... Eğitim ve Danışmanlık Ltd. Şti. unvanlı işyerinden bildirilen tüm hizmetlerinin iptal edilmesi gerektiğinin tespit edildiğini, ... Eğitim ve Danışmanlık Ltd. Şti. unvanlı işyeri ile ilgili çalışmış gibi gösterilen kişilerin ifadelerine başvurulduğunu, yapılan denetim, inceleme doğrultusunda 2 8560 09 09 1414764 034 36-81 sicil numaralı "... Eğitim ve Danışmanlık Ltd. Şti." unvanlı işyerinden bildirilen hizmetlerin fili çalışma olgusuna dayanmadığı sonucuna varıldığını belirterek davanın reddini istemiştir.

Davalı şirket tarafından davaya cevap verilmemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile uzun yıllar yurt dışında ikamet eden bir kişinin asgari ücretle ülkemizde çalıştığını kabul etmenin hayatın olağan akışına da uymadığı, müfettiş raporunda alınan ifedeler incelendiğinde diğer çalışanların da çalışmaların Kurum tarafından iptal edildiği, dava dışı diğer çalışanların da aynı şekilde emekli olabilmek için aynı yolu yaptıkları hususları değerlendirilerek davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesinde, işyerinde danışmanlık hizmeti verildiğini, fiilen çalıştığını, tanıkların tekrar dinlenilmesi talebinin reddedilip eksik inceleme ile karar verildiğini, bağlanan ayılığın kesilmesi ve ödenen aylıkların iadesi isteminin Anayasa'daki ... haklara aykırı olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı vekilinin davacının istinaf başvurusunun, HMK.'nın 353/b-1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili, istinaf dilekçesi ile benzer nedenlerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemişlerdir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının davalı ... unvanlı işyerinde 28.10.2015-30.10.2015 tarihleri arasındaki çalışmalarının gerçek olup olmadığı, Kurumun yaşlılık aylığının iptaline ilişkin işleminin yerinde olup olmadığı hususlarına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanun'un 79/10 ve 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı maddeleri.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

18.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.