YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/3003 E.  ,  2024/5707 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 58. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/3633 E., 2024/79 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Bakırköy 17. İş Mahkemesi
SAYISI : 2021/116 E., 2023/235 K.

Taraflar arasındaki sigorta primine esas kazancın tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Kararın davalı işveren vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı işveren vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili; davacının 15.08.1997-08.06.2615 tarihleri arasında davalı şirket Armasan Ambalaj A.Ş. nezdinde çalıştığını, davalıdan olan işçilik alacaklarının tespiti ile hüküm altına alınması için Bakirköy 27. İş Mahkemesi'nin 2016/530 E. sayılı dosyası ile alacak davası açıldığını, yargılama sonunda davanın kabulüne karar verilerek bir kısım işçilik alacaklarının tahsiline karar verildiğini, kararın kesinleştiğini, kararın icrası için Bakırköy 3.İcra Müdürlüğünün 2018/5094 Esas sayılı dosyası ile davalı şirket aleyhinde ilamlı icra takibinin başlatıldığı ve davalı yanca kesinleşen ilamdan kaynaklı ücret alacaklarının icra dosyasına ödendiğini belirterek; kesinleşen ilam ve icra dosyası ile ödenen ücret niteliğindeki alacakları dikkate alınarak prime esas fark kazancının oluğunun ve miktarının tespitine karar verilmesini dava etmiştir.

II. CEVAP
1.Davalı ... vekili; 5 yıllık hak düşürücü sürenin geçtiğini, esasa ilişkin itirazlarının olduğunu, davalı iş yerinde yasalara uygun bir şekilde ücretlerin sigortaya yansıtılmadığı iddiasının gerçek dışı olduğunu, davacının aldığı ücretlerin dosya kapsamındaki bordrolardan belli olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalı Kurum vekili; davanın hak düşürücü süreye uğradığını, salt prime esas kazanç tespitlerine ilişkin davalarda Kurumun feri müdahil değil davalı olarak gösterilmesi gerektiğini, resen araştırma ilkesinin uygulanması gerektiğini belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesince; "...Somut uyuşmazlıkta davacının kesinleşen işçilik alacakları davası gereğince ödenen ücretlerin çalışmasının geçtiği son ayda prime esas kazanca dahil edilmesini talep ettiği, davalı Kurumca davacının çalışmasının geçtiği son ayda prime esas kazancı, kesinleşen mahkeme hükmü gereğince ödenen ücretlere göre düzeltilmiş olup, kesinleşen ve prime esas kazanca dahil edilen işçilik alacaklarının davalı işveren tarafından davacıya ödenmiş olduğu, sigortalı işçinin primlerini davalı Kuruma bildirmekle yükümlü olan ve dava tarihi 22.04.2021 tarihine kadar bu yükümlüğünü yerine getirmemesi sebebiyle dava açılması sırasında davalı işverenin haksız olduğu ve yargılama giderlerinden davalı işverenin tek başına sorumlu olması gerektiği anlaşılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur..." gerekçesi ile "...Konusuz kalan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına..." karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı işveren vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı işveren vekili istinaf dilekçesinde özetle; hak düşürücü süre geçmiş olması sebebiyle davanın reddine karar verilmesi gerekirken karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesinin hatalı olduğunu, davacı tarafından Kuruma başvurunun dava tarihinden sonra yapılmış olmasına rağmen mahkeme tarafından davalı aleyhine vekalet ücreti ve masraf hükmetmesinin hatalı olduğunu, başvurunun dava şartı olduğunu ve daha sonra tamamladığını, davalının dava açılmasına sebebiyet vermediğini belirterek istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Prime esas fark kazancın tespiti talebine yönelik eldeki davada, her ne kadar konusuz kalma nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi yerinde ise de somut uyuşmazlıkta davacının kesinleşen işçilik alacakları davası gereğince ödenen ücretlerin çalışmasının geçtiği son ayda prime esas kazanca dahil edilmesini talep ettiği, davalı Kurumun 09.05.2023 tarihli cevabına göre, Bakırköy 27. İş Mahkemesi'nin 2016/530 Esas ve 2018/63 Karar sayılı kesinleşmiş dosyasına istinaden davacının 02.06.2015-08.06.2015 dönem aralığına 352,49 TL tutarında kazancın işlendiğinin bildirildiği,

Kesinleşen ve prime esas kazanca dahil edilen işçilik alacaklarının davalı işveren tarafından davacıya Bakırköy 3.İcra Müdürlüğü'nün 2018/5094 Esas sayılı dosyasından ödenmiş olduğu, sigortalı işçinin primlerini davalı Kuruma bildirmekle yükümlü olan ve dava tarihi 22.04.2021 tarihine kadar bu yükümlüğünü yerine getirmeyen işverenin davanın açılmasına neden olduğu, işverenin yargılama giderlerinden tek başına sorumlu olması gerektiği yönündeki tespit ve mahkeme kararının yerinde olduğu (benzer şekilde Yargıtay 10.HD'nin 2023/4372 - 6054 E-K) anlaşılmakla;" gerekçesiyle istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı işveren vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı işveren vekili özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, prime esas kazancın tespitine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun)331 nci maddesi, 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, AAÜT nin 6 ncı maddesi.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı işveren vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

22.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.