YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/2943 E.  ,  2024/3714 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/842 E., 2023/2154 K.
KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 27. İş Mahkemesi
SAYISI : 2016/1155 E., 2021/392 K.

Taraflar arasındaki (1) gün süre ile sigortalı çalıştığının tespiti istemli davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, davanın davalı Kurum yönünden kabulüne, diğer davalılar yönünden davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
1.Davacı vekili dava dilekçesinde, davacı müvekkilinin davalı ...'ın yanında 02.01.1990 yılında Ankara Tandoğan Oyak Ordu pazarının içerisinde bulunan ayakkabı tamircisinde asgari ücretle çalışmaya başladığını, 1 yıl kadar çalıştıktan sonra iş akdinin feshedildiğini, Oyak Ordu pazarı çalışma sistemine göre tüm yapılan tamiratların müşteriler tarafından Oyak Ordu pazarına ödeme yapıldıktan sonra işverenlere her ay sonu yapılan ödeme akabinde maaş ödemelerinin yapıldığını, davacının da her ay işverenden zarf içinde maaşını aldığını, davacının 11.04.2016 tarihinde askerlik borçlanması yapmak ve emeklilik işlemlerini başlatmak için SGK’ya başvurduğunda 1990 yılına ait çalışması ile ilgili işe giriş bildirgesinin verildiğini, ancak devam eden dönemlere ilişkin herhangi bir kaydın olmadığını öğrendiğini, emeklilik işlemlerinin yapılamadığını beyanla, davacının davalının yanında 1990-1991 yılları arasında çalıştığının tesbitine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davacı vekili 02.07.2019 tarihli celsede, ...'a yönelik davayı takip etmeyip atiye bıraktığını ve davacının 02.01.1990 tarihinde bir gün süreyle sigortalılığın tespiti talebinde bulunduklarını beyan etmiştir.

II. CEVAP
1.Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde hak düşürücü süre itirazında bulunduklarını, müvekkili Kurumun davada feri müdahil olmasını talep ettiklerini, çalışma olgusunun yazılı kayıt ve belgelerle ispatı gerektiğini, Kurum tarafından yapılan işlemlerde hata ve noksanlık bulunmadığını beyanla, davanın reddini istemiştir.

2.... mirasçıları dahili davalılar vekili cevap dilekçesinde; murisleri ... ile davacı arasında işçi işveren ilişkisi bulunmadığını, murisin Torbalı Belediyesinde 1985 yılında harita mühendisi olarak işe başladığını ve 2010 yılında vefat edinceye kadar aynı görevde kadrolu devlet memuru olarak çalıştığını, murisin TC numarasının ..., ana adının ... baba adının ... olduğunu, bu nedenle başka ... ile isim benzerliği olduğunu, murisin anılan işyeri ile hiçbir ilgisinin olmadığını, işyerinin bulunmadığını, Ankara ile hiçbir bağlantısının da olmadığını beyanla, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece,
1.İşveren ... ve mirasçıları olan dahili davalılara yönelik dava takip edilmediğinden açılmamış sayılmasına,

2. SGK.'ya yönelik davanın kabulü ile davacının 02.01.1990 tarihinde 195461.06 sicil nolu işyerinde (1) gün süreyle sigortalı olarak çalıştığının ve sigorta başlangıç tarihinin 506 sayılı Kanun'un 108 inci maddesi gereğince 02.01.1990 olarak tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde, Mahkemece yeterli araştırma yapılmaksızın, eksik inceleme ve değerlendirme ile karar verildiğini, Kurumca dava açılmasına sebebiyet verilmediğinden yargılama giderlerine de hükmedilmemesi belirterek istinaf talebinde bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "...Dosyadaki bilgi ve belgelerden, davacı adına 02.01.1990 tarihli işe giriş bildirgesinin Kuruma verildiği, işyerinin 1990-1994 tarihleri arası Kanun kapsamında bulunduğu, dönem bordrolarının getirtildiği, dinlenen bordro tanıklarının fiili çalışmayı doğruladıkları anlaşılmaktadır. Somut olayda, fiili çalışmayı doğrulayan bordro tanıklarının beyanları dikkate alınarak, Mahkemece verilen karar yerinde olmuştur..." gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı SGK Başkanlığı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili, istinaf dilekçe içeriğini tekrarla kararın temyizen bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının 02.01.1990 tarihinde (1) gün süre ile sigortalı çalıştığının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2.506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanun'un 2 nci, 9 uncu, 79 uncu,108 inci maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme
1.Mahkemece davanın kabulü yönündeki kararı yerinde görülmekle davaya dahil edilen ve haklarındaki davanın takip edilmemesi nedeniyle açılmamış sayılmasına karar verilen ... mirasçıları yanında ölü ... hakkında da hüküm kurulması ve karar başlığında da gösterilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

2.Ne var ki bu konunun düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370 inci maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.

VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1.Davalı Kurum vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine;

2.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

3.Davalı Kurum vekilinin temyiz itirazının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi ilamında,

1.Karar başlığında 1 no.lu davalı olarak yer alan "Muzafaffer Soydan"ın silinerek hükümden çıkarılmasına,

2. Hükmün (1) no.lu bendinin silinerek yerine "İşveren ... mirasçıları dahili davalılara yönelik dava takip edilmediğinden haklarındaki davanın açılmamış sayılmasına," ibaresinin yazılmasına ve hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

03.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.