YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/2814 E.  ,  2024/4642 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/2448 E., 2023/2002 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Akçakoca Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
SAYISI : 2020/442 E., 2021/660 K.

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın fer'i müdahil Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 06.01.1993-06.07.1994 tarihleri arasında pazarlamacı olarak davalı işveren bünyesinde çalıştığını, davalı işverenlikçe işe giriş bildirgesi Kuruma verildiği halde primlerin ödenmediğini belirterek davacının 06.01.1993-01.07.1994 tarihleri arasında geçen ve Kuruma bildirilmeyen çalışmalarının tespitine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

II.CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın husumet nedeniyle reddi gerektiğini, 5 yıllık hak düşürücü sürenin dolduğunu, müvekkilinin hiç kimse ile işçi işveren ilişkisine girmediğini ve sigortalı işçi çalıştırmadığını belirtilerek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; dava açmadan önce Kuruma başvuru şartı yerine getirilmediğinden davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine, davanın hak düşürücü süre içerisinde açılmadığını, uyuşmazlıkta sigortalılık yasal şartlarının oluşmadığını belirtilerek davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesi tarafından; dosya içeriğine göre, davalı ... adına kayıtlı 35619-14 sicil numaralı "Yalı Mah. Eski Belediye Pasajı No: 11 Akçakoca/Bolu" adresinde kurulu "Emek Pazarlama" unvanlı iş yerinin 06.01.1993 tarihinde 506 sayılı Kanun kapsamına alındığı, 30.07.1993 tarihinde Kanun kapsamından çıktığı, iş yerine ait dönem bordrolarının bulunmadığı, davalı tarafından davacının 07.01.1993 tarihinde işe girdiğini gösterir işe giriş bildirgesi verildiği, dava konusu 06.01.1993-06.07.1994 tarihleri arasında verilmiş herhangi bir prim ödemesi bulunmadığı, bu nedenle davacının çalışmaları ile ilgili olarak işe giriş bildirgesinin verildiği 07.01.1993 tarihinde bir gün çalıştığı ile ilgili hak düşürücü süre söz konusu değilse de bildirimin yapılmadığı ve primleri de ödenmeyen 08.01.1993-06.07.1994 tarihleri arasındaki dönem yönünden çalışmanın sona erdiği yıl olan 1994 yılını takip eden yılbaşı olan 01.01.1995 tarihinden itibaren o tarihte geçerli olan hak düşürücü sürenin (10 yıllık hak düşürücü süre) bitim tarihi olan 02.01.2005 tarihinden sonra dava açılmış olması nedeni ile hak düşürücü sürenin geçtiği, bu süreler yönünden talebin reddi gerektiği, davacının çalıştığını iddia ettiği iş yerinden Kuruma verilmiş dönem bordrosu bulunmadığı, kamu tanığı olan komşu iş yeri çalışanı ...’ın tanık olarak verdiği beyanı ile davacının çalışmasını doğruladığı, buna göre davacının işe giriş bildirgesinin verildiği 07.01.1993 tarihinde 1 gün süre ile çalıştığının kabulü gerektiği gerekçesi ile davanın kısmen kabulü ile davacı ...'ün davalı ... adına kayıtlı 35619-14 sicil numaralı iş yerinde 07.01.1993 tarihinde 1 gün çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil Kurum vekili istinaf yoluna başvurmuştur.

B.İstinaf Sebepleri:
Fer'i müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava açmadan önce Kuruma başvuru şartı yerine getirilmediğinden dava şartı noksanlığı nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, davanın hak düşürücü süre içerisinde açılmadığını, uyuşmazlıkta sigortalılık yasal şartlarının oluşmadığını, iş yerinin kanun kapsamına alınış tarihi 06.01.1993 olup davacının işe girdiğini iddia ettiği tarihin 07.01.1993 olduğunu, iş yerinin Kanun kapsamına alınışının ertesi günü davacının işe başlamasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, tanık beyanları çelişkili olup görgüye dayanmadığını, davacının çalışma saatleri, aldığı ücret, çalışma süresi konusunda netlik olmadığını belirterek istinaf isteminde bulunmuştur.

C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosyadaki kayıt ve belgeler den 15.04.1970 doğumlu davacının, 07.01.1993 tarihinde 22 yaşında olduğu, 07.01.1993 tarihli işe giriş bildirgesinin, 35619.14 sicil numaralı, Emek Pazarlama ünvanlı iş yerinden 11.01.1993 tarihinde Kuruma verildiği, davacının sigorta sicil numarasının 1993 yılı serilerinden olduğu, 35619.14 sigorta sicil numaralı ... adına tescilli dayanıklı tüketim malları satışı yapılan iş yerinin 06.01.1993-30.07.1993 tarihleri arasında yasa kapsamında olduğu, anılan iş yerinden Kuruma bordro verilmediği, davacının fiili çalışmasının komşu iş yeri tanıklarının anlatımları ile doğrulandığı anlaşılmış olup Mahkemece yapılan inceleme ve varılan sonuç isabetli olduğu, istinafen incelenen kararın, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup fer'i müdahil Kurum vekilince istinaf dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle fer'i müdahil Kurum vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Fer'i müdahil Kurum vekili istinaf başvurusundaki sebepler doğrultusunda temyiz isteminde bulunmuştur.

C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, davacının davalılar nezdinde hizmet akdine dayalı olarak 06.01.1993-06.07.1994 tarihleri arasında kesintisiz çalıştığının tespiti davasıdır.

2.İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Kanun'un 79 ve 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı maddeleri ilgili hükümlerdir.

3. Değerlendirme
1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup feri müdahil Kurum vekilinin temyiz edenin sıfatına göre ve temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

29.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.