YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/2723 E.  ,  2024/3988 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/2259 E., 2023/2909 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Manisa 3. İş Mahkemesi
SAYISI : 2020/206 E., 2021/83 K.

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali, kesilen ölüm aylığının tekrar bağlanması ve alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 25.02.2001 tarihinde vefat eden eşi üzerinden dul aylığı almakta iken, 26.09.1993 tarihinde vefat eden babası üzerinden yetim aylığı almak için 23.05.2016 tarihinde Kuruma başvuran davacının talebinin kabul edildiğini ve kendisine yetim aylığı bağlanarak 22.208,39 TL birikmiş aylık ödendiğini, ancak daha sonra eşinden ölüm aylığı alıyor olması nedeniyle yetim aylığının iptal edilerek, birikmiş aylıklara ilişkin yapılan ödemenin adına borç tahakkuk ettirildiğini, Kurum işleminin yasaya, hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu beyanla, Kurum işleminin iptali ile davacının Kuruma borçlu olmadığının tespitine ve yetim aylığının gelirin kesildiği tarihi de kapsar şekilde yeniden bağlanmasına, kesildiği tarihten davanın açıldığı tarihe kadar olan kısmının her ay için ödeme tarihine kadar işlemiş yasal faizi ile tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurum işleminin usul ve kanuna uygun olduğunu beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk derece mahkemesince "Davanın kabulü ile
1-Davacının davalı kuruma borçlu olmadığının tespitine,
2-Davacının ... babası ... ...'dan Esnaf Bağ-Kurlu dosya üzerinden aldığı yetim aylığının kesildiği tarihten itibaren yeniden bağlanmasına, kesilen yetim aylığı gelirinin kesildiği aydan dava açıldığı tarihe kadar olan kısmının her ay için ödeme tarihine kadar işlemiş yasal faize ile birlikte ödenmesi gerektiğinin tespitine," karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; ölüm sigortasında gerek sigortalılar gerekse hak sahipleri yönünden sigortalının ölüm tarihinde geçerli olan mevzuatın uygulandığını, yasal mevzuat kapsamında tahsis talebinde bulunması halinde davacının ... babasından 01.01.2018 tarihinden itibaren geçerli ölüm aylığı bağlanabileceğini beyanla İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "...davacının 506 sayılı Kanun kapsamında sigortalı olan eşinin 01.03.2001 tarihinde vefatı üzerine 4/a ölüm aylığı bağlandığı, 4/1-b sigortalı olan babasının 22.09.1993 tarihinde vefat ettiği, yasal düzenlemeler kapsamında dava irdelendiğinde; bu tür ölüm sigortasından aylık tahsislerinde, ayrık durumlar dışında genel kural olarak ... doğuran olay tarihinde yürürlükte olan yasal mevzuatın uygulanması gerekmekte olup, buna göre sigortalı eşin yaşamını yitirdiği 01.03.2001 tarihi itibarıyla her iki aylığa hak kazandığı dikkate alındığında, istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların, sıralanan gerekçeler ışığında yerinde olmadığı,... " gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesi kararı yerinde görülerek istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacıya çift ölüm aylığı bağlanıp bağlanamayacağına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 1479 sayılı Kanun'un 45 ve 46 ncı maddeleri

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı Kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

17.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.