10. Hukuk Dairesi 2024/2696 E. , 2024/3738 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2023/21 E., 2023/172 K.
KARAR : Kısmen Kabul
Taraflar arasındaki ödeme emrinin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda Mahkemece asıl ve birleşen davaların kabulüne karar verilmiştir.
Kararın, davalı Kurum vekili tarafından temyizi neticesinde kararın bozulması üzerine bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde asıl ve birleşen davaların kısmen kabulüne karar verilmiş; bu kararın da bozulması üzerine Mahkemece asıl ve birleşen davaların kısmen kabulüne karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçeleriinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Asıl davada davacı vekili, müvekkilinin bir dönem ... Madeni Yağ İml. Nak. Tur. İnş. San. ve Tic. A.Ş.'nin hissedarı ve yönetim kurulu üyesi olduğunu, müvekkiline bu şirket ile ilgili 2011 ve 2014 yılları arasında ödenmemiş SSK prim borcu ve buna bağlı vergi ve gecikme zammı toplamı olan 117.620,34 TL tutarın müvekkilinin şirket yetkilisi olması nedeniyle borcun tamamından sorumlu olmasından dolayı adresine gönderildiğini, müvekkilinin bu şirkette 3 ay kadar şirkette yönetim kurulu üyeliği ve ortaklığının bulunduğunu, YK üyesi olduğu dönemde şirketin tek yetkili temsilcisi ... ... ...'in bulunduğunu, YK üyesi olmadığı dönemlere ilişkin borçlardan sorumlu tutulmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, bu nedenle davanın kabulü ile müvekkilinin borcunun olmaması sebebi ile davalı tarafından gönderilen ödeme emirlerine ilişkin itirazları gereği ödeme emirlerinin iptali ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkemenin birleşen 2015/1340 Esas sayılı dosyasında: davacı vekili dava dilekçesiyle, Mahkememizin birleşen 2015/1340 Esas sayılı dosyasında: davacı vekili dava dilekçesiyle, müvekkili ...'nun 04.07.2012-04.02.2013 tarihleri arasında ... Maden Yağ İmi. Nak. Tur. San. ve Tic. A.Ş.'nin ortağı ve yönetim kurulu üyesi olduğunu, davacının ortağı olduğu şirketin 2011-2014 yılları arasına ait ödenmemiş olan 117.288,08 TL SSK prim ve gecikme zammı borçları nedeniyle 04.09.2015 tarihli ve 12.589.759 sayılı ödeme emrinin gönderildiğini, 11.09.2015 tarihinde tebliğ edildiğini, müvekkilin şirket ortağı ve yönetim kurulu üyesi olmadığı dönemlere ilişkin borçların müvekkilinden talep edildiği gibi, yönetim kurulu üyesi olduğu dönemde ise şirketi temsil yetkisi olmadığını ileri sürerek, davalı Kurum tarafından müvekkiline gönderilen ödeme emirlerinin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkemenin 2015/1295 Esas sayılı dosyasında davacı dava dilekçesiyle, müvekkili ...'nın 04.07.2012-04.02.2013 tarihleri arasında ... Maden Yağ İmi. Nak. Tur. San. ve Tic. A.Ş.'nin ortağı ve yönetim kurulu üyesi olduğunu, davacının ortağı olduğu şirketin 2011-2014 yılları arasına ait ödenmemiş olan 117.288,08 TL SSK prim ve gecikme zammı borçları nedeniyle 04.09.2015 tarihli ve 12.860.902 sayılı ödeme emrinin gönderildiğini, 17.10.2015 tarihinde tebliğ edildiğini, müvekkilin şirket ortağı ve yönetim kurulu üyesi olmadığı dönemlere ilişkin borçların müvekkilinden talep edildiği gibi, yönetim kurulu üyesi olduğu dönemde ise şirketi temsil yetkisi olmadığını ileri sürerek, davalı Kurum tarafından müvekkiline gönderilen ödeme emirlerinin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Asıl davada davalı vekili 08.10.2015 tarihli cevap dilekçesi ile özetle; davacı tarafça yapılan ödeme emrine itirazlar usul ve yasaya aykırı olduğunu iş bu davanın reddinin gerekeceğini, müvekkili Kurumda 2 1920 01 01 1046444 043 03 75 sicil sayılı dosya ile işlem gören ... Madeni Yağ. İmi. Nak. Tur. San. Tic. A.Ş. ünvanlı iş yeri ile ilgili 6183 sayılı Kanun gereği TK 7353 takip kartıyla icra takibine geçildiğini ve ödeme emirleri borçlu şirkete muhtelif tarihlerde tebliğ edildiğini, ödeme emirlerinin borçlu şirkete tebliğ edilmesine rağmen herhangi bir tahsilat yapılmadığını, ayrıca da mal beyanında bulunulmadığını, şirket tüzel kişiliği üzerine kayıtlı menkul ve gayrimenkul mal kaydına rastlanılmadığından ve şirket gayri faal olduğundan, borçlu şirket müvekkil Kurum alacaklarının tahsil edilemeyeceğinin anlaşıldığını, Tavşanlı Ticaret Sicil Müdürlüğünün 02.09.2015 tarih 670 sayılı yazısına istinaden Ticaret Sicil kayıtlarına göre şirket yönetim kurulu üyelerine ödeme emirleri gönderildiğini, Buna göre, borçlu şirkette yönetim kurulu üyeliğinde bulunmuş olan davacı ...'e de 04.09.2015 tarih ve 12.859.721 sayılı ödeme emirleri gönderildiğini, iş bu ödeme emirleri 11.09.2015 tarihinde tebliğ edildiğini. Davacı ...'in dava dilekçesinde iddia ettiği gibi gönderilen ödeme emirlerinde borcun tamamından sorumlu olduğuna dair bir ibare bulunmadığını, aksine ödeme emirlerinin her bir sayfasında suretlerinde de görüleceği üzere "A.Ş'lerde şirket yönetim kurulu üyeleri görev aldıkları dönemlerdeki borcun tamamından müştereken ve müteselsilen sorumludurlar" ibaresi bulunduğunu açıklanan nedenlerle davanın reddine takibin kaldığı yerden devamına karar verilmesini yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen davada, davalı Kurum vekili cevap dilekçesi ile özetle, müvekkili Kurumda 2 1920 01 01 1046444 043 03 75 sayılı ... Madeni Yağ. İmi. Nak. Turz. İnş. Taah. San. Tic. A.Ş. ünvanlı işyeri ile ilgili 6183 sayılı Kanun gereği TK-7353 takip kartıyla icra takibine geçilmiş olup ödeme emirleri borçlu şirkete muhtelif tarihlerde tebliğ edildiğini ödeme emirlerinin borçlu şirkete tebliğ edilmesine rağmen herhangi bir tahsilat yapılmadığını, ayrıca da mal beyanında bulunulmadığını, şirket tüzel kişiliği üzerine kayıtlı menkul ve gayrimenkul mal kaydına rastalanılmadığından ve şirket gayri faal olduğundan borçlu şirketten alacaklarımızın tahsil edilemeyeceği anlaşıldığını, Tavşanlı Ticaret sicil Müdürlüğünün 02.09.2015 tarih 670 sayılı yazısına istinaden ticaret sicil kayıtlarına güre şirket yönetim kurulu üyelerine ödeme emirleri gönderildiğini, borçlu şirkette yönetim kurulu üyeliğinde bulunmuş olan davacı ...'ya 04.09.2015 tarih ve 12.860.902 sayılı ödeme emirleri gönderildiğini, iş bu ödeme emirleri 16.10.2015 tarihinde tebliğ edilmiştir. Davacı ...'nın dava dilekçesinde îddia ettiği gibi gönderilen ödeme emirlerinin her bir sayfasında suretlerinde de görüleceği üzere "aş lerde şirket yönetim kurulu üyeleri görev aldıkları dönemlerdeki borcun tamamından müştereken müteselsilen sorumludurlar." ibaresi bulunduğunu, açıklanan nedenlerle davanın reddine takibin kaldığı yerden devamına karar verilmesini yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
III. MAHKEME KARARI
Mahkemenin 31.05.2016 tarihli ve 2015/1289 E., 2016/238 K. sayılı kararı ile "İşbu dosyada ve birleşen dosyalarda davalara konu ödeme emirlerinin borç dönemleri dikkate alındığında 5510 sayılı Kanun'un 88 inci maddesinin 20 nci fıkrası gündeme gelmektedir. Bu maddede, tüzel kişiliğe haiz işverenlerin şirket yönetim kurulu üyeleri de dahil olmak üzere üst düzeydeki yönetici veya yetkilileri ile kanuni temsilcilerinin kuruma karşı işverenleri ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu düzenlenmektedir. Burada tüzel kişilerin üst düzey yetkilisinin nasıl tespit edileceği sorunu ortaya çıkmaktadır. Yargıtayın konuya ilişkin kararları ( 21. H.D.nin 12.04.2016 tarih 2016/5726-6559 sayılı kararı ve 12.04.2016 tarih 2016/1104-6554 sayılı kararı ) da dikkate alındığında, davacıların borç dönemlerinde şirketi temsil ve ilzama yetkili üst düzey yöneticisi olup olmadıklarına bakmak gerekir. Somut olayda SGK tarafından şirket adına işlem gören işyerine ait prim, işsizlik primi ve damga vergisi borcu nedeniyle davacılara ödeme emri gönderilmiş ise de, Tavşanlı Ticaret Sicil Müdürlüğünün 13.10.2015 tarihli yazısına göre davacılardan ... (Kutlu) nun 04.07.2012 - 04.02.2013 tarihleri arasında şirketin ortağı ve yönetim kurulu üyesi olmadığı, 06.03.2012 - 03.07.2012 tarihleri arasında şirketi temsille yetkisinin bulunmadığı açıktır. Davacı ...'nun 04.07.2012 - 04.02.2013 tarihleri arasında şirketin ortağı olmadığı, yönetim kurulu üyesi olduğu 04.07.2012- 04.02.2013 tarihleri arasında şirketi temsille yetkisinin bulunmadığı açıktır. Yine davacı ...'nın da 06.03.2012 tarihinden önce şirketin yönetim kurulu üyeliğinin olmadığı, yönetim kurulu üyesi olduğu 06.03.2012 - 04.02.2013 tarihleri arasında şirketi temsil yetkisinin bulunmadığı anlaşılmaktadır .
Bu durumda ... tarafından .... Maden. Yağ. İm. Nak. Tur. San. Tic. A.Ş. adına işlem gören 2.1920.01.01.1046444.043.03.75 sicil sayılı işyerinin 2010/10 ayı ile 2014/02 ayı arasına ait prim, İşsizlik primi ve damga vergisi borcu nedeniyle davacılara 2012/015358 - 015359 - 019396 - 019397, 2013/013552 - 013553-018912 - 018913 - 018914 - 023831 - 023832, 2014/013590-013591-013592-017233, 2015/010961 sayılı takip dosyalarından gönderilen 04.09.2015 tarihli ve 12.859.728 varide sayılı, 12.860.759 varide sayılı ve 12.860.902 varide sayılı ödeme emirlerinin iptali gerektiğinden, iş bu dosyada ve birleşen dosyalardaki davaların kabulü gerektiği " gerekçesiyle;
"İş bu dosya yönünden davanın kabulüne,
- Kütahya Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü tarafından ... Maden Yağ İmi. Nak. Tur. San ve Tic. A.Ş. adına işlem gören 2.1920.01.01.1046444.043.03.75 sicil sayılı işyerinin 2010/10 ayı ile 2014/02 ayı arasına ait prim, İşsizlik primi ve damga vergisi borcu nedeniyle davacı ...'e (Kutlu) 2012 / 015358 - 015359 - 019396 - 019397, 2013/013552 -013553-018912-018913- 018914 -023831-023832, 2014/013590-013591-013592-017233, 2015/010961sayılı takip dosyalarından gönderilen 04.09.2015 tarihli ve 12.859.728 varide sayılı emirlerinin iptaline,
...
Birleşen Mahkememizin 2015/1295 Esas sayılı dosyası yönünden davanın kabülüne,
-Kütahya Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü tarafından ... Maden Yağ İmi. Nak. Tur. San ve Tic. A.Ş. adına işlem gören 2.1920.01.01.1046444.043.03.75 sicil sayılı işyerinin 2010/10 ayı ile 2014/02 ayı arasına ait prim, işsizlik primi ve damga vergisi borcu nedeniyle davacı ...'ya 2012 / 015358 - 015359 - 019396 - 019397, 2013 / 013552 -013553 -018912 - 018913 - 018914 - 023831 - 023832, 2014 / 013590 - 013591 - 013592 - 017233, 2015 / 010961 sayılı takip dosyalarından gönderilen 04.09.2015 tarihli ve 12.860.759 varide sayılı ödeme emirlerinin iptaline,
...
Birleşen Mahkememizin 2015/1340 Esas sayılı dosyası yönünden davanın kabulüne,
- Kütahya Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü tarafından ... Maden Yağ İmi. Nak. Tur. San. ve Tic. A.Ş. adına işlem gören 2.1920.01.01.1046444.043.03.75 sicil sayılı işyerinin 2010/10 ayı ile 2014/02 ayı arasına ait prim, işsizlik primi ve damga vergisi borcu nedeniyle davacı ...'ya 2012/015358 - 015359 - 019396 - 019397, 2013/013552 - 013553 - 018912 - 018913 - 018914 - 023831 - 023832, 2014/013590 - 013591 - 013592 - 017233, 2015/010961 sayılı takip dosyalarından gönderilen 04.09.2015 tarihli ve 12.860.902 varide sayılı emirlerinin iptaline" karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. İlk Bozma Kararı
1.Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
Dairenin 05.03.2019 tarih ve E.2016/14406, K.2019/1954 sayılı kararında; "... Dosya kapsamına göre, asıl ve birleşen davada davacılar, dava dışı ... Maden Yağ. A.Ş.’nin ödenmeyen prim, işsizlik sigortası primi, damga vergisi ve idari para cezası borçlarından dolayı Kurumca düzenlenen 16 adet ödeme emrinin iptalini talep etmişlerdir.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 25.01.2017 tarih 2014/12-2313 Esas 2017-152 Karar sayılı ilamında da açıklandığı üzere, 5510 sayılı Kanun'un uygulanmasından önce yürürlükte bulunan 506 sayılı Kanun'un 80/12 nci maddesinde, sigorta primlerini haklı sebepleri olmaksızın tahakkuk ve tediye etmeyen kamu kurum ve kuruluşların tahakkuk ve tediye ile görevli kamu görevlileri mesul muhasip, sayman ile tüzel kişiliği haiz diğer işverenlerin üst düzeydeki yönetici veya yetkililerinin kuruma karşı, işverenleri ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olacakları öngörülmüş ve primlerin ödenmesinde müteselsilen sorumlu "üst düzey yönetici" ve "yetkiliden" söz edebilmek için ise primlerin tahakkuk ve ödenmesinde yetkili üst düzey yönetici olması, yönetim kurulu başkanı, başkan yardımcısı gibi ünvan taşıması veya temsil ve ilzam yetkisine sahip yönetim kurulu üyesi olması gerekli idi.
5510 sayılı Kanun'un 88 inci maddesinin 01.07.2008 tarihinde yürürlüğe girdiğine dair düzenleme aynı Kanun'un yürürlük maddesi olan 108 inci maddesinde açıkça belirtilmiştir. Yine 5510 sayılı Kanun'un 88 inci maddesi “…Kurumun süresi içinde ödenmeyen prim ve diğer alacaklarının tahsilinde, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usûlü Hakkında Kanun'un 51 inci, 102 nci ve 106 ncı maddeleri hariç, diğer maddeleri uygulanır. Kurum, 6183 sayılı Kanun'un uygulanmasında Maliye Bakanlığı ile diğer kamu kurum ve kuruluşları ve mercilere verilen yetkileri kullanır. Kurumun sigorta primleri ve diğer alacakları haklı bir sebep olmaksızın bu Kanunda belirtilen sürelerde ödenmez ise kamu idarelerinin tahakkuk ve tediye ile görevli kamu görevlileri, tüzel kişiliği haiz diğer işverenlerin şirket yönetim kurulu üyeleri de dahil olmak üzere üst düzeydeki yönetici veya yetkilileri ile kanuni temsilcileri Kuruma karşı işverenleri ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. Kurum, kamu idarelerinde işyerinin özelliği nedeniyle primlerin farklı zamanlarda ödeme süresini belirlemeye yetkilidir. Prim alacaklarının tahsili için muacceliyet tarihinden itibaren en geç bir yıl içinde icra yoluna başvurmayan Kurum yetkili personeli hakkında genel hükümlere göre kovuşturma yapılır. (Ek fıkra: 10.09.2014-6552/52 md.) Sigortalılar ile tüzel kişilerin kasıt, kusur, hata veya yanıltıcı beyanından kaynaklanmaması şartıyla, sigortalılarca ödenen prim ve prime ilişkin borcun noksan tahakkuk ettirildiğinin Kurumca sonradan tespit edilmesi hâlinde tespit edilen fark prime ilişkin borç aslına, tebliğ tarihinden itibaren 89 uncu maddenin ikinci fıkrasına göre gecikme cezası ve gecikme zammı uygulanır. Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usûl ve esaslar Kurum tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.” şeklinde bir düzenlemeye yer verilmiştir.
Görüldüğü üzere, özel hukuk tüzel kişilerinin şirket yönetim kurulu üyeleri de dahil olmak üzere üst düzeydeki yönetici veya yetkilileri ile kanuni temsilcileri Kuruma karşı işverenleri ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. İşverenin prim borcundan ötürü, 5510 sayılı Kanun'un 88 inci maddesinde tanımlanan özel nitelikteki tüzel kişilerin şirket yönetim kurulu üyeleri de dahil olmak üzere üst düzeydeki yönetici veya yetkililerinin ile kanuni temsilcileri Kuruma karşı işverenleri ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumluluğu getirilirken, primlerin tahsilinin güvence altına alınması ve prim ödeme işinin özendirilmesi sağlanmaya çalışılmıştır.
5510 sayılı Kanun'un 88 inci maddesinin yürürlüğe girdiği tarihten sonra oluşan prim borçları yönünden, işveren ile birlikte müteselsilen sorumluluk koşullarının oluşması için, tüzel kişiliğe haiz işyerlerinde yönetim kurulu üyesi olması yeterli olup ayrıca yetkili üst düzey yönetici, yönetim kurul başkanı veya başkan yardımcısı gibi unvan taşımasına veya temsil ve ilzam yetkisine sahip olmasına gerek yoktur.
Mahkemece, idari para cezaları nedeniyle düzenlenen ödeme emirlerinin iptaline yönelik verilen kabul kararında bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Prim ve diğer borçlar yönünden 5510 sayılı Kanun'un 88 inci maddesinin yürürlük tarihinin 01.07.2008 olduğu gözetilerek, davacıların 01.07.2008 tarihinden önce ve sonra oluşan dönem borçları yönünden sorumlulukları değerlendirilerek hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir." gerekçesiyle söz konusu karar bozulmuştur.
B.Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin 14.09.2021 tarihli ve 2019/503 E., 2021/281 K. sayılı kararı ile "Mahkemece bozma ilamına uyularak, bozma ilamı ve gerekçeleri dikkate alınarak ek rapor alınması için dosya bilirkişi ... ... Bilecen'e tevdii edilmiştir. 20.01.2020 tarihli rapora göre; ...'nın dava dışı ... Maden Yağ İml. Nak. Tur. San. Tic. A.Ş. adına işlem gören 2.1920.01.01.1046444.043.03.75 sicil sayılı işyerinin uyuşmazlık konusu prim, işsizlik primi ve damga vergisi borçlarından prim vb. borçlarının 31.03.2012 tarihine kadar ödenmesi gereken 2012/02 ayı dahil 2013 /10. ayı dahil arasına ait olanlardan sorumlu olduğu, ...'nun dava dışı ... Maden Yağ İml. Nak. Tur. San. Tic. A.Ş. adına işlem gören 2.1920.01.01.1046444.043.03.75 sicil sayılı işyerinin uyuşmazlık konusu prim, işsizlik primi ve damga vergisi borçlarından prim vb. borçlarının 31.07.2012 tarihine kadar ödenmesi gereken 2012/06 ayı dahil 2013/10 uncu ayı dahil arasına ait olanlardan sorumlu olduğu, ...'in dava dışı ... Maden Yağ İml. Nak. Tur. San. Tic. A.Ş. adına işlem gören 2.1920.01.01.1046444.043.03.75 sicil sayılı işyerinin uyuşmazlık konusu prim, işsizlik primi ve damga vergisi borçlarından prim vb. borçlarının 31.03.2012 tarihine kadar ödenmesi gereken 2012/02 ayı dahil ile prim ve benzeri borçlarının 30.06.2012 tarihine kadar ödenmesi gereken 2012/05 ayı dahil arasına ait olanlardan sorumlu olduğu, buna karşılık idari para cezalarının şirkete ait bir borç olduğu, şirketin kişisel yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeniyle ortaya çıkmış olduğu, prim ödene borcundan farklı olarak kanuni temsilcinin değil şirketin yasaya aykırı davranışının cezai yaptırımı olduğu, cezaların şahsiliği ilkesi uyarınca eylemi kim yapmış ise ondan istenmesi gerektiğinden kanuni temsilci sıfatı ile davacının idari para cezasından sorumlu olmaması gerektiği" gerekçesiyle;
"Asıl Dava Dosyası Yönünden Davanın Kısmen Kabulü ile
1-Davalı Kurumca, 2013/013552, 2013/013553, 2013/018912, 2013/018913, 2013/023831, 2013/023832, 2014/013590, 2014/013591, 2014/013592, 2014/017233, 2015/010961 sayılı takip dosyalarından davacı ...'e gönderilen ödeme emirlerinin iptaline,
2-Davacı ...'in 2012/015358, 2012/015359, 2012/019396, 2012/019397, 2013/018914 sayılı takip dosyalarından gönderilen ödeme emirlerinin iptaline yönelik fazlaya ilişkin talebin reddine,
...
Birleşen Mahkememiz 2015/1295 Esas Sayılı Dosyası Yönünden Davanın Kısmen Kabulü ile
1-Davalı Kurumca, 2012/015358, 2012/015359, 2014/017233, 2015/010961 sayılı takip numarasından davacı ...'ya gönderilen ödeme emirlerinin iptaline,
2-Davacı ...'nun 2012/019396, 2012/019397, 2013/013552, 2013/013553, 2013/018912, 2013/018913, 2013/018914, 2013/023831, 2013/023832, 2013/013590, 2014/013591, 2014/013592 sayılı takip dosyalarından gönderilen ödeme emirlerinin iptaline yönelik fazlaya ilişkin talebin reddine,
...
Birleşen Mahkememiz 2015/1340 Esas sayılı dosyası yönünden davanın kısmen kabulü ile
1-Davalı kurumca, 2014/017233, 2015/010961 sayılı takip dosyalarından davacı ...'ya gönderilen ödeme emirlerinin iptaline,
2-Davacı ...'nın 2012/015358, 2012/015359, 2012/019396, 2012/019397, 2013/013552, 2013/013553, 2013/018912, 2013/018913, 2013/018914, 2013/023831, 2013/023832, 2013/013590, 2014/013591, 2014/013592 sayılı takip dosyalarından gönderilen ödeme emirlerinin iptaline yönelik fazlaya ilişkin talebin reddine" karar verilmiştir.
C. İkinci Bozma Kararı
Dairenin 12.09.2022 tarih ve E.2021/8398, K.2022/10304 sayılı kararında;" ... Mahkemece, bozmaya uyulmasına karar verilmişse de, bozma gereği yerine getirilmeksizin karar verildiği anlaşılmaktadır.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 25.01.2017 tarih 2014/12-2313 Esas 2017-152 Karar sayılı ilamında da açıklandığı üzere, 5510 sayılı Kanun'un uygulanmasından önce yürürlükte bulunan 506 sayılı Kanun'un 80/12 nci maddesinde, sigorta primlerini haklı sebepleri olmaksızın tahakkuk ve tediye etmeyen kamu kurum ve kuruluşların tahakkuk ve tediye ile görevli kamu görevlileri mesul muhasip, sayman ile tüzel kişiliği haiz diğer işverenlerin üst düzeydeki yönetici veya yetkililerinin kuruma karşı, işverenleri ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olacakları öngörülmüş ve primlerin ödenmesinde müteselsilen sorumlu "üst düzey yönetici" ve "yetkiliden" söz edebilmek için ise primlerin tahakkuk ve ödenmesinde yetkili üst düzey yönetici olması, yönetim kurulu başkanı, başkan yardımcısı gibi unvan taşıması veya temsil ve ilzam yetkisine sahip yönetim kurulu üyesi olması gerekli idi.
5510 sayılı Kanun'un 88 inci maddesinin 01.07.2008 tarihinde yürürlüğe girdiğine dair düzenleme aynı Kanun'un yürürlük maddesi olan 108. maddesinde açıkça belirtilmiştir. Yine 5510 sayılı Kanun'un 88 inci maddesi “…Kurumun süresi içinde ödenmeyen prim ve diğer alacaklarının tahsilinde, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usûlü Hakkında Kanun'un 51 inci, 102 nci ve 106 ncı maddeleri hariç, diğer maddeleri uygulanır. Kurum, 6183 sayılı Kanun'un uygulanmasında Maliye Bakanlığı ile diğer kamu kurum ve kuruluşları ve mercilere verilen yetkileri kullanır. Kurumun sigorta primleri ve diğer alacakları haklı bir sebep olmaksızın bu Kanunda belirtilen sürelerde ödenmez ise kamu idarelerinin tahakkuk ve tediye ile görevli kamu görevlileri, tüzel kişiliği haiz diğer işverenlerin şirket yönetim kurulu üyeleri de dahil olmak üzere üst düzeydeki yönetici veya yetkilileri ile kanuni temsilcileri Kuruma karşı işverenleri ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. Kurum, kamu idarelerinde işyerinin özelliği nedeniyle primlerin farklı zamanlarda ödeme süresini belirlemeye yetkilidir. Prim alacaklarının tahsili için muacceliyet tarihinden itibaren en geç bir yıl içinde icra yoluna başvurmayan Kurum yetkili personeli hakkında genel hükümlere göre kovuşturma yapılır. (Ek fıkra: 10.09.2014-6552/52 md.) Sigortalılar ile tüzel kişilerin kasıt, kusur, hata veya yanıltıcı beyanından kaynaklanmaması şartıyla, sigortalılarca ödenen prim ve prime ilişkin borcun noksan tahakkuk ettirildiğinin Kurumca sonradan tespit edilmesi hâlinde tespit edilen fark prime ilişkin borç aslına, tebliğ tarihinden itibaren 89 uncu maddenin ikinci fıkrasına göre gecikme cezası ve gecikme zammı uygulanır. Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usûl ve esaslar Kurum tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.” şeklinde bir düzenlemeye yer verilmiştir.
Görüldüğü üzere, özel hukuk tüzel kişilerinin şirket yönetim kurulu üyeleri de dahil olmak üzere üst düzeydeki yönetici veya yetkilileri ile kanuni temsilcileri Kuruma karşı işverenleri ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. İşverenin prim borcundan ötürü, 5510 sayılı Kanun'un 88 inci maddesinde tanımlanan özel nitelikteki tüzel kişilerin şirket yönetim kurulu üyeleri de dahil olmak üzere üst düzeydeki yönetici veya yetkililerinin ile kanuni temsilcileri Kuruma karşı işverenleri ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumluluğu getirilirken, primlerin tahsilinin güvence altına alınması ve prim ödeme işinin özendirilmesi sağlanmaya çalışılmıştır.
5510 sayılı Kanun'un 88 inci maddesinin yürürlüğe girdiği tarihten sonra oluşan prim borçları yönünden, işveren ile birlikte müteselsilen sorumluluk koşullarının oluşması için, tüzel kişiliğe haiz işyerlerinde yönetim kurulu üyesi olması yeterli olup ayrıca yetkili üst düzey yönetici, yönetim kurul başkanı veya başkan yardımcısı gibi unvan taşımasına veya temsil ve ilzam yetkisine sahip olmasına gerek yoktur.
Dosya kapsamında, davacı ...’in 06.03.2012 - 03.07.2012; davacı ...’nun 04.07.2012 - 04.02.2013; davacı ...’nın 06.03.2012 - 04.02.2013 tarihleri arasında dava dışı ... Maden A.Ş. Yönetim Kurulu üyeleri oldukları, dava konusu edilen ödeme emirlerinin 2010/12 ila 2013/10 uncu Aylara ait dönem borçlarından oluştuğu anlaşılmaktadır.
Mahkemece, idari para cezaları nedeniyle düzenlenen ödeme emirlerinin iptaline yönelik verilen kabul kararında bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Prim ve diğer borçlar yönünden 5510 sayılı Kanun'un 88. maddesi kapsamında davacıların yönetim kurulu üyesi oldukları dönemle sınırlı olarak her bir ödeme emri yönünden sorumlu oldukları borç dönemleri ayrı ayrı belirlenerek infaza elverişli hüküm kurulması gerekirken, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir." gerekçesiyle söz konusu karar bozulmuştur.
D. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin 02.11.2023 tarih ve 2023/21 E., 2023/172 K. sayılı kararı ile "... Mahkememizce usul ve yasaya uygun bulunan Yargıtay bozma ilamına uyularak Yargıtay bozma ilamında belirtildiği üzere, prim ve diğer borçlar yönünden asıl dava ve birleşen davalar yönünden davacıların yönetim kurulu üyesi oldukları dönemle sınırlı olarak, her bir ödeme emri yönünden sorumlu oldukları borç miktarının ayrı ayrı belirlenmesi için bilirkişi ... ... Bilecen'den ek rapor alınması için dava dosyası bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi 16.08.2023 tarihli ek bilirkişi raporunu Mahkememiz dava dosyasına ibraz ettiği görülmüştür. Dosya kapsamı, bilirkişi raporu ve Yargıtay bozma ilamı değerlendirilerek asıl ve birleşen dava dosyalarında, davacıların yönetim kurulu üyesi oldukları dönemle sınırlı olarak her bir ödeme emri yönünden sorumlu oldukları borç miktarı ayrı ayrı belirlenerek infaza elverişli şekilde hüküm kurulduğu" gerekçesiyle;
"Asıl dava dosyası yönünden davanın kısmen kabulü ile
1-Davalı Kurumca, 2013/013552, 2013/013553, 2013/018912, 2013/018913, 2013/023831, 2013/023832, 2014/013590, 2014/013591, 2014/013592, 2014/017233, 2015/010961 sayılı takip dosyalarından davacı ...'e gönderilen ödeme emirlerinin iptaline,
2-Davacı ...'in 2012/015358 takip sayılı dosyasında 2012/2-3-4 dönemine ait prim borcu olan 11.653,00 asıl alacak, 4.580,89 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 16.233,89 TL'den,
2012/015359 takip sayılı dosyasında 2012/2-3-4 dönemine ait işsizlik sigortası primi borcu olan 1.013,31 TL asıl alacak, 398,33 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 1.411,64 TL'den
2012/019396 takip sayılı dosyasında 2012/5 dönemine ait prim borcu olan 3.957,84 TL asıl alacak, 1.473,43 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 5.431,27 TL'den
2012/019397 takip sayılı dosyasında 2012/5 dönemine ait işsizlik sigortası primi borcu olan 344,16 TL asıl alacak, 128,12 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 472,28 TL'den
2013/018914 takip sayılı dosyasında 2012/2-3-4-5 dönemine ait damga vergisi borcu olan 68.00 TL asıl alacak, 37,73 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 105,73 TL'den sorumlu olduğunun tespitine, bu takip dosyalarından gönderilen ödeme emirlerinin iptaline yönelik fazlaya ilişkin talebin reddine,
...
Birleşen Mahkememiz 2015/1295 Esas sayılı dosyası yönünden davanın kısmen kabulü ile
1-Davalı Kurumca, 2012/015358, 2012/015359, 2014/017233, 2015/010961 sayılı takip numarasından davacı ...'ya gönderilen ödeme emirlerinin iptaline,
2-Davacı ...'nun 2012/019396 takip sayılı dosyasında 2012/6-7-8-9 dönemine ait prim borcu olan 13.025,15 asıl alacak, 4.528,41 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 17.553,56 TL'den,
2012/019397 takip sayılı dosyasında 2012/6-7-8-9 dönemine ait işsizlik sigorta primi borcu olan 1.132,63 asıl alacak, 393,78 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 1.526,41 TL'den,
2013/013552 takip sayılı dosyasında 2012/10-11-12 dönemine ait prim borcu olan 8.115,14 asıl alacak, 2.608,60 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 10.723,74 TL'den,
2013/013553 takip sayılı dosyasında 2012/10-11-12 dönemine ait işsizlik sigortası primi borcu olan 705,67 asıl alacak, 226,84 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 932,51 TL'den,
2013/018912 takip sayılı dosyasında 2013/2-3-4-5 dönemine ait prim borcu olan 3.163,78 asıl alacak, 931,56 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 4.095,34 TL'den,
2013/018913 takip sayılı dosyasında 2013/2-3-4-5 dönemine ait işsizlik sigortası primi borcu olan 275,10 asıl alacak, 81,01 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 356,11 TL'den,
2013/018914 takip sayılı dosyasında 2012/6-7-8-9-10-11-12, 2013/2-3-4-5 dönemine ait damga vergisi borcu olan 199,15 asıl alacak, 88,25 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 287,40 TL'den,
2013/023831 takip sayılı dosyasında 2013/6-7-8-9 dönemine ait prim borcu olan 2.789,75 asıl alacak, 733,87 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 3.523,62 TL'den,
2013/023832 takip sayılı dosyasında 2013/6-7-8-9 dönemine ait işsizlik sigortası primi borcu olan 242,58 asıl alacak, 63,81 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 306,39 TL'den,
2013/013590 takip sayılı dosyasında 2013/10 dönemine ait prim borcu olan 704,84 asıl alacak, 169,75 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 874,59 TL'den,
2014/013591 takip sayılı dosyasında 2013/10 dönemine ait işsizlik sigortası primi borcu olan 61,29 asıl alacak, 14,76 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 76,05 TL'den,
2014/013592 takip sayılı dosyasında 2013/6-7-8-9-10 dönemine ait damga vergisi borcu olan 97,75 asıl alacak, 31,66 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 129,41 TL'den sorumlu olduğunun tespitine, bu takip dosyalarından gönderilen ödeme emirlerinin iptaline yönelik fazlaya ilişkin talebin reddine,
...
Birleşen Mahkememiz 2015/1340 Esas sayılı dosyası yönünden davanın kısmen kabulü ile
1-Davalı kurumca, 2014/017233, 2015/010961 sayılı takip dosyalarından davacı ...'ya gönderilen ödeme emirlerinin iptaline,
2-Davacı ...'nın 2012/015358 takip sayılı dosyasında 2012/2-3-4 dönemine ait prim borcu olan 11,653,00 asıl alacak, 4,580,89 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 16,233,89 TL'den,
2012/015359 takip sayılı dosyasında 2012/2-3-4 dönemine ait işsizlik sigortası primi borcu olan 1.013,31 asıl alacak, 398,33 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 1.411,64 TL'den,
2012/019396 takip sayılı dosyasında 2012/5-6-7-8-9 dönemine ait prim borcu olan 16.982,99 asıl alacak, 6.001,84 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 22.984,83TL'den,
2012/019397 takip sayılı dosyasında 2012/5-6-7-8-9 dönemine ait işsizlik sigortası primi borcu olan 1.476,79 asıl alacak, 521,90 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 1.998,69 TL'den,
2013/013552 takip sayılı dosyasında 2012/10-11-12 dönemine ait prim borcu olan 8.115,14 asıl alacak, 2.608,60 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 10.723,74 TL'den,
2013/013553 takip sayılı dosyasında 2012/10-11-12 dönemine ait işsizlik sigortası primi borcu olan 705,67 asıl alacak, 226,84 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 932,51 TL'den,
2013/018912 takip sayılı dosyasında 2013/2-3-4-5 dönemine ait prim borcu olan 3.163,78 asıl alacak, 931,56 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 4.095,34 TL'den,
2013/018913 takip sayılı dosyasında 2013/2-3-4-5 dönemine ait işsizlik sigortası primi borcu olan 275,10 asıl alacak, 81,01 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 356,11 TL'den,
2013/018914 takip sayılı dosyasında 2012/2-3-4-5-6-7-8-9-10-11-12, 2013/2-3-4-5 dönemine ait damga vergisi borcu olan 267,75 asıl alacak, 125,98 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 393,73 TL'den,
2013/023831 takip sayılı dosyasında 2013/6-7-8-9 dönemine ait prim borcu olan 2.789,75 asıl alacak, 733,87 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 3.523,62 TL'den,
2013/023832 takip sayılı dosyasında 2013/6-7-8-9 dönemine ait işsizlik sigortası primi borcu olan 242,58 asıl alacak, 63,81 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 306,39 TL'den,
2013/013590 takip sayılı dosyasında 2013/10 dönemine ait prim borcu olan 704,84 asıl alacak, 169,75 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 874,59 TL'den,
2014/013591 takip sayılı dosyasında 2013/10 dönemine ait işsizlik sigortası primi borcu olan 61,29 asıl alacak, 14,76 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 76,05 TL'den,
2014/013592 takip sayılı dosyasında 2013/6-7-8-9-10 dönemine ait damga vergisi borcu olan 97,75 asıl alacak, 31,66 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 129,41 TL'den sorumlu olduğunun tespitine, bu takip dosyalarından gönderilen ödeme emirlerinin iptaline yönelik fazlaya ilişkin talebin reddine" karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacılar vekili, verilen kararın eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirmeye dayalı olduğunu beyanla davanın kabulünü ve kararın bozulmasını talep etmiştir.
Davalı vekili, verilen kararın eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirmeye dayalı olduğunu beyanla davanın reddini ve kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1.Tüzel kişi işverenlerin ortak ve yetkililerinin kamu alacaklarından sorumluluğu, 6183 sayılı Kanun'un 35 inci mükerrer 35 inci mülga 506 sayılı Kanun'un 80 inci ve bazı maddeleri dışında 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Kanun'un 88 inci maddesinde düzenlenmiştir.
506 sayılı Kanun'un 80/12 nci maddesi, “sigorta primlerini haklı sebepleri olmaksızın, birinci fıkrada belirtilen süre içerisinde tahakkuk ve tediye etmeyen kamu kurum ve kuruluşların tahakkuk ve tediye ile görevli kamu görevlileri mesul muhasip, sayman ile tüzelkişiliği haiz diğer işverenlerin üst düzeydeki yönetici veya yetkilileri Kuruma karşı, işverenleri ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.” hükmünü öngörmüş, 5510 sayılı Kanun'un 88/20 nci maddesi de bazı farklar dışında anılan maddeye paralel düzenleme getirmiş olup, “Kurumun sigorta primleri ve diğer alacakları haklı bir sebep olmaksızın bu Kanunda belirtilen sürelerde ödenmez ise kamu idarelerinin tahakkuk ve tediye ile görevli kamu görevlileri, tüzel kişiliği haiz diğer işverenlerin şirket yönetim kurulu üyeleri de dâhil olmak üzere üst düzeydeki yönetici veya yetkilileri ile kanuni temsilcileri Kuruma karşı işverenleri ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.” hükmünü öngörmüştür.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Kanun'un 80/11 inci maddesinde, “Sigorta primlerini haklı sebepleri olmaksızın, birinci fıkrada belirtilen süre içerisinde tahakkuk ve tediye etmeyen kamu kurum ve kuruluşların tahakkuk ve tediye ile görevli kamu görevlileri mesul muhasip, sayman ile tüzelkişiliği haiz diğer işverenlerin üst düzeydeki yönetici veya yetkilileri Kuruma karşı, işverenleri ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludurlar” hükmü öngörülmüştür. Anılan madde hükmüne göre, tüzel kişiliği haiz özel kuruluşta görev yapan kişinin primlerin ödenmesinden işverenle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olabilmesi için, primlerin tahakkuk ve ödenmesinde yetkili, üst düzey yöneticisi olması zorunludur.
Yerleşmiş Yargıtay uygulamaları ile öğretide kabul edildiği üzere "üst düzey yönetici" kavramından anlaşılan şirketin mali ve idari konularında tek başına emir ve tasarruf yetkisine sahip özel şekilde kendisine yetki verilen kişidir. Türk Ticaret Kanunu'nun 317 inci maddesine göre anonim şirketlerde şirketi yönetmek ve temsil etmek yönetim kuruluna aittir. Anonim şirkette primlerin ödenmesinde müteselsilen sorumlu üst yönetici ve yetkiliden söz edebilmek için primlerin tahakkuk ve ödenmesinde yetkili üst düzey yönetici olması, yönetim kurulu başkanı, başkan yardımcısı gibi unvan taşıması veya temsil ve ilzam yetkisine sahip yönetim kurulu üyesi olması gerekir. Bunun dışında kalan ve şirketin idare veya mali işlerinde doğrudan söz sahibi veya yetkili olmayan kişilerin işveren ile birlikte müşterek sorumluluğu düşünülemez.
5510 sayılı Kanun'un yürürlük tarihi ile ilgili 108/1-c maddesinde, Kanun'un 88 inci maddesinin 01.07.2008 tarihinde yürürlüğe gireceği belirtilmiş olup, bu tarihten sonra tahakkuk eden prim borçları hakkında 5510 sayılı Kanun'un 88/20 nci maddesi ile “Kurumun sigorta primleri ve diğer alacakları haklı bir sebep olmaksızın bu Kanunda belirtilen sürelerde ödenmez ise kamu idarelerinin tahakkuk ve tediye ile görevli kamu görevlileri, tüzel kişiliği haiz diğer işverenlerin şirket yönetim kurulu üyeleri de dâhil olmak üzere üst düzeydeki yönetici veya yetkilileri ile kanuni temsilcileri Kuruma karşı işverenleri ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur” şeklinde düzenlenme getirilmiştir. Yapılan bu düzenleme ile tüzel kişiliği haiz özel kuruluşta görev yapan yönetim kurulu üyelerinin primlerin ödenmesinden işveren ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları açıkça belirtilmiştir.
Yukarıdaki düzenlemelerden anlaşılacağı üzere, 01.07.2008 tarihinden önce tahakkuk eden prim borçları bakımından, işveren ile birlikte müteselsilen sorumluluk koşullarının oluşması için, işveren kamu kurum ve kuruluşu ise, kamu görevlilerinin tahakkuk ve tediye ile görevli olması, tüzel kişiliğe haiz diğer yetkilisi ve kanuni temsilci sıfatıyla işveren tüzel kişiliği temsil ve ilzama yetkili bulunulması gerekir. Ancak, sonradan yürürlüğe giren 5510 sayılı Kanun'un 88 inci maddesi burada bir ayrıma giderek özellikle şirket yönetim kurulu üyelerinin, temsil ve ilzam yetkisi aranmaksızın (haklı sebepleri olmazsa) müştereken ve müteselsilen sorumlu olacaklarını ayrıca ve açıkça belirtmiştir.
Ayrıca belirtilmelidir ki, davanın yasal dayanaklarından olan, 6183 sayılı Kanun'un mükerrer 35 inci maddesinde ise, asıl borçlu hakkında yapılan yasal takip ve araştırmalar sonucu kamu alacağının tahsil edilemeyeceğinin anlaşılması halinde, yasal temsilcisine ödeme emri çıkarabileceği bildirilmiş ise de; sorumluluk bakımından, 6183 sayılı Kanun'un, 506 ve 5510 sayılı Kanunlara göre genel Kanun niteliği dikkate alınmalı ve özel Kanun niteliğinde olan 506 sayılı Kanun'un 80 inci maddesi ve 5510 sayılı Kanun'un 88 inci maddedeki şartlar bakımından davacı hakkında öncelikle değerlendirme yapılması gerektiği açıktır.
2.Diğer taraftan Mahkemenin, Yargıtay Dairesince verilen bozma kararına uyması sonunda, kendisi için o kararda gösterilen şekilde inceleme ve araştırma yaparak, yine, o kararda belirtilen hukuki esaslar gereğince hüküm verme yükümlülüğü doğar. “Usuli kazanılmış hak” olarak tanımlayacağımız bu olgu; mahkemeye, hükmüne uyduğu Yargıtay bozma kararında belirtilen çerçevede işlem yapma ve hüküm kurma zorunluluğu getirdiği gibi, mahkemenin kararını bozmuş olan Yargıtay Hukuk Dairesince; sonradan, ilk bozma kararı ile benimsemiş olduğu esaslara usuli kazanılmış hakka aykırı bir şekilde, ikinci bir bozma kararı verilememektedir (09.05.1960 gün ve 21/9 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı, Hukuk Genel Kurulu’nun 12.07.2006 gün, 2006/9-508 E., 2006/521 sayılı kararı)
Yargıtay tarafından bozulan bir hükmün bozma kararının kapsamı dışında kalmış olan kısımları kesinleşir. Bozma kararına uymuş olan mahkeme kesinleşen bu kısımlar hakkında yeniden inceleme yaparak karar veremez. Bir başka anlatımla, kesinleşmiş bu kısımlar, lehine olan taraf yararına usuli kazanılmış hak oluşturur. (04.02.1959 gün ve 13/5 sayılı YİBK)
3. Değerlendirme
1.Eldeki davada verilen kararın eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirmeye dayalı olduğu anlaşılmaktadır.
Önceki bozma ilamında; "... Dosya kapsamında, davacı ...’in 06.03.2012 - 03.07.2012; davacı ...’nun 04.07.2012 - 04.02.2013; davacı ...’nın 06.03.2012 - 04.02.2013 tarihleri arasında dava dışı ... Maden A.Ş. Yönetim Kurulu üyeleri oldukları, dava konusu edilen ödeme emirlerinin 2010/12 ila 2013/10 uncu aylara ait dönem borçlarından oluştuğu anlaşılmaktadır.
Mahkemece, idari para cezaları nedeniyle düzenlenen ödeme emirlerinin iptaline yönelik verilen kabul kararında bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Prim ve diğer borçlar yönünden 5510 sayılı Kanun'un 88. maddesi kapsamında davacıların yönetim kurulu üyesi oldukları dönemle sınırlı olarak her bir ödeme emri yönünden sorumlu oldukları borç dönemleri ayrı ayrı belirlenerek infaza elverişli hüküm kurulması gerektiği" belirtilerek hüküm bozulmuş ise de bozma gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir.
Önceki kararın, davacıların Yönetim Kurulu üyesi oldukları dönemler belirlenmek suretiyle sorumlu olduğu borçların belirlenmesine yönelik olarak bozulduğu, Mahkemece bozmaya uyularak davacıların sorumlu oldukları dönemler belirlenmesine rağmen ödeme emirleri ile yapılan karşılaştırmada yapılan hesabın hatalı olduğu ve yazılı şekilde karar verildiği anlaşılmakta olup gerekirse yeni bir bilirkişiden borç miktarları ve dönemleri tespit edilerek infaza elverişli bir karar verilmelidir.
Bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek eksik araştırma ve inceleme sonucu yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Mahkeme kararının yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine,
Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
03.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Dilekçeniz oluşturuluyor. Bu süreç biraz zaman alabilir, ancak sıkılmamanız için aşağıda dilekçe oluşturulmasını istediğiniz konuda benzer içtihatları listeledik. İncelemek isteyebilir veya bekleyebilirsiniz. Dilekçeniz oluşturulduktan sonra ekranda sizinle paylaşılacaktır. Sabrınız için teşekkür ederiz!