YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/2548 E.  ,  2024/3289 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/317 E., 2023/2463 K.
KARAR : Kabul
İLK DERECE MAHKEMESİ : Kocaeli 1. İş Mahkemesi
SAYISI : 2018/269 E., 2019/336 K.

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen (1) gün süre ile sigortalı çalıştığının tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararının davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulü ile incelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde, davacının 01.04.1986 tarihinin sigortalılık başlangıç tarihi olarak tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP
1.Davalı işveren cevap dilekçesinde, davacının 01.04.1986 tarihinde çalıştığını kabul ettiğini, muhasebecinin hatası nedeniyle bildirilmediğini beyanla davayı kabul ettiğini belirtmiştir.

2.Davalı SGK Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde, zamanaşımı itirazlarının bulunduğunu, Kurum kayıtları resmi ve yazılı belge niteliğinde olup aksinin aynı nitelikte belgelerle ispatlanması gerektiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 28.11.2019 tarihli ve 2018/269-2019/336 Karar sayılı kararıyla davanın kabulü ile davacının 01.04.1986 tarihinde bir gün çalıştığının tespiti ile sigorta başlangıç tarihinin 18 yaşını doldurduğu 01.04.1988 tarihi olduğunun tespitine karar verilmiştir.

IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesi kararının süresi içerisinde davalı Kurum vekili tarafından istinafı üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne, davacının 01.04.1986 tarihinde bir gün çalıştığının tespiti ile sigorta başlangıç tarihinin 18 yaşını doldurduğu 01.04.1988 tarihi olduğunun tespitine, karar verilmiştir.

BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1.Bölge Adliye Mahkemesi kararına karşı davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Dairemizin 20.10.2022 tarihli ve 2022/10673 E. 2022/12894 K. sayılı ilamı ile talep konusu dönemde bordrolu çalışanların dinlenmesi,bordrolu tanıkların bulunmaması halinde önceki dinlenen tanıkların komşu işyeri tanığı olup olmadıklarının çalışma ve işyeri kayıtları getirtilmek suretiyle denetlenmesi gerektiği gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "...bozma sonrası dinlenen tanıklardan ... beyanında; Davalının kaynı olduğunu, davacıyı tanıdığını, aynı fırında birlikte çalıştıklarını, kendisinin 1980'li yıllarda 3-4 ay çalıştığını, kendisi çalışırken davacının orada çalıştığını beyan etmiştir. Yine talimatla dinlenen tanık ... beyanında; davalının eniştesi olduğunu, 30 yıl kadar önce çalıştığını, kendisinin çalıştığı tarihi tam olarak bilmediğini, fakat kendisi çalışırken davacının orada çalıştığını, o tarihte fırının tek bir işyeri olduğunu, kendisi ayrıldıktan sonra davacının çalışmaya devam ettiğini, hatırladığı kadarı ile 5-6 yıl çalıştığını beyan etmiştir. Bu tanıklar işyerinin 1985/3 dönem bildirilen bordro tanıkları olup, işyerinde 1986 yılı için bordro olmadığı kurum tarafından bildirilmiştir.

SGK evraklarından davalı ...'nun ekmek imalatı üzerine 01.09.1985 açılış tarihli ve 30/05/1986 kapanış tarihli kayıtlı işyeri olduğu görülmüştür. Bu işyerinin adresi Güney Mah. Tuğrul Cad. Albay Sokak NO:11 Tütünçiftlik /İzmit adresindedir. Bu işyerinin sicil numarası 51399.39 olduğu gelen cevaplardan anlaşılmıştır.

SSK ve iş yeri kayıtları, işe giriş bildirgesiyle örtüşen tanık beyanları da değerlendirilerek, davacının eylemli olarak çalıştığı sübuta ermiş olmakla..." gerekçesiyle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulü ile davacının 51390 sicil numaralı davalı işyerinde 01.04.1986 tarihinde 1 gün çalıştığının tespiti ile sigorta başlangıç tarihinin 18 yaşını doldurduğu 01.04.1988 tarihi olduğunun tespitine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili davanın reddinin gerektiğini beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir.

C.Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, (1) gün süre ile sigortalı çalıştığının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri

2. 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanun'un 2 nci, 6 ncı, 9 uncu, 60 ıncı maddenin (G) bendi,79 uncu, 108 inci, maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme
1. Davaya esas çalışmanın geçtiği ... unvanlı işverene ait işyeri sicil no.sunun 51399.39 olduğunun davalı Kurumca bildirildiği, 51390.39 sicil no.sunun davalı işverene ait iş yeri olmadığının anlaşılmasına karşın hükümde çalışmanın geçtiği iş yeri sicil no.sunun 51399.39 yerine 51390.39 olarak belirtilmiş olması isabetsizdir.

2.5510 sayılı Kanun'un Geçici 7 nci maddesi yollamasıyla uygulanan mülga 506 sayılı Kanun'un 60/G maddesinde "Bu maddenin uygulanmasında; 18 yaşından önce malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tabi olanların sigortalılık süresi, 18 yaşını doldurdukları tarihte başlamış kabul edilir. Ancak bu tarihten önceki süreler için ödenen malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primleri prim ödeme gün sayılarının hesabına dahil edilir" hükmü öngörülmüştür.

3.Eldeki davada, davanın kabulüne ilişkin verilen karar yerinde olmakla birlikte; davacının 01.04.1970 doğumlu olduğu, 01.04.1986 tarihinde 16 yaşında olduğu, buna göre davacı yönünden sigortalılık başlangıç tarihinin 18 yaşını doldurduğu 01.04.1988 tarihi olduğu, bu tarihten önceki hizmet süresinin de prim ödeme gün sayısına dahil edilmesi gerektiğine hükmedilmesi yerine yazılı şekilde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

3. Ne var ki bu konuların düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370 nci maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1.Davalı Kurumun diğer temyiz itirazlarının reddine;

2.Davalı Kurumun temyiz itirazının kabulü ile Bölge Adliye Mahkemesi ilamında, (II-1) no.lu bendinin silinerek yerine," Davacı ...'nun ... ünvanlı işverenin 51399.39 sicil no.lu işyerinde 01.04.1986 tarihinde 1 gün süre ile sigortalı çalıştığının tespitine, sigortalılık başlangıç tarihinin 18 yaşını doldurduğu 01.04.1988 tarihi olduğunun tespitine, 506 sayılı Kanun'un 60/G maddesi uyarınca davacının 18 yaşını ikmal ettiği tarih olan 01.04.1988 tarihinden önceki çalışmasının prim ödeme gün sayısına eklenmesi gerektiğinin tespitine," ibarelerinin yazılmasına ve hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

27.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.