YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/2380 E.  ,  2024/4918 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/862 E., 2023/3024 K.
KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : İzmir 12. İş Mahkemesi
SAYISI : 2017/169 E., 2022/31 K.

Taraflar arasındaki sahte sigortalılık nedeniyle 11.12.2003 – 01.08.2004 tarihleri arasındaki çalışmaların iptaline dair Kurum işleminin iptali ile kesilen yaşlılık aylığının devamı ve borçlu olmadığının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı SGK Başkanlığı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı SGK Başkanlığı vekili tarafından tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, dava dışı işyerinden bildirilen çalışmalarının sahte olduğunun müfettiş raporuyla tespit edilmesi üzerine hizmetlerinin ve buna bağlı olarak yaşlılık aylığının iptal edildiğini, oysa ki davacının çalışmalarının gerçek ve fiili olduğunu ileri sürerek, işveren tarafından Kuruma bildirilen sigortalı prim gün sayılarının ve yaşlılık aylığının durdurulması işleminin iptali ile iptal edilen tarihten itibaren yaşlılık aylığının devamına ve Kuruma borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

II.CEVAP
Davalı SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurumun denetim ve kontrol yetkisi ile görevlendirilmiş memurlarınca düzenlenen tutanakların aksi ... oluncaya kadar geçerli olduğunu, Kurum işleminin hukuka ve mevzuat hükümlerine uygun olduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
Tüm dosya kapsamına göre, Kurum denetmen raporuna istinaden, davacı ... adına dava dışı 1105759.35 sicil sayılı ... Konfeksiyon Teks. Hayv. San. Tic. Ltd. Şti tarafından bildirilen 2003/3 dönem 21 gün, 2004/1 dönem 120 gün, 2004/07 dönem 30 gün, 2004/08 dönem 1 gün olmak üzere toplam 172 günlük çalışmanın fiili olmadığından bahisle iptaline karar verildiği, ancak davacının şirketin sahte sigortalılık işlemlerinin başladığı devir tarihinden önce bu işyerinde çalıştığı ve çalışmasının gerçek ve fiili bir çalışma olduğunun toplanan deliller ve dönem bordro tanığının beyanı ile ispatlandığı ve davacının İzmir 16. İcra Müdürlüğünün 2018/7209 E. sayılı takip dosyasında yer alan borçlar nedeni ile davalı Kuruma 105.530,74 TL yersiz ödeme + 52.310,329 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 157.841,13 TL borçlu olmadığı kanaatine varılarak,

Davacının davasının kabulü ile davalı Kurumun bu işyerinden davacı adına Kuruma bildirilen sigortalı prim gün sayılarının iptaline ilişkin Kurum işleminin iptali ile davacının 2104311496 tahsis numarasından aldığı yaşlılık aylığının iptal edildiği tarihten itibaren yeniden ödenmeye devam olunması gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı SGK Başkanlığı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

B.İstinaf Sebepleri:
Davalı SGK Başkanlığı Vekilinin İstinaf Sebepleri
Davalı SGK Başkanlığı vekili istinaf dilekçesinde; İlk Derece Mahkemesi hükmünde, işyeri sicil numarası belirtilmediğinden ve iptal edilen Kurum işleminin hangi işlem olduğu belirtilmediğinden, borçlu olmadığının tespiti talebi hakkında bir karar verilmediğinden HMK 297 nci maddesine uygun olmadığını, hükmün düzeltilmesi gerektiğini, somut delillerin dosyada mevcut olmadığını, tanık ifadelerinin açık ve net olarak fiili çalışmayı ispatlamadığını, dinlenen bordro tanığı ...'ün kısa bir süre birlikte çalışmasının bulunduğunu, bu tanığın dışında dosyada çalışmayı ispatlayan bir delil bulunmadığını, bu tanığın ifadesinin yetersiz olduğunu, çalışma iddiasının somut delillerle ispatlanması gerektiğini, dosyada tutanakların aksinin ispatlanmadığını belirterek, kararın kaldırılmasını istemiştir.
C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosyadaki kayıt ve belgelerden, ... Hayv. Malz. Tic. Ltd. Şti.’nin 10.05.2000 - 17.05.2004 tarihleri arasındaki şirket ortaklarının ... ... ve ... olduğu, 05.11.2002 tarihli ortaklar kurulu kararı ile şirket adresinin ... Sok. No:15, F. Altay adresinden, 1202 Sok. No:122, D.201-202, Yenişehir-İzmir adresine nakledildiği ve şirket ünvanının ... Konf. Tek. Hyv. San. Tic. Ltd. Şti. olarak değiştirildiği, şirketin amaç ve konusunun içerisine “tekstil ve konfeksiyon” faaliyetinin de eklendiği, bilahare 17.05.2004 tarihli ortaklar kurulu kararı ile şirket ortaklarının hisselerini şirkete yeni giren ..., ... ..., ... ... ve ... Karaduman adlı şahıslara devrederek ortaklıktan ayrıldıkları, şirket müdürlüğüne de ...’ın seçildiği ve bu tarihten itibaren işyerinden bildirilen... ve ... ... adlı kişilerin verdikleri beyanlardan, ... adlı kişinin para karşılığı kişileri sigortalı gösterdiği, ...’nın da ...’ın akrabası olduğu şirketin para karşılığı sigortalı gösterme eylemlerinin şirketin 17.05.2004 tarihinde el değiştirmesinden sonra başladığı, yine tanıklardan özellikle ... beyanıyla davacı çalışmalarının fiili olduğu, davaya konu dönem yönünden işyerinin faal olduğu ve davacının işyerinde gerçek ve çalışma olgusunun toplanan delillerle kanıtlandığı, bu yönüyle mahkeme kararının yerinde olduğu, her ne kadar kararda Mahkemece, " ... bu işyerinden davacı adına Kuruma bildirilen sigortalı prim gün sayılarının iptaline ilişkin kurum işleminin iptali ile davacının 2104311496 tahsis numarasından aldığı yaşlılık aylığının iptal edildiği tarihten itibaren yeniden ödenmeye devam olunması gerektiğinin tespitine, " denilmiş ve işyeri tescil numarası belirtilmemiş ise de karar gerekçesinde Kurum işlemine ve işyerine dair bilgiler bulunduğu ve işyerinin ... Konfeksiyon Tekstil Hayvancılık San. Tic. Ltd. Şti. unvanlı 1105759.35 sicil sayılı işyeri olduğu belirgin bulunmakla, hükmün infazına engel olunmadığı anlaşıldığından, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı SGK Başkanlığı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı SGK Başkanlığı Vekilinin İstinaf Sebepleri
Davalı SGK Başkanlığı vekili; istinaf sebepleri doğrultusunda hükmün temyizen bozulmasını istemiştir.

C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, fiili olmadığı gerekçesiyle iptal edilen 11.12.2003 – 01.08.2004 tarihleri arasındaki hizmetlerin geçerli olduğuna, yaşlılık aylığının yeniden bağlanmasına ve borçlu olmadığının tespitine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanunun 79/10 uncu maddesi.
3.Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle,
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

07.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.