YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/2210 E.  ,  2024/4753 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
SAYISI : 2022/123 E., 2023/541 K.
KARAR : Kısmen kabul

Taraflar arasında Mahkemesinde görülen hizmet tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalı ... ve davalı ... vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; davacının davalıya ait inşaatlarda 01.03.1996 tarihinden itibaren kesintisiz olarak çalıştığının ve sigorta başlangıç tarihinin 01.03.1996 olduğunun tespitini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurum kayıtlarında davacının ... İnşaat (...) iş yerinde 01.03.1996 tarihinde işe başladığına dair bir kayda rastlanılmadığını, ancak davalı ...'e ait farklı iş yerlerinde 1996 yılı 2 nci döneminde 55 gün, 1998 yılında 30 gün, 1999 yılında 185 gün, 2000 yılında 55 gün, 2002 yılında 216 gün, 2003 yılında 175 gün, 2004 yılında 180 gün, 2005 yılında 199 gün, 2006 yılında 360 gün, 2007 yılında 358 gün, 2008 yılında 242 gün, 2009 yılında 328 gün, 2010 yılında 31 gün çalıştığının mevcut olduğunu, davacının iddia ettiği çalışmaların ancak resmi belgeleri ile ispatlanabileceğini, çalışmanın sigortalı çalışma niteliğinde olup olmadığı ya da ne zaman bu niteliğe kavuştuğu yönü üzerinde durulması ve çalışmayı kapsama alan yasanın yürürlük tarihinden sonraki dönem için hizmet tespitine karar verilmesini, açıklanan nedenlerle yasal delil ve dayanaktan yoksun davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI
Mahkemenin 29.01.2016 tarihli ve 2011/28 Esas, 2016/27 Karar sayılı kararıyla; davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Birinci Bozma Kararı
1.Mahkeme kararına karşı davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay 21 . Hukuk Dairesinin 16.04.2018 tarihli ve 2016/16486 E. 2018/3794 K.
sayılı ilamı ile eksik araştırma gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. İkinci Bozma Kararı
1.Bozmaya uyan Mahkemece 24.12.2020 tarihli ve 2018/292 E. 2020/562 K. sayılı kararla; davanın kısmen kabulüne dair verilen karara karşı davalı ... vekilince temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 16.02.2022 tarihli ve 2021/11714 E. 2022/1955
K. sayılı ilamı ile "... önceki bozma gereklerinin gereği yerine getirilmeksizin; davacının hizmet cetvelinde talep edilen süre zarfında, dava dışı işverenler tarafından bildirilen sürelerinin olduğu anlaşılmakla, önceki bozma ilamında da işaret edildiği üzere bu işverenler ile davalı işveren arasında herhangi bir sözleşmesel ilişki olup olmadığı; öte yandan davacının çalıştığını iddia ettiği inşaat işyerlerinin davalı işveren tarafından yapılıp yapılmadığı, yapıldığı ise hangi süre zarfında tamamlandığı ve davacının bu işyerlerinde çalışıp çalışmadığı ayrı ayrı tespit olunup, süreleri gösterilmek suretiyle karar verilmesi gerekirken; hiç bir gerekçe yazılmaksızın, delil değerlendirilmesi yapılmaksızın, bilirkişi raporuna atıf yapmak suretiyle hizmet tespitine dair hüküm tesisi, hatalı bulunmuş olup bozmayı gerektirmiştir.... " gerekçesiyle karar bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ".. davacının hizmet akdine bağlı olarak davalı ... İnşaat- ...'e ait inşaat işyerlerinde çalıştığı; 01.12.1998-19.12.1998 tarihleri arasında 19 gün, 1999 yılında 175 gün, 01.01.2000- 20.01.2000 tarihleri arasında 20 gün, 16.03.2000-19.04.2002 tarihleri arasında 754 gün, 2002 yılında 144 gün, 2003 yılında 185 gün, 2004 yılında 180 gün, 2005 yılında 151 gün, 2008 yılında 118 gün, 2009 yılında 32 gün olmak üzere toplam; 1778 gün sigortalılık süresinin bulunduğunun tespitine... " dair karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar Kurum ve ... vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalılar Kurum ve ... vekilleri bozma gereklerinin yerine getirilmediğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, hizmet tespiti ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesi, 5510 sayılı Kanun'un 86/9 uncu maddesidir.

3. Değerlendirme
1. Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanun'un 79/10 uncu ve 5510 sayılı Kanun'un 86/9 uncu maddeleri olup bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır. Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, ... insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde resen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

2. Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 297 nci maddesinin (2) nci fıkrasında, “hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, mümkünse sıra numarası altında açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir”, hükmü öngörülmüştür. Hükümlerin çelişkiden uzak ve infaza elverişli olması kamu düzeniyle ilgili olup, hükmü temyiz etmeyen yönünden sonuç doğurması gerekeceği de gözetilerek, gerçeğe ve hukuka uygun bir karar verilmesi gerekir.

3.Mahkemece, davacının hizmet cetveli irdelendiğinde, dahili davalılar da nezdinde de bildirimlerinin olduğu, kabul hükmünde yalnızca ... nezdinde karar verilerek; diğer davalılar hakkında hüküm tesis edilmemesi abul edilen hizmet sürelerinde davacının davalıya ait hangi sicilli işyerinde ya da diğer davalılara ait hangi sicilli iş yerinde hangi dönem ve süre zarfında çalıştığı, ay be ay açıkça belirlenerek hüküm kurulması gerekirken infaza elverişsiz şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Mahkemece, yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın, çelişkili şekilde ve infazı kabil olmayan hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, yazılı şekilde karar tesisi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Mahkeme kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren Mahkemesine gönderilmesine,

30.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.