YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/2183 E.  ,  2024/4431 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/482 E., 2023/2195 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Trabzon 2. İş Mahkemesi
SAYISI : 2020/246 E., 2021/598 K.

Taraflar arasındaki 2926 sayılı Kanun'a tabi Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti ile tespit kararı verilen sürelere ilişkin 6552 sayılı Kanun'da öngörülen ihya ve yapılandırma hakkından faydalandırılması davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili, müvekkilinin 1994/Mayıs ayını takip eden 01.06.1994 tarihinden itibaren süt fabrikasına süt verdiğini, süt mahsulünden dolayı Bağ-Kur kesintisi yapılması üzerine ilgili müdürlükten aldığı belgeleri 6552 sayılı Kanun'dan faydalanarak Tarım Bağ-Kur borçlanması yaparak emekli olmak istediğini, davacı ile aynı isimde birden fazla kişinin bulunduğu tevkifat kesinti listesinde tam kimlik bulunmadığı ve Nüfus Müdürlüğünden birden fazla ... bulunduğu gerekçesi ile geriye doğru hizmet verilmeyeceğinin belirtildiğini, müvekkilinin 1994 tarihinden beri Ziraat Odası kaydının ve tarım arazisinin bulunduğunu, bu sebeple 1994/Mayıs ayını takip eden 01.06.1994 tarihinden itibaren 6552 sayılı borçlanma yasasına göre yaptığı borçlanmada belirtilen 5 yıl süre ile Bağ-Kur'luluğunun tespitine, 6552 sayılı Kanun'dan faydalandırılmasına, aksi yöndeki Kurum kararının iptaline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurum kayıtlarında yapılan incelemede davacının mülga 2926 sayılı Kanun'a tabi 01.01.2007 tarihinde başlayan Tarım Bağ-Kur sigortalılığının 05.08.2011 (muafiyet) tarihi itibariyle durdurulduğunu, davacının 20.01.2015 tarihli taahhüdü ile ... ve ... Süt Fabrikası mahreçli kesintiler ile geriye dönük hizmet almak üzere ... 10.11.2015 tarih ve 2015/HA/161 sayılı denetmen raporu ve Kurum kayıtlarının incelenmesi sonucunda kesintilerin davacıya ait olduğu tespit edilemediğinden davacının geriye doğru talebinin kurumca karşılanamadığını ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dinlenilen tanık beyanları, KETAŞ A.Ş.'nin 20/01/2019 tarihli yazısında açıkça süt alım yerlerinin bildirilmiş olması, 1149 nolu müstahsil numarasına karşılık süt alım yerinin davacının ikametgahı olan Karatepe Mahallesi olması, kolluk araştırma tutanakları bir arada değerlendirilerek, 1149 müstahsil no.su ile 1994/Mayıs ayında 6,176, Eylül ayında 4,018, 1995/ Haziran ayında 44,398, Temmuz ayında 41,041, 1997/ Ekim ayında 83,415 TL kesinti yapıldığı, 1996, 1998 ve 1999 yıllarında tevkifat kesintisi ile 2926 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinde yer alan kurum ve kuruluş kaydı bulunmamakla birlikte Vakfıkebir Merkez Jandarma Komutanlığı tarafından yapılan tespitlerden yargılama sırasında dinlenilen tanık beyanlarından ve dava dosyasının kapsamından davacının dava konusu edilen 01.06.1994-01.06.1999 tarihleri arasında tarımsal faaliyetini kesintisiz olarak sürdürdüğü, büyükbaş hayvancılık yaptığı süt mahsüllerini fabrikaya sattığı anlaşıldığından, ... Süt Fabrikasının 1149 müstahsil no lu tevkifat kesintilerinin davacıya ait olduğu, davacının 01.06.1994-01.06.1999 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalı olduğu, 3.01.06.1994-01.06.1999 tarihleri arasında süreleri 6552 sayılı Kanun uyarınca yapılandırabileceği gerekçesiyle, davanın kabulüne, davacı ...'ın (TC Kimlik No:48577785562) 01.06.1994-01.06.1999 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespiti ile davacının 6552 sayılı Kanun'dan faydalandırılmasına, aksi yöndeki Kurum kararının iptaline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı SGK vekili istinaf dilekçesinde özetle ; "...Davacı tarafından müvekkil Kurum aleyhine açılan işbu dava ile davacının 1994 Mayıs ayını takip eden 01.06.1994 tarihinden itibaren 6552 sayılı Borçlanma Kanunu'na göre yaptığı borçlanmada belirtilen 5 yıl süre ile Bağ-Kur'luluğunun tespiti ile 6552 sayılı Kanun'dan faydalandırılmasına ve aksi yöndeki Kurum işleminin iptali talep edilmiştir. Davacı tarafından açılmış olan hukuki dayanaktan yoksun davanın reddi gerekmektedir. Şöyle ki; Kurum kayıtlarında yapılan incelemede davacının Mülga 2926 sayılı Kanun’a tabi 01.01.2007 tarihinde başlayan Tarım Bağ-Kur sigortalılığı 05.08.2011 (muafiyet) tarihi itibari ile durdurulmuştur. Davacının 20.01.2015 tarihli taahhüdü ile ... ve ... süt fabrikası mahreçli kesintiler ile geriye dönük hizmet almak üzerine ... ... tarafından 10.11.2015 tarihli ve 2015/HA/161 sayılı denetmen raporu ve müvekkil kurum kayıtlarının incelenmesi sonucunda; kesintilerin adı geçen davacıya ait olduğu tespit edilemediğinden davacının geriye doğru talebi müvekkil Kurumca karşılanamamıştır. Anılan fabrika kesintilerine ilişkin tam kimlik bilgilerini içeren müstahsil makbuzu aslı ve benzeri belgelerin davacı tarafından ibraz edilmesi halinde durumu tekrar incelenebilecek olup, dava tarihinden önce müvekkil kuruma bu yönde bir belge davacı tarafça ibraz edilmemiştir. Dolayısı ile iş bu davanın açılmasında müvekkil Kuruma kusur izafe edilemeyeceğinden ve açıklanan tüm bu nedenlerle, müvekkil Kurum tarafından gerçekleştirilen işlemlerde herhangi bir hata veya hukuka aykırılık bulunmamakta olup, açılan davanın reddi gerekmektedir. Mahkemeniz aksi kanaatte olur ise yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin müvekkil Kurum aleyhine yükletilmemesini talep ederiz.Ancak tüm bu taleplerimize rağmen Trabzon 2. İş Mahkemesi 09.11.2021 tarihli 2020/246 E. 2021/598 K. sayılı ilamı çerçevesinde davanın kabulüne karar verilmesi sonucunda istinaf kanun yoluna başvurulması zorunluluğu hasıl olmuştur. Esas yönünden başvuru sebeplerimiz; dosya kapsamında mevcut bilirkişi raporunu kabul etmiyoruz. Rapora karşı beyan ve itirazlarımızı tekrar ediyoruz. Kurum kayıtlarında yapılan incelemede davacının Mülga 2926 sayılı Kanun’a tabi 01.01.2007 tarihinde başlayan Tarım Bağ-Kur sigortalılığı 05.08.2011 (muafiyet) tarihi itibari ile durdurulmuştur. Davacının 20.01.2015 tarihli taahhüdü ile ... ve ... süt fabrikası mahreçli kesintiler ile geriye dönük hizmet almak üzerine ... ... tarafından 10.11.2015 tarihli ve 2015/HA/161 sayılı denetmen raporu ve müvekkil Kurum kayıtlarının incelenmesi sonucunda; kesintilerin adı geçen davacıya ait olduğu tespit edilemediğinden davacının geriye doğru talebi müvekkil kurumca karşılanamamıştır. Sonuç olarak yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep ederim...." beyanla istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında, dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine, davalı tarafça ileri sürülen tüm istinaf sebeplerinin İlk Derece Mahkemesince usul ve yasaya uygun bir şekilde değerlendirilerek hüküm kurulmasına göre davalı vekilinin yerinde bulunmayan istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK 'nın 353/1-b-1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili, istinaf dilekçesinde öne sürdüğü gerekçelerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulması ile davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, 2926 sayılı Kanun'a tabi Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti ile tespit kararı verilen sürelere ilişkin 6552 sayılı Kanun'da öngörülen ihya ve yapılandırma hakkından faydalandırılma talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370, 371 inci, 2926 ve 6552 sayılı Kanun'un ilgili maddeleri

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davalı Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

25.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.