YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/218 E.  ,  2024/4090 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/2772 E., 2023/2652 K.
KARAR : Davanın Reddi
İLK DERECE MAHKEMESİ : Isparta 1. İş Mahkemesi
SAYISI : 2021/337 E., 2023/390 K.

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak, yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne ve duruşmanın düzenlendiği 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinde sayılı ve sınırlı olarak gösterilen hâllerden hiçbirine uymadığından, temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasına ilişkin isteğin reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının eşinden 2000 yılında şiddetli geçimsizlik nedeniyle boşandığını, boşanmanın akabinde herhangi bir sosyal güvencesi ve geliri olmadığı için babası ... ... ...'ten dolayı ölüm aylığı almaya başladığını, Isparta Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü denetmenleri tarafından 10.06.2015 tarihinde davacının fiilen oturduğu "... Sk. No:85" adresinde ifadesinin alındığını, davalı Kurumun "müvekkil ile boşandığı eşinin birlikte yaşadığı" iddiasıyla hiçbir somut veri ve delile dayanmadan davacının almakta olduğu ölüm (yetim) aylığını kestiğini, davalı Kurum tarafından davacıya 06.01.2016 tarih 174640-816 sayılı yazı ile; 61.893,27 TL borç aslı, 18.572,26 TL faizi olmak üzere toplamda 80.465,53 TL'lik borç bildirim belgesi gönderildiğini, davacının Kurum işleminin iptali ve aylığın tekrar bağlanması için davalı Kuruma başvurduğunu ancak talebinin reddedildiğini, davacının boşandığı eşiyle evlilik birliği ve fiilen birlikteliğinin söz konusu olmadığını, davalı Kurumun işleminin hukuka ve kanuna aykırı olduğunu, tüm bu nedenlerle davacı hakkında icra takibi başlatılmasının tedbiren durdurulmasına, Isparta SGK İl Müdürlüğünün davacının ölüm (yetim) aylığının kesilmesi işleminin iptaline, ölüm (yetim) aylığının kesildiği tarihten itibaren yeniden bağlanması gerektiğinin tespiti ile ödenmemiş aylıkların yasal faizi ile birlikte ödenmesi gerektiğinin tespitine, Isparta SGK İl Müdürlüğünün 06.01.2016 tarih 174640-816 sayılı, 61.893,27 TL borç aslı, 18.572,26 TL faiz olmak üzere toplamda 80.465,53 TL'lik borç bildirim belgesinin iptali ile davacının yersiz ödeme borcunun bulunmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum tarafından davaya cevap verilmemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne; davacının boşandıktan sonra eşiyle fiilen birlikte yaşadığından bahisle davalı kurum tarafından davacının ... babası ... ... ...'ten dolayı 3/150881 tahsis numaralı 4/1-a(SSK) dosyasından davacıya bağlanan ölüm aylığının iptal edilmesine ilişkin davalı kurum işleminin iptaline, 21.10.2008 tarihinden itibaren ödenen ölüm aylıklarının davacı adına borç çıkarılmasına ilişkin 06.01.2016 tarih ve 174640 sayılı davalı Kurum işlemlerin iptaline ve davacıya yapılan yersiz ödemenin bulunmadığının tespitine, iptal edilen yetim aylığının iptal edildiği 21.10.2008 tarihi itibariyle yeniden bağlanması gerektiğinin ve bağlanan ölüm aylıklarının kesildiği tarihten itibaren yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesi gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde; tanıkların çelişkili beyanlarda bulunduğunu, ilk derece mahkemesince etraflıca araştırmanın yapılmadığını ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili; davacının boşandığı eşinin hiçbir şekilde davacının evinde evlilik birliği içinde yaşamadığını, gece beraber kalmadıklarını, ortak hayatı paylaşmadıklarını, sadece çocuklarının zorlamasına boyun eğerek davacıya yardım etmek zorunda kaldığını, tanık ...'in beyanının husumete dayalı olduğunu, diğer kamu tanığı ...'nun 3 ayrı zamanda hakim huzurunda verdiği ifadenin geçerli kabul edilmesi gerektiğini, Korkuteli'ndeki seçmenin seçim bilgilerini izleme formundaki ... ile müvekkilin adresi de aynı çatı altında olan bir adres olmadığını, yan yana olan bir adres olduğunu ve davacının rahatsızlığı sebebiyle eski eşinin yardım amaçlı Korkuteli'ne gittiğini, dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde davacı ile boşandığı eşi ... arasında gerek eylemli olarak, gerekse görünürde evli olma, evliliği devam ettirme gibi bir durumun olmadığının açık olduğunu beyanla kararın bozulmasını istemiştir.

C.Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, boşandığı eşiyle birlikte yaşamadığını belirterek yetim aylığının kesilmesine ilişkin olarak tesis edilen işlemin iptali ile yeniden yetim aylığı bağlanması istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un 56 ncı maddesi

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden ilgiliye yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

18.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.